Doł±cz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


"Terapia jog±. Joga i ajurweda w leczeniu chorób, rehabilitacji ruchowej i psychoterapii". Maciej Wielobób opowiada o swojej nowej ksi±żce.

  • ¶roda, 22 grudnia 2010
  • autor: Julitta Klama
Już na pocz±tku stycznia ukaże się długo wyczekiwana ksi±żka Macieja Wieloboba "Terapia jog±. Joga i ajurweda w leczeniu chorób, rehabilitacji ruchowej i psychoterapii". Autor publikacji niejednokrotnie poruszał już na naszym portalu tematykę terapii jog±. Teraz bardzo klarownie, bez schematyzacji i szufladkowania dzieli się swoj± wiedz± i wieloletnim do¶wiadczeniem na łamach własnej ksi±żki. Według Macieja terapia jog± powinna być dopasowana indywidualnie do każdego ucznia, przy czym zwraca szczególn± uwagę na to, aby nie pozbawiać jogi cało¶ciowego kontekstu, w przeciwnym razie stanie się tylko lecznicz± pigułk±, która działa przez chwilę.
terapia jog± maciej wielobób
 
Julitta Klama: Jak zrodził się pomysł na tę ksi±żkę?
Maciej Wielobób: Tak naprawdę najpierw zrodził się pomysł seminariów terapii jog±, które odbywały się w roku szkolnym 2009/2010 w mojej Pracowni w Krakowie. Złożyło się na to wiele do¶wiadczeń, ale bodĽcem spustowym były 2 warsztaty z A.G. Mohanem (Chennai, Indie), bliskim uczniem Krishnamacharyi przez 18 lat. Postanowiłem zrobić swego rodzaju eksperyment i sprawdzić czy da się nauczać terapii jog±, ale takiej jak naucza wła¶nie Mohanji, czyli bez wpadania w żadne terapeutyczne dogmaty ani schematy. I w dużej mierze okazało się, że da się to zrobić. Dlatego postanowiłem opracować materiał z seminariów i nadać mu formę ksi±żki.
 
JK: Sk±d jeszcze czerpiesz inspiracje? Kto był Twoim mentorem?
MW: Tak naprawdę było wielu nauczycieli, którzy pomogli mi pój¶ć do przodu. Moje poszukiwania zainspirowali na pewno w pocz±tkowej fazie moi rodzice, szczególnie mój tata. Bardzo dużo zawdzięczam kontaktowi z ¦rivats± Ramaswamim, który w pewnym momencie potwierdził wiele moich intuicji i odpowiedział na wiele w±tpliwo¶ci – w zwi±zku z czym bardzo się cieszę, że zdecydował się też na napisanie słowa wstępnego do mojej ksi±żki, pomimo iż nie mógł jej przeczytać ze względu na barierę językow±. Duż± inspiracj± był też A.G. Mohan, który uosabia dla mnie ideał nauczyciela – idealne pogodzenie surowo¶ci z łagodno¶ci±. Jednakże je¶li miałbym wypowiadać się kto jest moim mentorem wskazałbym doktora H.J. Witteveena, wybitnego nauczyciela medytacji z Holandii, człowieka, który swoim długim życiem odzwierciedla idealn± harmonię między praktyk± a funkcjonowaniem w społeczeństwie.
 
JK: Wielokrotnie odnosisz się do sposobu nauczania Tirumalai Krishnamacharyi, dlaczego jest dla Ciebie tak ważny?
MW: W zasadzie większo¶ć współcze¶nie praktykowanych metod jogi nosi w sobie piętno nauczania ¦ri Krishnamacharyi, przynajmniej je¶li chodzi o metody wychodz±ce w praktyce od praktyki asan. Jego uczniami byli między innymi: B.K.S. Iyengar, Indra Devi, K. Pattabhi Jois, T.K.V. Desikachar, ¦rivatsa Ramaswami i A.G. Mohan. Jednak wpływ jego koncepcji jest też widoczny w praktyce innych metod, choćby metody Sivanandy (nacisk na pozycje odwrócone). To jest jeden z powodów, dla którego się odnoszę do jego nauczania tak często. Drugi i najważniejszy powód to fakt, że zaproponował on kompletne nauczanie, uwzględniaj±ce cało¶ć zaproponowanych przez Patańdżalego praktyk jogi i rozpatruj±ce człowieka jako cało¶ć psychofizyczn±.
 
