Praca tamasowa, radżasowa i sattwiczna w praktyce asan. Maciej Wielobób
Dołącz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Praca tamasowa, radżasowa i sattwiczna w praktyce asan. Maciej Wielobób

  • czwartek, 5 maja 2011
  • autor: Maciej Wielobób
W filozofii sankhji i jodze wyróżnia się 3 zasadnicze siły konstytuujące ruch natury (prakriti): sattwę, radżas i tamas. Siły te nazywamy gunami. Ich dynamiczna równowaga konstytuuje określoną aktywność natury. Gdy guny są w idealnej równowadze natura pozostaje nieprzejawiona (awjakta), dopiero gdy któraś z gun zaczyna dominować - natura zaczyna się manifestować w określony sposób. Ta koncepcja jest podstawą opisu rzeczywistości w sankhji, a co za tym idzie także w jodze. Poniżej przedstawiam jedno z zastosowań koncepcji 3 gun (ponieważ wszystkie koncepcje w filozofii/ psychologii jogi mają posłużyć jako narzędzie do pogłębiania praktyki, a nie jako materiał do spekulacji).
Maciej Wielobób
Sattwa w tej koncepcji jest siłą neutralną (ładunek zerowy), siłą równowagi. Cechuje ją lekkość, świetlistość, spokój, zrównoważenie, wdzięk. Radżas jest siłą dodatnią, ewolucyjną i dynamiczną. Cechuje go witalność, kreatywność, aktywność, pobudzenie, ruch, pasja. Tamas jest siłą ujemną, podtrzymującą określoną formę. Cechuje go skłonność do zamrażania ruchu w strukturę, bezwład, opór, ciężkość, ciemność, uziemienie.
Wiele osób postrzega guny w kategoriach pozytywne – negatywne, ale to nie jest właściwe podejście. Tak naprawdę jednak są one siłami niosącymi określony łądunek energii (0, +, -) i gdy mamy nad nimi kontrolę – możemy każdą z nich wykorzystać dla swoich celów. W łatwy sposób można to zrozumieć na przykładzie praktyki asan.
 Praca sattwiczna jest bardzo subtelna i delikatna, neutralna w swoim wymiarze. Tu w zasadzie nie wprowadzamy żadnej pracy ze swojej strony, pozwalamy, żeby ciało samo weszło (lub nie weszło) w pozycje. Zatem do tego typu pracy zaliczymy poddawanie się grawitacji w niektórych pozycjach, szczególnie relaksacyjnych.
Praca radżasowa wprowadza już intencjonalny ruch z naszej strony. Ruch delikatnie stymulujący, nieagresywny, ukierunkowany w uważny sposób. Pracując w sposób radżasowy w asanach poszukujemy naturalnych zakresów rozluźnionego ciała i staramy się ten zakres pogłębiać w uważny sposób. Gdy pojawia się napięcie, opór nie idziemy dalej, wycofujemy się, próbujemy wykonać ruch w inną stronę (w wielu przypadkach dzięki temu odblokowuje się zakres, który chcemy uzyskać). Radżasowy sposób pracy pozwala dotrzeć do wyizolowanych urazów (fizycznych i psychicznych) w ciele, napięć i podjąć z nimi uważną i niesiłową pracę. Na dłuższą metę pomaga rozpuścić stare przekonania i wzorce, jak również zwiększa witalność.
Praca tamasowa jest mocnym, siłowym, przełamywaniem blokad. Służy do nieco szokowego przeramowywania swojej koncepcji siebie. Gdy pojawia się opór, działamy wbrew oporowi jeszcze większym oporem z naszej strony. Praca tym sposobem nie może trwać długo, by nie wygenerować napięcia, które przerasta możliwości naszego ciała lub umysłu. Dobrze ten sposób pracy zakończyć pracą sattwiczną, przesadnie luźną, dla zneutralizowania wrażeń.
