Kluczowe zagadnienia w Jogasutrach Patańdżalego. Anna Wojdak
Dołącz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Kluczowe zagadnienia w Jogasutrach Patańdżalego. Anna Wojdak

  • czwartek, 2 grudnia 2010
  • autor: Anna Wojdak
Jak mówi legenda, Adiśesza - wcielenie władcy wężów, został pobłogosławiony przez Wisznu ponownymi narodzinami, w tym łaską zgłębiania gramatyki i sztuki tańca. W trakcie medytacji miał wizję swojej przyszłej matki - jogini Gonika, która modliła się o syna. Gonika napełniła dłonie wodą i zamknęła oczy. Gdy gotowa ofiarować wodę spojrzała na dłonie, jej oczom ukazał się niewielki wąż, który zmieniwszy się w chłopca, poprosił o zaakceptowanie jako syna. Jogini nazwała go Patańdżali – od "pata" – spadający i "ańjali" – ofiara. Do dziś dnia w kulturze indyjskiej popularny jest archetyp mistrza Patańdżalego – autora Jogasutr oraz traktatów o gramatyce i ayurvedzie (medycyna).
lotos
 
Jogasutry Patańdżalego są najważniejszym traktatem jogi klasycznej. Dzieło zawiera sutry zgrupowane w rozdziały o kontemplacji (Samadhi-), o praktyce (Sadhana-), o zdolnościach i mocach (Vibhuti-) oraz o wolności i wyzwoleniu (Kaivalya pada). Sutra (za słownikiem PWN) to zwięzły aforyzm, formuła lub zbiór takich strof w formie podręcznika.
 
Patańdżali w Jogasutrach prowadzi nas ścieżką jogi – opisuje kolejno kroki, jakimi powinniśmy podążać w sztuce opanowywania umysłu, prawdy indywidualne (niyama) i społeczne (yama), jakimi powinniśmy się kierować w życiu, esencję asany (pozycji jogi) oraz pranayamy (czyli regulacji przepływu wdechu i wydechu), kształtowanie umiejętności wycofania zmysłów (praktyka pratyahary). Kolejne dwa rozdziały – Vibhuti pada i Kaivalya pada skupiają się na praktykach koncentracyjno-medytacyjnych (samyama) – koncentracji (dharana), medytacji (dhyana) i skupieniu (samadhi). Taka kolejność poszczególnych poruszanych aspektów związana jest ze sposobem w jaki wpływają one na całokształt ścieżki jogi – jedynie odpowiednio przygotowany umysł może doświadczyć na swej drodze błogosławieństw jogi i szeroko pojętych stanów samadhi.
 
I tak, skupiając się na pierwszych dwu rozdziałach, przygotowujemy umysł do trudnej sztuki kontemplacji i wyciszenia napływających myśli. Rozdział Samadhi pada opisuje tematykę poruszeń świadomości oraz stan umysłu związany z ich występowaniem i ich brakiem. Patańdżali poucza nas, że joga to zatrzymanie poruszeń świadomości – możemy się identyfikować z aktualnym „dystraktorem" lub utrzymywać swoją prawdziwą naturę. Rzeczywistość postrzegana przez człowieka ulega zniekształceniu – zanim „zobaczymy" dane zjawisko, musi ono przejść przez nasze złoża nagromadzonych doświadczeń, uprzedzeń, uczuć i intencji oraz często błędne rozumowaniu i niewiedzę. Dopiero wtedy wydajemy osąd i z podniesionym czołem stwierdzamy: „Spostrzegłem. Wiem, o co w tym chodzi." Osąd staje się niepodważalny i ostateczny, buduje kolejne korytarze w labiryncie ludzi – automatów.
 
Umysł jogina to czyste lustro – to, co staje przed lustrem, odbija się w nim, nie zatrzymując ani na chwilę. Nie ma tu miejsca na ukryte intencje pisane drobnym druczkiem i na samookłamywanie się, że „tak się robi, bo takie jest życie".
 
Patańdżali pokazuje więc drogę, jaka poprowadzi nas do wyeliminowania poruszeń świadomości – abhyasa, nieustanna i zdyscyplinowana wewnętrzna praktyka jogi oraz vairagya, bezpragnieniowość, nie-przywiązanie. Jedynie prawdziwa wewnętrzna dyscyplina wyzwolona przez praktykę umożliwia nieustanne osiąganie stanu nie-przywiązania i umacnia istotę do zniesienia (przyp. przeżycia) „ciężaru" bezpośredniego doświadczenia bytu (boga). Osoba, która praktykuje vairagyę przestaje pozostawać we władzy pożądań i awersji, wszystkie te rzeczy stają się wtedy płynącym strumieniem świadomości.
 
