O istocie terminu vinyasa w kontekście rozumienia 3 modeli praktyki asan. Maciej Wielobób
Dołącz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


O istocie terminu vinyasa w kontekście rozumienia 3 modeli praktyki asan. Maciej Wielobób

  • czwartek, 18 listopada 2010
  • autor: Maciej Wielobób
Ostatnio, nie wiedzieć czemu, termin vinyasa stał się jakimś dziwnym trafem niezwykle popularny i przez to, mam wrażenie, czasem rażąco nadużywany. Dla wielu osób termin ten stał się odpowiednikiem „logiczna sekwencja” albo „dynamiczna sekwencja”, co oczywiście może być po części prawdą. Jednakże w każdej koncepcji sednem jest jej kontekst i w koncepcji vinyasy (i vinyasa jogi) tym (często zapominanym) kontekstem jest oddech.
 
Maciej Wielobów vinyasa
 
By dalsza część artykułu była zrozumiała muszę wrócić do czegoś o czym już pisałem w swoich artykułach – do wyłożenia idei 3 modeli praktyki asan. W praktyce asan (tak jak i pozostałych aspektach jogi) operujemy na 3 elementach: na ciele, oddechu i umyśle. Mają one tę właściwość, że gdy wpływamy na jeden z nich to wpływamy także na 2 pozostałe. Łatwo to zaobserwować w życiu codziennym. Gdy ktoś nas zdenerwuje (aspekt umysłu) to możemy zauważyć, że podnosi się nam tętno i ciśnienie krwi (ciało) i przyspiesza się oddech (aspekt oddechu). Gdy wbiegamy na dziesiąte piętro po schodach (aspekt ciała), przyspieszy się oddech, a i umysł będzie bardziej pobudzony, a mniej skoncentrowany. Oczywiście te przykłady pokazują ciało-oddech-umysł w negatywnych powiązaniach, a my w jodze (w tym w praktyce asan) pragniemy wykorzystać te powiązania, ale w pozytywny sposób. Tu dochodzimy do 3 modeli praktyki:
a. model pierwszy – „od ciała” – w tym modelu podejmujemy precyzyjną pracę z ustawieniem ciała, by wpłynąć docelowo też na stan umysłu i oddechu (oczywiście tu nietrudno domyślić się, że typowym przedstawicielem tego nurtu jest B.K.S. Iyengar i jego joga);
b. model drugi – „od umysłu” – w tym nurcie praktyki wykorzystujemy potencjał umysłu, by zmieniać stan oddechu i ciała (organizmu) – tu mieści się np. metoda Sivanandy, Satyanandy etc.
c. model trzeci – „od oddechu” – tu modelujemy odpowiednio pracę z procesem oddychania, by wpłynąć w określony sposób na ciało i na stan umysłu – i to jest model vinyasy (ashtanga vinyasa, vinyasa krama i podejścia pokrewne).
 