JK: Czym Twoja ksi±żka różni się od innych publikacji poruszaj±cych tematykę terapii jog±?
MW: Po pierwsze, o ile mi wiadomo, jest jedyn± rodzim± publikacj± na ten temat. Po drugie jest jedn± z niewielu ksi±żek na ten temat, która unika schematyzacji i szufladkowania, jak również uproszczeń w stylu „zestaw asan na problemy z dolnymi plecami”. Po trzecie, jest jedn± z niewielu publikacji na ¶wiecie, która podejmuje również temat psychoterapii poprzez jogę. Ponadto mniej lub bardziej udolnie, chciałem ukazać terapię jog± jako czę¶ć drogi do samorealizacji w jodze, a nie tylko jako chwilow± „tabletkę” na problemy zdrowotne.
 
terapia jog± maciej wielobób
 
JK: Jakie s± najczęstsze błędy nauczycieli w terapii jog±?
MW: Najczęstszym błędem chyba jest poszukiwanie schematycznych rozwi±zań. Nie ma zestawów asan na dolne plecy ani na ból głowy. Może być zestaw praktyki dla konkretnej osoby, wykonywany o danej porze dnia, w okre¶lonych realiach zawodowych i rodzinnych tej osoby. Drugim częstym błędem jest pomijanie terapeutycznej roli oddechu w asanach oraz pomijanie w „jodze leczniczej” praktyk takich jak pranajama, pratyahara czy medytacja.
 
JK: Piszesz o dostosowaniu asan do indywidualnych potrzeb uczniów. Czy to jest możliwe w trakcie grupowych zajęć jogi? A może jeste¶ zwolennikiem zajęć indywidualnych, gdzie następuje bezpo¶redni kontakt terapeuty z pacjentem?
MW: Każda formuła zajęć ma swoje zalety. Podczas zajęć indywidualnych istotnie można się w pełni pochylić nad potrzebami i problemami konkretnej osoby, z kolei zajęcia grupowe charakteryzuj± się istnieniem zjawiska „energii grupy”, która pozwala często zapomnieć uczniom o swoich ograniczeniach. Uważam, że jest możliwe dostosowanie praktyki do indywidualnych potrzeb uczniów na zwykłych zajęciach grupowych, pod warunkiem, że grupa nie jest przesadnie liczna i że nauczyciel zna każdego ucznia. Mnie osobi¶cie nie raz się zdarza, szczególnie na grupach zaawansowanych, pracować z któr±¶ osob± osobno od reszty grupy i to niekoniecznie z powodów terapeutycznych, a raczej z powodu, że nast±pił moment, że trzeba wyegzekwować pewn± pracę. Czasem też jest tak, że w pewnym momencie zajęć grupowych każdy ma wyznaczone trochę inne zadania do praktyki, albo po prostu realizuje je we wła¶ciwym dla siebie tempie.
 
JK: Czy nauczyciel jogi może zast±pić lekarza?
MW: W dużej mierze zależy to od kontekstu, ale byłbym bardzo ostrożny z formułowaniem takich tez. S± sprawy, z którymi lepiej udać się do lekarza, a s± kwestie, które pomoże rozwi±zać nauczyciel jogi. Oczywi¶cie wiele też zależy od kompetencji nauczyciela jogi. Idealnie by było, gdyby mogli się uzupełniać. Pamiętajmy jednak, by¶my nie sprowadzali roli nauczyciela jogi tylko do terapii.
 
