Dołącz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Ajurweda a joga. Olga Szkonter

  • piątek, 7 stycznia 2011
  • autor: Olga Szkonter
Ajurweda, prawdopodobnie najstarsza medycyna świata, jest bardzo często kojarzona z jogą. Słusznie, gdyż obie wywodzą się z tego samego źródła - staroindyjskiej filozofii sankhji; obie mają służyć uwolnieniu od cierpienia i obie źródła owego cierpienia doszukują się w braku świadomości. Oczywiście obszar ich działań jest różny - joga ma zapewnić stan niezmąconego spokoju umysłu, ajurweda zaś zdrowie, będące harmonijnym funkcjonowaniem ciała. Ponieważ jednak nie możemy przeprowadzić ścisłej granicy między ciałem a umysłem, poszukujemy holistycznych ujęć, które pozwoliłyby na zrównoważoną pracę w obu tych, wpływających na siebie obszarach. Co więcej, szeroko pojęte zdrowie jest niezbędne do praktyki jogi, choć paradoksalnie ciężko czasem stwierdzić czy jest jej podstawą, czy efektem.
ajurweda a joga
 
Zgłębienie wiedzy ajurwedyjskiej może być niełatwym zadaniem; nie ze względu na brak źródeł, ale na kontekst – zupełnie odległy od naszego zachodnioeuropejskiego widzenia świata i człowieka. Na pierwszy rzut oka to, co proponuje ajurweda może wydawać się nieintuicyjne, zaciemnione. Jeśli jednak nie poddamy się temu wrażeniu, szybko stanie się jasne, że podstawowa zasada tej hinduskiej mądrości jest genialna w swojej prostocie – głosi ona, że należy uważnie badać czego nam brakuje, a czego mamy w nadmiarze i skutecznie równoważyć te czynniki, by utrzymywać równowagę – upragniony stan, który umożliwia optymalne funkcjonowanie na wielu poziomach.
Poszukiwanie równowagi odbywa się w ajurwedzie w oparciu o parę podstawowych koncepcji: pięciu żywiołów, dwudziestu właściwości, trzech dosz i sześciu smaków. Teraz o nich pokrótce.
Wyprowadzona z filozofii sankhji koncepcja pięciu żywiołów opiera się na założeniu, że Wszechświat da się zredukować do pięciu podstawowych elementów – przestrzeni, powietrza, ziemi, ognia i wody. Elementy te traktowane są jednak bardziej jako zespoły powiązanych własności, niż materialne składniki świata (np. powietrze wiąże się z takimi właściwościami jak zimno, suchość, mobilność, ziemia natomiast z ciężkością, stabilnością itd.). W świetle tej koncepcji, ajurweda, chcąc opisać człowieka, wyróżnia trzy możliwe typy konstytucji, tzw. dosze: Pita, przypisana żywiołowi ognia, Kapha związana z ziemią i wodą, oraz Vata, której odpowiadają właściwości żywiołu powietrza. Zgodnie z założeniem, że człowiek jest swoistym mikrokosmosem, nie tylko zawiera w sobie wszystkie pięć żywiołów, ale też i trzy dosze mieszają się w nim w różnych proporcjach. Jedna z dosz w każdym przypadku jest trwale przeważająca.
Nie da się jednak zrozumieć idei podziału na trzy dosze, nie uwzględniając najważniejszej i najbardziej użytecznej koncepcji wiedzy ajurwedyjskiej, jaką jest koncepcja dwudziestu właściwości. Dwadzieścia najważniejszych właściwości natury to pogrupowane pary przeciwstawnych cech, takich jak np.: ciężki i lekki, powolny i szybki, zimny i gorący, oleisty i suchy i inne. Właśnie to rozróżnienie jest kluczowe dla diagnostyki ajurwedy, ponieważ to rozkład właściwości stanowi naszą indywidualną konstytucję (prakriti) i jest zarazem podstawą rozróżnienia na poszczególne dosze.
 
