Ajurweda a joga. Olga Szkonter
Dołącz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Ajurweda a joga. Olga Szkonter

  • piątek, 7 stycznia 2011
  • autor: Olga Szkonter
Ajurweda, prawdopodobnie najstarsza medycyna świata, jest bardzo często kojarzona z jogą. Słusznie, gdyż obie wywodzą się z tego samego źródła - staroindyjskiej filozofii sankhji; obie mają służyć uwolnieniu od cierpienia i obie źródła owego cierpienia doszukują się w braku świadomości. Oczywiście obszar ich działań jest różny - joga ma zapewnić stan niezmąconego spokoju umysłu, ajurweda zaś zdrowie, będące harmonijnym funkcjonowaniem ciała. Ponieważ jednak nie możemy przeprowadzić ścisłej granicy między ciałem a umysłem, poszukujemy holistycznych ujęć, które pozwoliłyby na zrównoważoną pracę w obu tych, wpływających na siebie obszarach. Co więcej, szeroko pojęte zdrowie jest niezbędne do praktyki jogi, choć paradoksalnie ciężko czasem stwierdzić czy jest jej podstawą, czy efektem.
ajurweda a joga
 
Zgłębienie wiedzy ajurwedyjskiej może być niełatwym zadaniem; nie ze względu na brak źródeł, ale na kontekst – zupełnie odległy od naszego zachodnioeuropejskiego widzenia świata i człowieka. Na pierwszy rzut oka to, co proponuje ajurweda może wydawać się nieintuicyjne, zaciemnione. Jeśli jednak nie poddamy się temu wrażeniu, szybko stanie się jasne, że podstawowa zasada tej hinduskiej mądrości jest genialna w swojej prostocie – głosi ona, że należy uważnie badać czego nam brakuje, a czego mamy w nadmiarze i skutecznie równoważyć te czynniki, by utrzymywać równowagę – upragniony stan, który umożliwia optymalne funkcjonowanie na wielu poziomach.
Poszukiwanie równowagi odbywa się w ajurwedzie w oparciu o parę podstawowych koncepcji: pięciu żywiołów, dwudziestu właściwości, trzech dosz i sześciu smaków. Teraz o nich pokrótce.
Wyprowadzona z filozofii sankhji koncepcja pięciu żywiołów opiera się na założeniu, że Wszechświat da się zredukować do pięciu podstawowych elementów – przestrzeni, powietrza, ziemi, ognia i wody. Elementy te traktowane są jednak bardziej jako zespoły powiązanych własności, niż materialne składniki świata (np. powietrze wiąże się z takimi właściwościami jak zimno, suchość, mobilność, ziemia natomiast z ciężkością, stabilnością itd.). W świetle tej koncepcji, ajurweda, chcąc opisać człowieka, wyróżnia trzy możliwe typy konstytucji, tzw. dosze: Pita, przypisana żywiołowi ognia, Kapha związana z ziemią i wodą, oraz Vata, której odpowiadają właściwości żywiołu powietrza. Zgodnie z założeniem, że człowiek jest swoistym mikrokosmosem, nie tylko zawiera w sobie wszystkie pięć żywiołów, ale też i trzy dosze mieszają się w nim w różnych proporcjach. Jedna z dosz w każdym przypadku jest trwale przeważająca.
Nie da się jednak zrozumieć idei podziału na trzy dosze, nie uwzględniając najważniejszej i najbardziej użytecznej koncepcji wiedzy ajurwedyjskiej, jaką jest koncepcja dwudziestu właściwości. Dwadzieścia najważniejszych właściwości natury to pogrupowane pary przeciwstawnych cech, takich jak np.: ciężki i lekki, powolny i szybki, zimny i gorący, oleisty i suchy i inne. Właśnie to rozróżnienie jest kluczowe dla diagnostyki ajurwedy, ponieważ to rozkład właściwości stanowi naszą indywidualną konstytucję (prakriti) i jest zarazem podstawą rozróżnienia na poszczególne dosze.
 