JK: Jak wyobrażasz sobie współpracę nauczycieli jogi z lekarzami? Czy to możliwe? Nadal większo¶ć lekarzy starej daty uważa jogę za „szarlataństwo”.
MW: Wydaje mi się, że lekarze coraz bardziej otwieraj± się na jogę i podobne metody i to niezależnie od ich wieku. Wiem na przykład, że kilku uczniów trafiło do mnie od ortopedów, którzy dowiedzieli się od swoich pacjentów, że ja albo kto¶ z mojego zespołu im pomógł. Coraz czę¶ciej też ginekolodzy zalecaj± kobietom w ci±ży zajęcia z asan jogi. Gdy prowadziłem seminaria terapii jog± w roku szkolnym 2009/2010 uczestniczyli w nich też lekarze i fizjoterapeuci. Ale wracaj±c do pierwszej czę¶ci pytania powiem może w jaki sposób ja współpracuję ze znajomymi lekarzami. Korzystam od czasu do czasu z ich wiedzy w zakresie analizy zdjęć rentgenowskich, ale również czasami proszę o wyja¶nienie patomechanizmu danej choroby, by móc w oparciu o jego zrozumienie zaproponować komu¶ odpowiedni± praktykę. Na pewno możliwa jest jeszcze bliższa współpraca, ale do tego trzeba by stworzyć wspólnie działaj±cy zespół.
 
JK: Czy nauczyciel jogi potrzebuje specjalistycznego wykształcenia z zakresu medycyny, anatomii, czy ajurwedy, aby wprowadzać na swoich zajęciach terapię jog±?
MW: Tak, potrzebuje podstawowej wiedzy z anatomii, fizjologii i psychologii człowieka. Wiedza z ajurwedy, która wywodzi się z podobnych korzeni, jak joga, też nie zaszkodzi, a może znacz±co pomóc. Jednak nauczyciel potrzebuje również pewnego elementu, którego nie da się nauczyć z ksi±żek – uważno¶ci.
 
 terapia jog± maciej wielobób
 
JK: Czym w tym kontek¶cie joga różni się od fizjoterapii?
MW: Mówi±c z lekkim przymrużeniem oka: wszystkim. A tak bardziej na poważnie: przede wszystkim różni się kontekstem praktyki, którym jest droga do – w drobnym uproszczeniu – spokoju umysłu. Ze względu na szerokie spektrum narzędzi jogi i jej otwart± do pewnego stopnia formułę oczywi¶cie możemy użyć jej jako fizjoterapii, psychoterapii itp. Jednakże sprowadzaj±c jogę tylko do tych w±tków, ukazujemy jedynie drobny fragment jej nauczania. Tak naprawdę główny nurt nauczania jogi jest przeznaczony dla zdrowych fizycznie i psychicznie ludzi, terapia ma jedynie pomóc przezwyciężyć cierpienie wynikaj±ce z pewnych uwarunkowań, by móc dalej kontynuować praktykę.
 
JK: Piszesz o tym, że joga musi być praktykowana w cało¶ciowym kontek¶cie, inaczej nie działa. Jednak mam wrażenie, że większo¶ć osób praktykuj±cych jogę nie jest zainteresowana jej kontekstem, a mimo tego praktyka asan przynosi im poprawę stanu zdrowia i kondycji psychicznej. Dlaczego praktyka asan nie wystarczy?
MW: Sama praktyka asan przynosi tylko zapomnienie albo chwilow± poprawę. Potem wszystko psuje się niewła¶ciwymi zachowaniami w życiu codziennym. Człowiek jest pewn± cało¶ci± psychofizyczn±. Nasz sposób reagowania zostawia ¶lad w naszym ciele w postaci napięć w powięziach. W zwi±zku z tym jak możemy oddzielić pracę z ciałem od pracy nad zmian± postaw i zachowań?
 