20 właściwości wg ajurwedy
ciężki lekki
powolny szybki
zimny ciepły
oleisty suchy
gładki szorstki
stały płynny
miękki twardy
statyczny ruchliwy
subtelny niesubtelny
mętny wyraźny
 
 
Niewątpliwie każda konstytucja wiąże się zarówno ze swoistym pozytywnym potencjałem, jak i negatywnymi tendencjami. Należy jednak pamiętać, że równowaga w sensie ajurwedyjskim nie jest rozumiana jako punkt równooddalony od dwóch krańców kontinuum, jakie stanowią przeciwne właściwości. Celem zatem nie jest zrównanie wszystkich do idealnego modelu, lecz utrzymywanie równowagi zgodnej z naturalnymi predyspozycjami. Co więcej, wszelkie praktyki służące utrzymaniu właściwej dla każdego, indywidualnej równowagi są, zgodnie z ajurwedą, gwarancją zdrowia, spójnym systemem profilaktycznym.
ajurweda a joga
 
Gdy jednak równowaga jest już zaburzona, należy zbadać, w których obszarach nastąpiła dysproporcja i wprowadzać elementy niwelujące odchylenia. Każda bowiem z właściwości wytrącona z równowagi będzie generowała potencjalne problemy, które mogą się objawić w różnych układach. Na przykład zwiększona ilość mazi w stawach, a co za tym idzie ich niestabilność, może być spowodowana zbytnią oleistością w organizmie, która na poziomie układu pokarmowego może także powodować biegunki.
Bardzo ważnym środkiem wspomagającym leczenie w ajurwedzie jest jedzenie, które powinno zawierać wszystkie sześć podstawowych smaków. Odpowiednia kompilacja smaków pozwala nadawać potrawom określone właściwości przeważające – np. właściwości rozgrzewające i wysuszające. Dieta nie jest jednak jedynym narzędziem, ponieważ dzięki współpracy ajurwedy z jogą, w procesie terapeutycznym, spektrum pomocnych środków powiększa się. Wyselekcjonowana dieta i zioła mogą być wsparte przez odpowiednio dobrane asany, pranajamę i medytację, co na pewno świadczy o sile tej, ujmującej człowieka całościowo, metody leczenia. Co więcej, zrównoważony układ wszystkich tych czynników służy nie tylko ratowaniu zdrowia, ale też unikaniu choroby i utrzymywaniu dobrego samopoczucia, które zawsze jest najlepszym przekazem, że wszystko jest w porządku. Dzięki uważności można nauczyć się równowagi i dobrego samopoczucia, reagować na pojawiające się dysharmonie, dostarczając sobie tego, czego potrzebujemy, lub ograniczając to, czego mamy w nadmiarze. To jeden z cenniejszych przekazów, jakie według mnie, niesie ajurweda. Tym bardziej trafny, jeśli zgodzimy się, że podstawą, kontekstem i właściwym miernikiem wszelkich koncepcji jest dla nas nasze własne doświadczenie. Kontaktu i odpowiedniej reakcji na owo doświadczenie może uczyć zarówno joga, jak i ajurweda i osobiście uważam, że jest to lekcja, którą trudno przecenić.
ajurweda a joga
 
Olga Szkonter jest nauczycielką jogi, uczennicą Macieja Wieloboba. Prowadzi zajęcia jogi w Pracowni Jogi w Krakowie.
Pracownia Jogi Macieja Wieloboba w Krakowie: http://www.joga-krakow.pl
 
 
 
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Joga kundalini – przebudzenie i opanowanie energii

Mnogość zajęć, które określane są jako różne rodzaje jogi, może już przyprawić o zawrót głowy. Wśród nich pojawia się kundalini. Samo słowo brzmi magicznie, a jogę kundalini otacza aura tajemnicy. Jest to jednak, wg jej zwolenników i adeptów, esencja jogi, emanacja życiowej energii, która przepływa ...