 Maciej Wielobób
 Jak widać każdy z powyższych sposobów pracy znajduje swoje zastosowanie w określonych okolicznościach. Niewątpliwie najczęściej stosowanym sposobem pracy jest (a przynajmniej powinien być) sposób radżasowy, który pozwala w niesiłowy, a czuciowy sposób pracować tak, by realizować swój potencjał, a jednak nie przekraczać go. Ma on zastosowanie w większości pozycji i sekwencji. W pewnych przypadkach, szczególnie gdy pojawia się dużo napięcia lub pobudzenia, bardzo użyteczny będzie dla nas sattwiczny model pracy – szczególnie w relaksie i pozycjach pasywnych (niektóre skłony i pasywne wygięcia). Czasami zastosowanie znajduje model tamasowy, jednak tylko w wypadku, gdy ciało jest rozgrzane, a psychika gotowa. Nie da się go zastosować w każdej pozycji (zdecydowanie odradzam w skłonach do przodu), ale w niektórych przypadkach może przynieść pozytywne skutki (np. praca nóg w niektórych pozycjach stojących, czasem praca w mostkach etc.), jak również praca z przełamywaniem lęku w pozycjach. Uważam, że przez wielu nauczycieli asan ta praca jest zdecydowanie nadużywana, co świadczy o zapominaniu o istocie jogi, a co za tym idzie istocie także praktyki asan (dążenie do spokoju, zrównoważenia, harmonii).
Specyfiką spojrzenia na praktykę asan od strony 3 gun polega na tym, że ocena praktyki jako tamasowa, radżasowa lub sattwiczna jest bardzo indywidualna. Dla kogoś 50 powitań słońca będzie pracą radżasową jedynie, a dla innej osoby już 6 będzie zdecydowanie tamasową walką o przetrwanie. Dla kogoś intensywne otwarcie w mostku będzie radżasowe, a dla kogoś ze sztywną klatką piersiową będzie to walka z oporem. Ponadto ze względu na fakt, że mamy różny stopień gotowości i otwartości na wrażenia, które mogą się uruchamiać przy określonych sposobach pracy, może być tak, że ktoś np. źle się czuje z pracą sattwiczną lub z pracą tamasową w danym momencie i trzeba to uszanować.
Z rzadka wprowadzamy też wszystkie sposoby pracy w jednej asanie. Wówczas kolejność pracy jest następująca: (1) praca sattwiczna (rozluźnienie, poszukiwanie zrównoważonego i neutralnego stanu), (2) praca radżasowa (wprowadzenie ruchu, przygotowanie ciała i umysłu do mocniejszej pracy), (3) praca tamasowa (mocna, siłowa praca), (4) praca sattwiczna (poszukiwanie rozluźnienia, zneutralizowanie mocnych wrażeń.
 - -
Maciej Wielobób Maciej Wielobób jest nauczycielem jogi, autorem książki „Terapia jogą”, redaktorem naczelnym portalu JogaSutry.pl. Prowadzi zajęcia w swojej kameralnej szkole jogi w Krakowie, warsztaty jogi w całej Polsce, jak również kończy pracę nad ebookiem o pranajamie i książka o psychologii jogi.
Szkoła jogi Maćka w Krakowie: https://www.joga-krakow.pl
Warsztaty i szkolenia nauczycielskie z Maćkiem: https://maciejwielobob.pl
Blog Maćka o jodze: https://www.joga-blog.pl
 