JK: W swojej ksi±żce piszesz, że ¶cieżka jogi zaczyna się od jamy i nijamy – praktyki dyscypliny społecznej i indywidualnej, jednak większo¶ć pocz±tkuj±cych joginów odkłada je na nieokre¶lon± przyszło¶ć, gdy będ± już zaawansowani w praktyce asan… Co o tym my¶lisz?
MW: Po pierwsze oczywi¶cie o¶mioczłonowa ¶cieżka Patańdżalego jest pewnym modelem i w rzeczywisto¶ci nie jest to wszystko tak ułożone, tylko poszczególne człony przeplataj± się ze sob±. Jednakże jama i nijama jest w zasadzie ważna od pocz±tku praktyki, nawet jak kto¶ wchodzi tylko w praktykę asan. Bo jak możemy dobrze wykonywać praktykę asan bez zasad ahimsy – niekrzywdzenia i satyi – prawdy. Jak możemy wła¶ciwie podchodzić do rezultatów praktyki bez pełnej akceptacji i zadowolenia z miejsca, w którym jeste¶my – santo¶a i bez poddania się sile wyższej – i¶varapranidhana? Natomiast wiele osób nie interesuje się praktyk± jamy i nijamy, ponieważ ich nauczyciele nie wprowadzaj± żadnego kontekstu w praktyce. Oczywi¶cie ważne, by nie indoktrynować uczniów czy prawić im kazania, ale jest wiele momentów w samej praktyce asan, w których możemy się odnie¶ć do zastosowania poszczególnych jam i nijam, choćby na pocz±tku miały dotyczyć samej „pracy z ciałem”.
 
JK: Jakie jest znaczenie jam i nijam w leczeniu dolegliwo¶ci zdrowotnych?
MW: Tak z marszu przychodzi mi do głowy przynajmniej 2 moich uczniów, u których tylko zmiana swoich postaw i zachowań, doprowadziła do pozbycia się problemów zdrowotnych. U jednej osoby bólów więzadeł w miednicy, u innej problemów autoimunologicznych.
 
JK: W ksi±żce opisujesz różne podej¶cia do terapii jog± (anatomiczne, w oparciu o ajurwedę, hatha jogę, psychologię Patańdżalego). Które podej¶cie do terapii jog± jest Ci najbliższe?
MW: Nie mam preferencji. Staram się stosować to, co jest użyteczne w danym momencie. Stosunkowo często odwołuję się do modelu ajurwedyjskiego i psychologicznego, ale nie zapominaj±c o realiach anatomicznych.
 
JK: Jak w takim razie wygl±da terapia jog± na poziomie umysłu? Na czym polega psychoterapia jog±?
MW: Najpro¶ciej mówi±c na zastosowaniu ¶rodków jogi do psychoterapii. Modeli pracy jest kilka, aczkolwiek nie s± powszechnie znane, bo nie jest to często podejmowany temat. Ja w swojej ksi±żce opisuję psychoterapeutyczny potencjał wszystkich 8 członów jogi, podkre¶laj±c znaczenie pracy z pojawiaj±cymi się do¶wiadczeniami w asanach.
 
JK: Do kogo jest skierowana Twoja ksi±żka, z pewno¶ci± do nauczycieli jogi, ale czy także do uczniów? Czy może posłużyć osobom ¶redniozaawansowanym w autoterapii?
MW: My¶lę, że ksi±żka może posłużyć osobom na bardzo różnych poziomach zaawansowania. Nauczycielom, zaawansowanym, ¶redniozaawansowanym, nawet pocz±tkuj±cym. Starałem się, by wywód był w miarę klarowny. Czy ksi±żka może posłużyć do autoterapii? To zależy na pewno od osoby, aczkolwiek na pewno może obudzić ¶wiadomo¶ć w kilku kwestiach, co znacznie ułatwia pracę nad pewnymi problemami.
 
