Joga dla seniorów

Zajęcia ruchowe dla seniorów są w ofercie większych fitnessów, Klubów Seniora, ośrodków sportowych. Joga jest idealną formą ruchu dla seniorów. Statyczne asany rozciągające mięśnie i stawy, uważność na oddech pozwalają doświadczyć dobroczynnego ruchu i zmierzyć się ze swoimi ograniczeniami. Niektóre asany (tadasana, dandasana) świetnie korygują nawyk garbienia się. Ćwiczenia dla seniorów mają bardzo praktyczny wymiar: zawiązanie butów już nie jest takim problemem, chód robi się lżejszy, sen spokojniejszy. Niestety, w Polsce joga dla seniorów nie jest popularyzowana. Oprócz fantastycznej inicjatywy Janusza Szopy, który „wprowadził” jogę na Uniwersytety Trzeciego wieku (artykuł na ten temat na portalu joga-joga.pl), tylko w 4 szkołach jogi w Polsce są prowadzone tego typu zajęcia.

Oto wypowiedzi osób prowadzących zajęcia:

Joanna Jedynak, Joga na Foksal
Zajęcia dla seniorów prowadzimy od początku istnienia szkoły Joga na Foksal, czyli od 2005 roku. Tworząc grupę trafiliśmy w oczekiwania osób, które z uwagi na swój wiek i ograniczenia w ciele nie miały odwagi dołączyć do grup początkujących. Jednakże wiek nie jest jedynym kryterium dla uczestników grup seniorów, można spotkać tam również osoby młode. Spokojna, zrównoważona praktyka pozwala utrzymać ciało i psychikę w doskonałej kondycji. Joga jako alternatywa - niedołężność lub choroba, czy dobre samopoczucie, świadomość nowych możliwości i  dostrzeżenie potencjału w każdym z nas niezależnie od wieku. Dni, w które odbywają się zajęcia ( poniedziałek i piątek w godz. 10.30 – 12.00) są dniami ładowania akumulatorów na cały tydzień. Z wielką radością patrzymy na niezwykłe zaangażowanie uczestników tych zajęć, a także na zmiany w Nich zachodzące.
www.jogafoksal.pl

Ewa i Rafał Lichtarowicz, Joga Klasyczna, Szczecin
Nasza współpraca z seniorami zaczęła się na dobre w 2002 roku odkąd nawiązaliśmy współpracę z Uniwersytetem Trzeciego Wieku w Szczecinie i w naszym programie wprowadziliśmy specjalne zajęcia dla tej grupy wiekowej.  Na początku było trudno obudzić entuzjazm w ludziach mocno osadzonych w realiach zeszłej epoki i podejrzanie ustosunkowanych do jogi. Zaczęliśmy od wykładów, pokazów, bardzo uproszczonych asan i krótkich czasów.  Najwięcej kontrowersji i oporu było przy przechodzeniu przez ból w pozycjach. Ale to wszystko się szybko zmieniło. Do dnia dzisiejszego to najbardziej zdyscyplinowana, wdzięczna i najbardziej regularnie chodząca grupa osób. Świadomość że można zdążyć do odjeżdżającego tramwaju czy autobusu wyprzedzając po drodze nawet młode osoby, bez problemu wwędrować na 3 czy czwarte piętro, w wieku 75 lat jeździć doskonale na nartach, daje tym ludziom zapał i samozaparcie by regularnie ćwiczyć jogę. Naszym zdaniem najbardziej w nich zmieniło się podejście do życia. Optymizm, stabilność emocjonalno-mentalna,  akceptacja siebie w złotym wieku i dystans do rzeczywistości to najcenniejsze owoce praktyki. Zajęcia senior jogi prowadzimy dostosowując program do możliwości ćwiczących. Używamy wiele pomocy i wariantów uproszczonych pozycji, a w wyjaśnieniach odnosimy się przede wszystkim do wyobraźni uczestników. W toku praktyki wykształciły się też grupy które ćwiczą solidnie na poziomie grupy ogólnej bez żadnych ulg dla seniorów. Pomysł na senior jogę powstał w wyniku uświadomienia sobie przez nas faktu, że wiele dobra w społeczeństwie może przynieść joga  uprawiana przez najstarszych. Życie pokazuje że był to strzał w dziesiątkę a długofalowe efekty naszej pracy z seniorami zaczynają  powoli docierać do najmłodszych.
www.jogaklasyczna.pl

Wypowiedź jednej z uczestniczek zajęć w Szczecinie:

Boli Cię głowa, kręgosłup, stawy? -Nie możesz zasnąć wieczorem i po przebudzeniu w nocy? -Trudno ci wstać z fotela? -Masz latające myśli? Czy uważasz, że są to atrybuty starości i trzeba się z tym pogodzić? Jeżeli tak myślisz to jesteś w błędzie, bo na te dolegliwości jest recepta: uprawiać jogę. Chodzę od niedawna na jogę do Rafała Lichtarowicza. Pierwsze miesiące są trudne (ale nikt nie mówi, że później będzie lżej). Konfrontacja ze słabością własnego ciała-szokująca. Okazuje się, że nie umiem prawidłowo oddychać (chociaż oddycham już blisko 70 lat), nie umiem stać na jednej nodze, nie umiem nawet prosto siedzieć na podłodze. Ćwiczymy asany o dziwacznych nazwach: „drzewo”, „pies”, „krowa”, „małpa”. W moim wykonaniu „drzewo” się zawala, „pies” zbyt szybko się przewraca, „krowa” jakaś pokraczna, a do „małpy” jeszcze daleka droga. Bolą mięśnie i stawy, kręci się w głowie. Rafał wyciska wszystkie soki, delikatnie ale stanowczo egzekwuje dokładność układów, w perfidny sposób za każdym razem przedłuża trwanie poszczególnych pozycji. Nie chcę być gorsza od innych (nieporadna ale ambitna), więc się męczę na potęgę, pocę i sapię, cała czerwona i połamana.
I po co to wszystko? Po co te męki, za które trzeba jeszcze płacić (promocyjną ceną co prawda, ale jednak), które zabierają czas i sprowadzają do parteru moje wyobrażenie o własnej sprawności? A no po to, że wprawdzie same ćwiczenia są trudne, ale za to później stwierdzam ,że... -zaczynam „czuć” swoje ciało, przejmuję nad nim kontrolę. Już nogi nie wloką się za mną, lecz mnie wyprzedzają (niedługo zacznę tańczyć na ulicy) -siedząc za biurkiem lub przy komputerze nagle zauważam, że bez udziału świadomości moje plecy same się prostują -ale to co może najistotniejsze, zmienia się u mnie perspektywa postrzegania rzeczywistości. Nabieram dystansu do otoczenia, do przykrych wydarzeń, które robią się mniejsze i przez to mniej bolą. Krótko mówiąc: joga pomaga mi żyć (w wymiarze fizycznym i psychicznym). A to dopiero początki (3 miesiące) , a co będzie za trzy lata? Może będę lewitować?, a przykre wydarzenia nie będą mnie pozbawiały snu, lecz jedynie wywoływały uśmiech politowania. Nie jestem do końca pewna, czy z tym lewitowaniem mi wyjdzie, bo jednak jem mięso, więc jestem trochę za ciężka i za bardzo przyziemna, ale na pewno nie będę się już przewracała na ulicy, łamiąc sobie kości (co w ciągu ostatnich 4 lat przydarzyło mi się 3 razy). Tą radosną perspektywą chcę się podzielić z tymi wszystkimi, którzy jeszcze się wahają w wyborze najlepszego dla siebie sposobu osiągania sprawności. Tymi uwagami (jak najbardziej subiektywnymi) dzieliła się świeżo upieczona adeptka jogi
Anna Ogrodowicz
Prezes Stowarzyszenia Uniwersytetu Trzeciego Wieku w Szczecinie

Tekst ukazał się w lokalnej gazecie SUTW Prana czyli „Siła witalna” nr 16
rok akademicki 2005/2006

Zajęcia dla seniorów prowadzone są:

Joga na Foksal, Warszawa
www.Jogafoksal.pl
Zajęcia prowadzą: Joanna Jedynak i Adam Ramotowski

Joga klasyczna. Szkoła Ewy i Rafała Lichtarowiczów
www.jogaklasyczna.pl
Zajęcia prowadzą: Ewa i Rafał Lichtarowicz

Centrum Yogi, Łódź
www.yoga.net.pl
Zajęcia prowadzi: Jolanta Paczyńska-Piasecka

Joga! Centrum Adama Bielewicza, Warszawa
www.joga.net.pl
Zajęcia prowadzi: Marek Migała

Opracowała Justyna Moćko
Justyna@joga-joga.pl

Zdjęcia pochodzą z zajęć w szkole jogi Ewy i Rafała Lichtarowiczów