Maciej Wielobów vinyasa
 
Ja modele te porównuję do samochodów, którymi możemy jeździć i zawsze podkreślam, że nie da się jechać dwoma samochodami jednocześnie (ewentualnie jeden samochód może holować drugi). Tak samo jest z modelami praktyki – nie da się stosować 2 modeli praktyki jednocześnie i równorzędnie, możemy czasami zastosować pewne elementy drugiego modelu, ale właśnie na zasadzie „holowania” – pełne podporządkowanie metodyce nadrzędnego modelu. Gdy ktoś się zastanawia jeszcze nad tym jak połączyć te 2 modele to warto zadać pytanie „po co?”. Skoro np. w modelu „c” („od oddechu”) to oddech stopniowo modeluje ustawienie ciała to po co mam psuć swoją robotę i dokładać z innej strony precyzyjne ustawienia ciała a la model „a”, tym bardziej, że wówczas umysł będzie rozbiegany, a nie spokojny i skoncentrowany.
Tradycyjnie, podejścia do praktyki asan, które byśmy określili szerokim określeniem vinyasa należą do modelu pracy „od oddechu”! Dlatego absurdalnym dla mnie określeniem, niejako oksymoronem, jest promowany od jakiegoś czasu termin „vinyasa w jodze Iyengara”. To, że praktyka asan w modelu Iyengarowskim może być poprowadzona w logicznej sekwencji ruchu, czasem nawet dynamicznej sekwencji ruchu, nie oznacza tego, że to jest „vinyasa”. W podejściu Iyengarowskim wiodącym punktem koncentracji jest ciało i to w odniesieniu do ustawień ciała jest budowana sekwencja, w podejściu vinyasowym – punktem koncentracji jest oddech i to w odniesieniu do oddechu jest budowana sekwencja. To jest zasadnicza różnica. Oczywiście to tylko terminologia, ale terminologia niesie także pewien zakres znaczeniowy, co prowadzi do nieporozumień, które opiszę w kolejnym akapicie.
Innym niepokojącym mnie zjawiskiem, które często występuje wśród nauczających ashtanga vinyasa jogę, szczególnie jeśli wcześniej ćwiczyli asany w paradygmacie Iyengarowskim, jest próba równorzędnego łączenia prawideł ashtanga vinyasy i metody Iyengara. Próby łączenia biorą się z dobrego motywu, a mianowicie najczęściej tego, że nauczyciele ashtanga vinyasy, chcą dostosować praktykę do potrzeb swoich uczniów. Niestety często zatracają sens jednej i drugiej metody. Końcowy wytwór ani nie wychodzi od precyzyjnej pracy z oddechem jak klasycznie w vinyasie, ani nie podejmuje precyzyjnej pracy z ciałem tak jak „u Iyengara”. Przypomina to dowcip o kompromisie, w którym żona chciała futro z norek, mąż samochód, a zakupili kołnierz z lisa i trzymali go w garażu. (Oczywiście są również pozytywne przykłady połączenia metod, w której np. ktoś stosuje pracę z oddechem z modelu ashtangi czy vinyasakramy, ale korzysta z „iyegarowskich” pomocy do praktyki lub modyfikuje pozycje).
Zdaje sobie sprawę, że tym artykułem niejako wkładam kij w mrowisko i podniesie się wiele głosów krytycznych, nie wiem tylko czy publicznych (byłoby interesująco, bo można by podjąć merytoryczną dyskusję) czy po kątach i za plecami (czyli tak jak zwykle), ale jakby nie spojrzeć w tradycję praktyki asan to vinyasa jest powiązana z koncentracją na oddychaniu, jak również nie da się ukryć, że modele praktyki nie mogą współpracować na równorzędnych zasadach. Tak czy inaczej warto pamiętać, że termin vinyasa przed Krishnamacharyą funkcjonował poza jogą – w muzyce, w poezji – a Krishnamacharya wprowadzając go na grunt jogi w sposób zdecydowany powiązał go z „oddechowym” modelem praktyki.
 
 
Relacja z warsztatów z Maciejem Wielobobem w Gdańsku (29-30 maj 2010). Andrzej KozłowskiMaciej Wielobób jest nauczycielem jogi, specjalistą terapii jogą i trenerem nauczycieli jogi w nurcie vinyasa krama. Prowadzi szkołę jogi w Krakowie, jeździ z warsztatami po całej Polsce, pisze bloga na temat jogi i artykuły dla polskich portali związanych z jogą. W ciągu najbliższych 2 miesięcy ukaże się jego książka na temat terapii jogą, do której przedmowę napisał jeden z najwybitniejszych żyjących nauczycieli – acharya Śrivatsa Ramaswami.
Szkoła jogi Macieja Wieloboba w Krakowie: http://www.joga-krakow.pl
Kursy i warsztaty z Maciejem Wielobobem: http://maciejwielobob.pl
Blog Macieja Wieloboba: http://www.joga-blog.pl
 
 
 
 
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Nasz Patronat! Targi NATURA FOOD i beECO. Serce ekologii zabije w Łodzi.