terapia jog± maciej wielobób 
 
JK: Jaki jest twój stosunek do przeciwwskazań zdrowotnych? Czy rzeczywi¶cie istnieje co¶ takiego jak „zakazane asany” w pewnych dolegliwo¶ciach zdrowotnych?
MW: Zdecydowanie jest tak, że pewne osoby nie powinny robić pewnych asan. Np. nie wyobrażam sobie, żebym ucznia z urazem szyi stawiał na głowie. Generalnie nie należy wykonywać pozycji i pranajam, które mog± zwiększać patologiczne napięcie, szczególnie w kluczowych miejscach dla danej osoby (np. u kobiet z problemami z menstruacj± – w dolnym brzuchu). To bywa czasem kwestia bardzo indywidualna. Jednocze¶nie trzeba pamiętać, że w wielu przypadkach to nie jest kwestia tego, co się robi, ale jak się robi. Nie można pracować tak, by stale zwiększać napięcie i pobudzenie.
 
JK: Czy powinni¶my dopuszczać ból w praktyce asan?
MW: To wszystko zależy jak definiujemy ból: czy jako faktyczny patologiczny ból czy np. zaliczamy do niego delikatne rozci±ganie tyłów nóg. Ale odpowiem trochę na około. S± zasadniczo 3 sposoby pracy w asanach: pierwszy to sposób, w którym nie wyprowadzamy żadnej pracy, tylko poddajemy się grawitacji; drugi to sposób, w którym szukamy inteligentnego i niesiłowego ruchu; a trzeci to siłowe przełamywanie oporu. Najczę¶ciej powinno się stosować model drugi, który zakłada, że nie powinien pojawiać się ból. Rzadziej stosujemy model pierwszy i model trzeci, w którym często pojawiaj± się nieprzyjemne wrażenia. Jednak je¶li boli nas kręgosłup czy np. kolana w trakcie lub po wykonaniu jakiej¶ pozycji to jest to niewła¶ciwa praca i sygnał do tego, że trzeba co¶ szybko zmienić albo nie wykonywać na razie danej asany. Uważam, że je¶li kto¶ ma trochę uważno¶ci i słucha, co mówi jego ciało, łatwo będzie w stanie stwierdzić co dla niego jest dobre, a co złe. Dlatego też uważam, że nauczanie jogi w dużej mierze musi być nauczaniem wrażliwo¶ci i czucia.
 
JK: Czy udało Ci się wyleczyć własne dolegliwo¶ci za pomoc± jogi?
MW: Cóż, jakie prawo miałbym doradzać innym, gdybym nie uporał się ze swoimi problemami? Natomiast poradziłem sobie ze swoim napięciem, bo z niego wypływały te problemy, dopiero gdy porzuciłem schematyczne sposoby pracy, których mnie kiedy¶ uczono.
 
JK: Piszesz, że optymalne zdrowie nie jest celem ale ¶rodkiem w d±żeniu do samorealizacji, czy możesz rozwin±ć ten temat?
MW: Joga to więcej niż terapia. Terapia to tylko przezwyciężenie podstawowego cierpienia. Będzie to zmarnowany wysiłek, je¶li nie pójdziemy póĽniej dalej w kierunku pracy z wykorzenianiem bardziej subtelnego cierpienia. A.G. Mohan opowiada jak to na jednym ze swoich ostatnich spotkań z Krishnamachary± zapytał go co jest najważniejsze w życiu. Stuletni wówczas Krishnamacharya odpowiedział: A... A... A... Arogyam (zdrowie), Ayus (długowieczno¶ć), Atma sat¶atkaram (samorealizacja).
 
JK: Dziękuję za rozmowę i życzę sukcesów w codziennej terapii swoich uczniów.
MW: Dziękuję również.
 
 
Rozmawiała: Julitta Klama
 

 
Maciej Wielobób jest nauczycielem jogi, stałym felietonist± portalu joga-joga.pl. Szkoli nauczycieli jogi w podej¶ciu vinyasa krama, prowadzi szkołę jogi w Krakowie, naucza także podczas warsztatów w całej Polsce. Na dniach wychodzi jego ksi±żka pt. „Terapia jog±”, której patronem jest portal joga-joga.pl.
Szkoła jogi Maćka w Krakowie: http://www.joga-krakow.pl
Warsztaty z Maćkiem w całej Polsce: http://maciejwielobob.pl
 
 
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Jak wybrać jogiczny prezent ? Na co zwrócić uwagę ?