20 właściwości wg ajurwedy
ciężki lekki
powolny szybki
zimny ciepły
oleisty suchy
gładki szorstki
stały płynny
miękki twardy
statyczny ruchliwy
subtelny niesubtelny
mętny wyraźny
 
 
Niewątpliwie każda konstytucja wiąże się zarówno ze swoistym pozytywnym potencjałem, jak i negatywnymi tendencjami. Należy jednak pamiętać, że równowaga w sensie ajurwedyjskim nie jest rozumiana jako punkt równooddalony od dwóch krańców kontinuum, jakie stanowią przeciwne właściwości. Celem zatem nie jest zrównanie wszystkich do idealnego modelu, lecz utrzymywanie równowagi zgodnej z naturalnymi predyspozycjami. Co więcej, wszelkie praktyki służące utrzymaniu właściwej dla każdego, indywidualnej równowagi są, zgodnie z ajurwedą, gwarancją zdrowia, spójnym systemem profilaktycznym.
ajurweda a joga
 
Gdy jednak równowaga jest już zaburzona, należy zbadać, w których obszarach nastąpiła dysproporcja i wprowadzać elementy niwelujące odchylenia. Każda bowiem z właściwości wytrącona z równowagi będzie generowała potencjalne problemy, które mogą się objawić w różnych układach. Na przykład zwiększona ilość mazi w stawach, a co za tym idzie ich niestabilność, może być spowodowana zbytnią oleistością w organizmie, która na poziomie układu pokarmowego może także powodować biegunki.
Bardzo ważnym środkiem wspomagającym leczenie w ajurwedzie jest jedzenie, które powinno zawierać wszystkie sześć podstawowych smaków. Odpowiednia kompilacja smaków pozwala nadawać potrawom określone właściwości przeważające – np. właściwości rozgrzewające i wysuszające. Dieta nie jest jednak jedynym narzędziem, ponieważ dzięki współpracy ajurwedy z jogą, w procesie terapeutycznym, spektrum pomocnych środków powiększa się. Wyselekcjonowana dieta i zioła mogą być wsparte przez odpowiednio dobrane asany, pranajamę i medytację, co na pewno świadczy o sile tej, ujmującej człowieka całościowo, metody leczenia. Co więcej, zrównoważony układ wszystkich tych czynników służy nie tylko ratowaniu zdrowia, ale też unikaniu choroby i utrzymywaniu dobrego samopoczucia, które zawsze jest najlepszym przekazem, że wszystko jest w porządku. Dzięki uważności można nauczyć się równowagi i dobrego samopoczucia, reagować na pojawiające się dysharmonie, dostarczając sobie tego, czego potrzebujemy, lub ograniczając to, czego mamy w nadmiarze. To jeden z cenniejszych przekazów, jakie według mnie, niesie ajurweda. Tym bardziej trafny, jeśli zgodzimy się, że podstawą, kontekstem i właściwym miernikiem wszelkich koncepcji jest dla nas nasze własne doświadczenie. Kontaktu i odpowiedniej reakcji na owo doświadczenie może uczyć zarówno joga, jak i ajurweda i osobiście uważam, że jest to lekcja, którą trudno przecenić.
ajurweda a joga
 
Olga Szkonter jest nauczycielką jogi, uczennicą Macieja Wieloboba. Prowadzi zajęcia jogi w Pracowni Jogi w Krakowie.
Pracownia Jogi Macieja Wieloboba w Krakowie: http://www.joga-krakow.pl
 
 
 
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
„Idealny człowiek oddycha tak, jakby nie oddychał”.

Do życia niezbędne nam są trzy rzeczy: woda, jedzenie i powietrza. Która z nich jest najważniejsza? Możemy wytrzymać bez pokarmu przez kilka tygodni, a bez wody przez kilka dni. Jednak bez powietrza przeżyjemy tylko kilka minut. Jeśli porównamy istotność każdego z tych elementów dla naszego przetrwa...