Obie te praktyki równoważą się nawzajem. Podstawą abhyasa winno stać się widzenie rozróżniające, dzięki któremu następuje stopniowy rozwój zdolności do rozróżnienia pomiędzy tym, co rzeczywiste i nierzeczywiste, pomiędzy tym, co trwałe i nietrwałe. Nasuwa się tu popularne na Wschodzie porównanie świadomości do obracającego się koła, gdzie obraca się obrzeże czyli otaczająca nas ciągle zmieniająca się rzeczywistość materialna, a środek (sedno) pozostaje niewzruszone i stałe na jej zmiany i poruszenia. Taką właśnie świadomość „środka" powinniśmy w sobie rozwijać – aby nasze wnętrze pozostawało stałe i spokojne wobec pędzącej ciągłej zmiany na zewnątrz.
 
Dalej Patańdżali poucza, że owa praktyka powinna być nieprzerwanym wysiłkiem, dzięki któremu stajemy się coraz bardziej świadomi swoich działań i ich motywów oraz całokształtu swojego życia. Jedynie w ten sposób możemy pokonać zakorzeniony w nas automatyzm, który staje się pożywką dla manipulacji. Mechaniczny i przewidywalny mechanizm działania człowieka sprawia, że staje się on podatny na wszelkie wpływy i uniemożliwia mu podążanie ścieżką jogi. To tak, jakbyśmy byli niewolnikami domorosłego robota – Umysłu, który za nas decyduje. Abhyasa to nieustanna świadomość i przypominanie sobie swojej prawdziwej natury. To wysiłek woli przeciwko naszym nieczystym intencjom i nawykom, wysiłek woli w celu złamania samo napędzającej się negatywnej tendencji w naszym postępowaniu.
 
Kolejno Patańdżali mówi o naszych intencjach oraz uczuciach, jakie powinniśmy kultywować w stosunku do istot, jakie spotykamy na naszej drodze, aby wspomóc proces oczyszczania świadomości. Jest to droga pełna przyjaźni i dobrej woli w stosunku do ludzi szczęśliwych i prawych oraz obojętności w stosunku do osób, które postrzegamy jako „złe". Jest też pełna współczucia do cierpiących. Pamiętajmy, że współczucie to nie litość, która pełna jest egoistycznych pobudek i chęci manipulacji innymi w celu podbudowania własnego ego.
 
Drugi rozdział – Sadhana pada, wyszczególnia pierwsze etapy ośmiostopniowej ścieżki jogi oraz przestrzega przed pułapką ignorancji. Tutaj uwagi starożytnego mędrca koncentrują się wokół samodyscypliny i samopoznania. Kultywowanie samodyscypliny w życiu jest jak napełnianie naczynia (czyli ścieżki, którą podążamy w życiu) żarliwością, która wypływa z czystych intencji niekrzywdzenia samego siebie oraz innych istot. Dalej Patańdżali zachęca nas do studiowania siebie – uczenia się z jedynej w swoim rodzaju księgi wartej prawdziwego poznania, "najwspanialszej z wszystkich dzieł", którą jest każdy z nas.
 
Za samopoznaniem i samodyscypliną idzie Iśwara pranidhana, czyli sztuka pokory wobec świata i jego porządku, umiejętność życia tu i teraz. "Robię, gdy jest coś do zrobienia. Gdy da się płynąć na fali, to płynę, gdy nie, to czekam na następną." Oto jakie fundamenty powinien posiadać nasz umysł. Życie nie polega tylko na zaspokajaniu coraz to nowszych zachcianek i "pożądań", czy też z drugiej strony na obnoszeniu się ze swoimi frustracjami. Jest sztuką podporządkowania się porządkowi świata i prawom w nim panującym.
 
Do zgłębienia tej sztuki Patańdżali daje nam dyscypliny indywidualne i społeczne oraz praktykę asan i pranayamy. Właściwa praktyka tych pierwszych (niyamy i yamy) zmienia stan umysłu – czyni go gotowym do dalszej praktyki. Nasze kontakty z innymi istotami winny opierać się na podstawowych zasadach niekrzywdzenia (ahimsa) w stosunku do nich, jak i do siebie samego. W obecności osoby, która ugruntuje w sobie tą praktykę ustają wszelkie akty przemocy. Co nas umacnia w tej praktyce? Satya, czyli właściwe użycie siły intencji umysłu i odpowiednie wykorzystanie słów dla największego dobra wszelkich istot oraz asteya czyli powstrzymanie się od sięgania po cokolwiek, co nam się nie należy. Dalej, Brahmacarya, zawierzenie bogu, istocie wyższej i "płynięcie z nurtem rzeki życia" i aparigraha, czyli całkowita wolność od chciwości i spełniania swoich niekończących się zachcianek. Ludzkie, sztucznie narzucone potrzeby, są tysiąckroć większe od ich możliwości zaspokojenia.
 
Wielką sztuką jest podążanie ścieżką jogi, o której mówią Jogasutry Patańdżalego. Nie jest to jedynie wiara w określone dogmaty czy podążanie za magią rytuałów. Gdy dokonamy wyboru tej ścieżki zmienia się całe nasze życie. Zmienia się od wewnątrz, a jedynie taka zmiana pozostaje stała – gdy nasza świadomość przenosi się właśnie do wnętrza obracającego się koła i zaczyna trwać pełna spokoju, miłości, wewnętrznej spójności i pojednania ze światem. "Wtedy widz utrzymuje się w swojej prawdziwej naturze" (sutra I.3.).
 