Jaki prezent wybrać? Jak ocenić nie znaj±c się na sprzęcie do jogi, co będzie optymalne?...

Kiedy moje nogi będ± w końcu elastyczne?

Mocne oraz elastyczne nogi to też zdrowe nogi - lekkie, sprawne i pewnie st±paj±ce po ziemi. To większa rado¶ć biegania i uprawiania wszelkich innych dyscyplin sportowych - twoich ulubionych. To wreszcie smukłe i zgrabne nogi, zrelaksowane i odprężone. Nie zwlękaj - sięgaj po więcej - również w jodz...

Jej wysoko¶ć cytryna

Królowa pochodzi z południowo-wschodnich Chin. Jej kariera rozkwitła w XVIII wieku, kiedy odkryto, że jest doskonałym remedium na wiele chorób. Dzi¶ cytryna znana jest nie tylko ze swych wła¶ciwo¶ci leczniczych, ale także jako doskonała pomoc w ekologicznym sprz±taniu domu....

10 sposobów na uproszczenie życia

Dzisiejsze tempo życia, szczególnie w dużych miastach jest przyczyn± przewlekłego stresu, przemęczenia i problemów ze zdrowiem. Prostota i minimalizm mog± nam pomóc odnaleĽć równowagę i swój własny slow life. Oto 10 sposobów na uproszczenie życia. ...

Obserwujemy obecnie prawdziwy boom na rozwój osobisty. Z czego on wynika?

Na to i wiele innych pytań odpowiadaj± Karolina i Maciej Szaciłło, eksperci od zdrowego stylu życia, entuzja¶ci ajurwedy i technik medytacyjnych....

Prezydent z kasty niedotykalnych na czele Indii. Aktywnie ćwiczy jogę.

Niedawno opisywali¶my na naszych łamach sylwetkę premiera Indii Narendry Modiego, teraz publikujemy kolejny artykuł z tej serii - dla wszystkich czytelników bliżej zainteresowanych Indiami. ...

Joga w walce z traum±, czyli jak pomóc weteranom

Zespół stresu pourazowego (PTSD) dotyka nawet 10 proc. żołnierzy, którzy brali udział w działaniach bojowych. Szeroko zakrojone badania nad tym, jak pomóc weteranom, którzy cierpi± z tego powodu prowadz± m.in. Amerykanie. Maj± w tej materii pokaĽne do¶wiadczenia, bo na przestrzeni ostatnich lat wiel...

Jak długo muszę się rozci±gać, żeby być w pełni elastycznym?

Rozczaruję Was już na samym pocz±tku tego artykułu, ponieważ muszę uczciwi przyznać, że nie ma jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie. ...

Dania gotowe. Czy mog± być zdrowe? Rozmowa z Pawłem Skrzypczakiem, prezesem firmy Primavika

Na sklepowych półkach coraz więcej miejsca zajmuj± różnego rodzaju dania gotowe. Wpisuj± się one w potrzeby współczesnego konsumenta, który żyje szybko. Czy taka wysoko przetworzona żywno¶ć może być zdrowa? Na co zwracać uwagę przy wyborze produktów typu convienience? Rozmowa z Pawłem Skrzypczakiem,...

Joga i medytacja recept± na lepsz± pamięć i orientację

W Polsce na alzheimera choruje ok. 350 tys. ludzi. Trac± pamięć, sprawno¶ć. Uczeni nie potrafi± jeszcze powiedzieć, co jest przyczyn± stopniowej i nieodwracalnej degradacji komórek nerwowych mózgu. Trwaj± intensywne poszukiwania sposobów na opóĽnienie postępów choroby i poprawę komfortu życia pacjen...

  
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, ksi±żki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ci±ży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jog± podróżowanie po Azji
likesoft