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Monika Pitoń - artystka, joginka, żona Harnasia

W naszym cyklu Różne zawody - jedna joga rozmawiamy dzisiaj z Moniką Stanisławską- Pitoń, artystką, matką, żoną i entuzjastką jogi. Zawodowo zajmuje się malarstwem, rysunkiem, fotografią i tkaniną artystyczną, była Prezesem Związku Polskich Artystów Plastyków Okręg Zakopane, odznaczona w 2017 roku m...

Kurs Instruktorski Aerial Jogi 23-25 kwietnia 2021

KURS INSTRUKTORSKI AERIAL JOGI 23-25.04.2021 Prowadzenie: Anna Ryczek - dyplomowany nauczyciel jogi, aerial jogi, instruktor metody oddechowej Butejki, magister psychologii Miejsce - Joga Żoliborz, ul. Rydygiera 19, Warszawa Termin - 23-25.04.2021 3 dni - 24 godziny nauki Teoria i praktyka na ha...

Aerial Joga - Nowy trend. Rozmowa z Anną Ryczek, prowadzącą Kurs Instruktorski Aerial Jogi

Aerial joga to nowa technika, coraz popularniejsza i dostępna w wielu szkołach jogi w Polsce. Łączy w sobie elementy jogi, stretchingu i pilatesu. Zawiera także elementy tańca w powietrzu. Ćwiczy się nad ziemią, w podwieszonych elastycznych szarfach. Praktykując Aerial jogę możemy pracować z własnym...

Kurs Nauczycielski Jogi ON-LINE - Przygotowanie do egzaminu 22.02-26.03.2021

Zapraszamy do wzięcia udziału w kursie jogi ON-LINE przygotowującym do egzaminu kompetencyjnego na Kurs Nauczycielski Jogi Integralnej. Start 22 lutego! ...

Lockdown- pomoc prawna dla nauczycieli jogi i szkół jogi

Dynamicznie zmieniające się przepisy i regulacje. Skomplikowane zasady i mnóstwo sprzecznych informacji. Trudno jest prowadzić zajęcia i wyjazdy z jogą w takich okolicznościach. Co wolno a co nie ? Co zrobić w razie kontroli ? Portal joga-joga.pl wraz Kancelarią Dr. Tomasza Strugalskiego przygotowa...

KURS NAUCZYCIELSKI JOGI INTEGRALNEJ. START KWIECIEŃ 2021!

Trwa rekrutacja na V Edycję Kursu Nauczycielskiego Jogi Integralnej! Kurs nauczycielski przeznaczony jest dla osób, które pragną zdobyć praktyczne umiejętności i rzetelną wiedzę na temat różnych ścieżek i systemów jogi pod okiem najlepszych w Polsce specjalistów. Zdobyte kwalifikacje i umiejętnoś...

Książka Joga piękna, Marta Kucińska

Marta Kucińska jest certyfikowanym nauczycielem jogi twarzy wg. japońskiej metody Face Yoga Method, joginką, biologiem, projektantką mody oraz konsultantką ajurwedy III stopnia. W swojej książce opisuje i wyjaśnia jak w naturalny sposób dbać o siebie bez ingerencji medycyny estetycznej. ...

KIEŁKI. Naturalny Energetyk.- recenzja książki

"Wiosną, pełną wartości odżywczych i właściwości leczniczych pokrzywę dajemy świniom i kaczkom, a sami sięgamy po ogórek ze szklarni naszpikowany chemią" - to zdanie, które pojawia się już na samym początku książki bardzo zapada w pamięć i uświadamia, że łatwo zapominamy o naturalnych bogactwach na...

Jesteśmy zaprogramowani na 120 lat, mamy to zapisane w genach

Będzie dobrze, jeśli zmienimy styl odżywiania i zaczniemy jeść, jak trzeba. Wtedy wszystko wróci do normy. Człowiek do pewnego momentu jest cudownym, samo naprawiającym się organizmem – tłumaczy dr Danuta Myłek, specjalistka w zakresie alergologii i dermatologii. Dr Myłek jest jedy...

Medytacja Vipassana S.N. GOENKA: PRAKTYCZNE NAUKI BUDDY – cz.1

Poniższy tekst jest skróconym fragmentem wykładu, wygłoszonego przez S.N. Goenkę w 1991 r. w Birmie (po 20 latach oczekiwania na prawo wjazdu do tegoż kraju), w którym miał możliwość przedstawienia Dhammy jako nauki uniwersalnej, dostępnej dla każdego, wolnej od aspektu religijnego, przynoszącą szcz...

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Lutego 2021
Następne
PWŚCPSN
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, książki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ciąży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jogą podróżowanie po Azji
LikeSoft