Jak wybrać matę do jogi?

Obecnie na rynku dostępnych jest wiele rodzajów i odmian mat do jogi. Różnią się fakturą, grubością, długością, kolorem, trwałością i tym, co najważniejsze, czyli parametrami antypo­ślizgowymi oraz ceną. Dlatego zawsze pojawia się pytanie - którą matę mam wybrać i czym się kierować przy wyborze?...

Przepisy ze zdrowej misy: Jarmużki z kuskusem

Jarmuż jest wyjątkową odmianą kapusty, uprawianą od starożytności do celów ozdobnych oraz jadalnych. Popularnością cieszy się przede wszystkim ze względu na bogatą zawartość przeciwutleniaczy, witaminy C i K, wapnia, żelaza oraz sulforafan – związków mających właściwości antynowotworowe. ...

Jak odzyskać czas?

Czas. Gdyby był na sprzedaż, pewnie byłby najlepiej sprzedawanym towarem na świecie, a w bankach ustawiałyby się kolejki po kredyt na zakup czasu. Niestety, a może "stety" nie można go kupić za żadne pieniądze. Ale dzięki filozofii slow life i minimalizmowi można nauczyć się, jak go odzyskać. ...

Joga i podnoszenie odporności na infekcje. To działa !

No i nadeszła. Jesień. A wraz z nią niestety sezon przeziębień i innych infekcji. Ale na szczęście nie jesteśmy bezradni wobec atakujących nas zewsząd zarazków. Możemy szybko podnieść swoją odporność dzięki praktyce jogi, co udowodniły już liczne badania naukowe....

6 pozycji jogi, które możesz wykonać jeszcze zanim wstaniesz z łóżka.

Znasz to uczucie, kiedy budzik dzwoni wcześnie rano, żwawo odkrywasz kołdrę i wstajesz z łóżka z uśmiechem na twarzy? Ja też nie ;) Ale to nic, poranki bywają trudne - to fakt, tylko nie wtedy, kiedy masz 6 przyjemnych powodów, żeby zamiast kolejny raz przedłużać drzemkę zacząć się powoli przebudzać...

Pietyzm w praktyce jogi

Dużo pisze się o jodze. Pisze się o jej dobroczynnym wpływie na organizm (ciało, sylwetkę, narządy wewnętrzne, kręgosłup) i psychikę. Warto jednak podkreślić jeszcze jeden rzadziej omawiany element, a mianowicie wpływ jogi na postawę życiową - na podejście do samego siebie, do innych ludzi oraz nast...

Nie taki kij straszny jak go malują … Jak oswoić chaturangę?

Nic nie wprowadza w lepszy nastrój jak kilka Powitań Słońca o poranku. Kiedy płynnie przechodzisz z jednej pozycji do drugiej, a ciało w pełni współgra z oddechem, czujesz jak powoli rozbudza się każdy mięsień a umysł staje się coraz bardziej trzeźwy. I wszystko byłoby pięknie, gdyby nie chaturanga ...

Premier, który propaguje jogę i narodowe wartości

Miłośnicy jogi na całym świecie, nawet jeśli w ogóle nie interesują się polityką, na pewno słyszeli nazwisko premiera Indii. Narendra Modi jest wielkim orędownikiem jogi, dzięki jego staraniom ustanowiono Międzynarodowy Dzień Jogi, a UNESCO wpisało ją na listę dziedzictwa niematerialnego świata....

Od przybytku boli głowa

Minimalizm został w ostatnich latach mocno spopularyzowany w Stanach Zjednoczonych i Europie, przesyconych wszechogarniającym konsumpcjonizmem. Jednak ojczyzną minimalizmu jest Japonia. Wynika on z japońskiej tradycji i stylu życia. Co zatem radzą japońscy mistrzowie minimalizmu?...

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Października 2017
Następne
PWŚCPSN
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031 
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, książki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ciąży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jogą podróżowanie po Azji
likesoft