Yin & Yang Bodymind Convention, 24-25.03 Bielsko - Biała

24-25 marca odbędzie się w Bielsku-Białej niecodzienne wydarzenie, Yin & Yang Bodymind Convention. W jednym miejscu będzie wyjątkowa możliwość spotkania z czołowymi przedstawicielami światowych szkół jogi i pilates, wspólnej praktyki oraz uczestnictwa w programie różnorodnych lekcji....

Hormony pod kontrolą z pomocą jogi !

Dobrze znane sformułowanie "huśtawka hormonów" doskonale oddaje znaczenie problemów związanych z hormonami. Tak jak na huśtawce, poziom niektórych hormonów w naszym organizmie raz rośnie a raz maleje pod wpływem określonych czynników. Joga jest pod tym względem pomocna, ponieważ bierze pod uwagę wsz...

OM, dźwięk początku i energii

Sala ćwiczeń jogi. Praktykujący w skupieniu, z zamkniętymi oczami, siedzą na matach. W ciszy rozchodzi się dźwięk OM. Tak wygląda początek zajęć w większości szkół. OM – najbardziej znana i najświętsza sylaba hinduizmu – jednoczy, oczyszcza, uspokaja, otwiera kanały energetyczne. Jest un...

Przełomowa metoda oddechowa i jej twórca K.P. Butejko

Biografią Prof. Konstantyna Pawłowicza Butejko/ Buteyko rozpoczynamy cykl artykułów na temat przełomowej metody oddechowej -metody Butejki. Był on cenionym, rosyjskim lekarzem. Opisał nową jednostkę chorobową, którą nazwał chorobą głębokiego oddychania. Odkrył , iż główną przyczyną wielu schorzeń j...

Kiedy moje barki będą w pełni elastyczne a klatka piersiowa otwarta?

Otwarta klatka piersiowa to podstawa! Do tego dążymy zawsze na samym początku rozpoczynając wprowadzanie w świat jogi początkującego jogina. Dlaczego? Dlatego, że otwarta klatka piersiowa to prostsza postawa całego ciała, nie opadające do przodu barki, możliwość nabrania solidnego oddechu oraz zdecy...

Dzięki ojcu joga trafiła do szkół. Anna Romanowska wspomina ojca, prof. Wiesława Romanowskiego

Praktyka jogi zaczęła rozwijać się w Polsce w latach siedemdziesiątych. Wśród jej pionierów był fizjolog prof. Wiesław Romanowski. Pod jego redakcją ukazała się w 1973 r. książka pt. "Teoria i metodyka ćwiczeń relaksowo-koncentrujących", która stała się dla wielu polskich nauczycieli jogi swego rod...

Joga wielkich dziewczyn, czyli koniec z wymówkami

Pójdę na jogę gdy schudnę, to wymówka, która "gra" gdzieś z tyłu głowy wielu osobom. Internetowe influencerki, zwłaszcza te amerykańskie, udowadniają, że nie ma na co czekać, bo jogę można z powodzeniem praktykować niezależnie od tego, jaki rozmiar ubrań nosimy. Są wśród nich m.in. Amerykanki Valeri...

Lagom, czyli szczęście po szwedzku

Świat, w którym dziś żyjemy nastawiony jest na "wyżej, dalej, więcej". Wpadając w nieustanny wir podkręcania tempa nie zauważamy, kiedy przestają nas cieszyć drobiazgi codzienności. Często jesteśmy przemęczeni, bez energii i motywacji do działania. Jednym z dobrych sposobów wyjścia z tej sytuacji je...

Joga receptą na zdrowe stopy

Wciąż niewiele osób zdaje sobie sprawę z tego, że stopy mogą być odpowiedzialne za bóle kolan, bioder, pleców, karku i szyi oraz powstawanie skoliozy i innych deformacji kręgosłupa....

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Lutego 2018
Następne
PWŚCPSN
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728 
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, książki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ciąży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jogą podróżowanie po Azji
likesoft