Anna Wojdak
 
Anna Wojdak jest nauczycielem asystującym w Pracowni Jogi Macieja Wieloboba w Krakowie, uczennicą Macieja Wieloboba.
Strona www Pracowni: http://www.joga-krakow.pl
 
 
 
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
KURS NAUCZYCIELSKI JOGI INTEGRALNEJ

Trwają zapisy na II Edycję ! Kurs nauczycielski przeznaczony jest dla osób, które pragną zdobyć praktyczne umiejętności i rzetelną wiedzę na temat różnych ścieżek i systemów jogi pod okiem najlepszych w Polsce specjalistów. Zdobyte kwalifikacje i umiejętności oraz końcowy certyfikat uprawniają do ...

Bieg Wegański już po raz dziesiąty - dla zdrowia, dla zwierząt, dla planety

Odkryj z nami dziką stronę Warszawy wiosną! 19 maja (niedziela) Fundacja Run Vegan zaprasza na jubileuszową, dziesiątą edycję Biegu Wegańskiego. Biegacze oraz wszyscy ciekawi tematyki eko & vege będą mieli okazję spotkać się w piknikowym klimacie nad Wisłą w Warszawie, aby biegać, jeść i dowiedzieć...

Między jawą a snem. Joga nidra

Sen bez snu, głębokie odprężenie, pełna harmonia – to ideał w świecie, który bezustannie atakuje nas setkami impulsów.. Taki stan można osiągnąć podczas sesji jogi nidry. Jej nauczyciele podkreślają jednak, że sam relaks nie jest głównym celem praktyki. To sposób na samopoznanie, wejście w głą...

Hotel Mazowsze Medi Spa w Ustroniu - Odnowa Biologiczna

Wyobraź sobie miejsce z dala od miejskiego zgiełku, gdzie w otoczeniu górskiej przyrody cudownie się zrelaksujesz i wypoczniesz jak nigdy dotąd. Zapraszamy do Mazowsze Medi SPA w Ustroniu. To kameralne, luksusowe miejsce nad rzeką Wisłą u stóp gór Równica i Czantoria przeplecionych szeregiem szlaków...

Wibracja Miłości, sposób na dobrą zmianę

Koncert, podczas którego odpuszczają napięcia, głos sam chce się wyrwać z gardła, choć czasem jeszcze rozum mu nie pozwala. Organizm poddaje się wibracjom. Moc dźwięków, które wydobywają z etnicznych instrumentów Asia Orłowska i Alek Sabuda, jest wielka i potrafi działać cuda. ...

Skręty w praktyce jogi

Pozycje jogi mają terapeutyczny wpływ na nasze ciało i umysł, pod warunkiem, że ćwiczymy uważnie i regularnie. Nie inaczej jest z pozycjami skrętnymi, które wywierają wpływ w obszarach ciało-umysł-dusza. Pozycje skrętne działają odświeżająco na kręgosłup i jelita - nazywane drugim mózgiem. Kręgosłup...

„Pyt” – duński sposób na stres

Co to jest szczęście? To pytanie godne filozofów. Jogin odpowie, że trzeba przestrzegać jamów i nijamów; buddysta opowie o zaletach medytacji transcendentalnej. Czytelnicy poradników z kolei powołają się na duński sposób tworzenia przyjemnej atmosfery, czyli "hygge". Okazuje się jednak, że Duńczycy ...

Tajemnice „mięśnia duszy”

Psoas, czyli "mięsień duszy". Jego nazwa brzmi jak zaklęcie. Okazuje się, że ma niezwykłą, choć nie tajemną, bo zbadaną przez naukowców moc. Gdy się ją odkryje i zadba o psoas, łatwiej będzie zapanować nad zdrowiem ciała i emocji. O tym, jak ważny jest psoas, wiedzą jogini, psychoterapeuci i ci, któ...

Porządek w domu i w życiu

Posiadanie w domu tylko i wyłącznie rzeczy, które sprawiają nam radość. Fajnie brzmi, prawda? To jak to zrobić? Zen naucza, że minimalizm wnętrza i czystość miejsca, w którym żyjemy, wpływają na nasze samopoczucie fizyczne i psychiczne oraz znajdują odzwierciedlenie we wszystkich naszych działaniac...

Kurs nauczycielski jogi. Szkolenie przygotowawcze.

Czy myślała/eś kiedyś o tym, aby zostać w przyszłości nauczycielem jogi? Chciałbyś posiadać takie umiejętności jak Twój ulubiony nauczyciel i pracować w gronie inspirujących ludzi? Wydaje Ci się, że jest to ciekawe zajęcie i wspaniała ścieżka rozwoju, ale masz obawy, że Twoje umiejętności i wied...

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Maja 2019
Następne
PWŚCPSN
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031 
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, książki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ciąży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jogą podróżowanie po Azji
LikeSoft