Czas rozpocząć odliczanie do najważniejszego wydarzenia branży ekoproduktów w Europie Środkowo-Wschodniej: targów NATURA FOOD i beECO. Świadome odżywianie, polityka zero waste, foodsharing, idea do it yourself, ciężko o bardziej aktualne tematy. Wszystkie z nich będzie można znaleźć w programie Mię...

Piękno w jodze zaklęte

W świecie człowieka Zachodu wygląd jest niezwykle ważny. Nie chodzi o próżność. To komunikat, który niesie wiele informacji – o zdrowiu, samopoczuciu, pozycji społecznej, itp. Pędzący z jednej imprezy na drugą celebryci uciekają się do pomocy inwazyjnej medycyny estetycznej. Jogini i miłośnicy...

Jogini nie tyją. Asany i pranajama na zdrowie

Coraz więcej ludzi walczy z otyłością. Media są pełne cudownych recept na pozbycie się niechcianego tłuszczu. Trwa walka o zdrowie. Względy estetyczne oczywiście się liczą, ale najważniejsze jest to, by uniknąć chorób, które otyłość ze sobą niesie, np. cukrzycy i nadciśnienia. Badania, prowadzone w...

Książka Antybiotyki z apteki Pana Boga Zbigniew T. Nowak

Wielki lekarz minionych epok Paracelsus, zwany twórcą medycyny nowożytnej, głosił kiedyś teorię, że skoro choroba wywodzi się z przyrody, to i w przyrodzie należy poszukiwać na nią remedium. ...

JESIENNE EKOCUDA – w trosce o zdrowie i naturalne piękno. Nasz Patronat!

Żyć w zgodzie z naturą – taką filozofię wyznaje coraz więcej z nas. Znajduje ona odzwierciedlenie w naszych codziennych wyborach. Dotyczą one nie tylko tego, co jemy, ale też czym pielęgnujemy i upiększamy nasze ciało. Kosmetyki naturalne są motywem przewodnim zbliżających się wielkimi krokam...

Targi Art of Healing – zadbaj o siebie holistycznie

Targi Art of Healing (12-13 października) to nowe i unikatowe wydarzenie na mapie Polski, które ogniskuje różne tematy ze wspólnym mianownikiem zdrowego i świadomego życia w dzisiejszej technologicznie, globalnie i postkapitalistycznie zmutowanej rzeczywistości. ...

Joga Festiwal 2019 - Bo coś ta Wierchomla we mnie zostawiła....

108 Powitań Słońca podczas VII Górskiego Maratonu Jogi pamięci Makarego Sieradzkiego - to jedynie podsumowanie tygodnia, który stał się naszym udziałem w połowie lata na Joga Festiwalu w Wierchomli. Pogoda była łaskawa nie tylko do praktyki pod słońcem Beskidu, ale i do górskich wędrówek, więc czas ...

Rozgrzewka i zasady bezpieczeństwa podczas praktyki jogi

To, co najbardziej odróżnia jogę od innych form rekreacji ruchowych, jest to, że jest ona ściśle usystematyzowana, podzielona na stopnie zaawansowania, a pozycje przybierane podczas praktyki są szczegółowo opisane, wyznaczając wysokie standardy bezpieczeństwa oraz osiągania konkretnych efektów po sy...

Mindfulness w brytyjskich szkołach. Sposób na emocje ucznia

370 szkół w Wielkiej Brytanii bierze udział w testowym programie wdrażania technik mindfulness do codziennych zajęć. To element szeroko zakrojonego projektu wspomagającego zapobieganie i leczenie psychicznych dolegliwości, na które coraz częściej cierpią młodzi ludzie. ...

Minimalizm w podróży

Aby urlop był prawdziwie minimalny potrzebne są dwie rzeczy: minimalny bagaż i minimalny umysł. Wtedy z całą pewnością odpoczniemy naprawdę.Czy zdarzyło Ci się pojechać na upragnione wakacje i wrócić tak naprawdę zmęczonym? Przeładowane bagaże, targanie ich po lotniskach, dworcach, upychanie w bagaż...

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Października 2019
Następne
PWŚCPSN
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031 
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, książki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ciąży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jogą podróżowanie po Azji
LikeSoft