Praktyki koncentracyjno-medytacyjne w jodze (samyama). Maciej Wielobób
Doł±cz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Praktyki koncentracyjno-medytacyjne w jodze (samyama). Maciej Wielobób

  • czwartek, 16 wrze¶nia 2010
  • autor: Maciej Wielobób
Praktyki koncentracyjno-medytacyjne w jodze okre¶la się wspólnym mianem samyama (J.S. III.4). Dharana (koncentracja), dhyana (medytacja) i samadhi s± kolejnymi etapami tego procesu.
J.S.III.1. de¶abandhana¶ cittasya dharana .
„Koncentracja jest zogniskowaniem umysłu na jednym obiekcie.”
J.S.III.2. tatra pratyayaikatanata dhyanam.
„Medytacja zachodzi, gdy proces koncentracji jest jednostajnie i bez wysiłku utrzymywany przez dłuższy czas.”
J.S.III.3. tadevarthamatranirbhasam svarupa¶unyam iva samadhih.
„W samadhi umysł (¶wiadomo¶ć empiryczna) przejmuje wła¶ciw± naturę przedmiotu koncentracji (przedmiot i podmiot zlewaj± się w jedno).”
Jest oczywi¶cie wiele „szkół medytacji”, które proponuj± różne techniki medytacyjne, jednakże wszystkie sprowadzaj± się do wyboru okre¶lonego przedmiotu koncentracji i skoncentrowania umysłu na tym wybranym obiekcie. Analiza jogicznej koncepcji umysłu pokazuje, że przedmiotem koncentracji może być w zasadzie każdy przedmiot, który będzie wytwarzał samskarę (wrażenie) spokoju umysłu. Często stosowane przedmioty koncentracji to: oddech, mantra, wizerunek nauczyciela, wizerunek bóstwa, dĽwięk etc.
W dalszych sutrach Patańdżali podkre¶la, że doskonalenie się w samyamie prowadzi do pojawienia się ¶wiatła wiedzy (J.S.III.5), jak również, że proces doskonalenia się w ramach praktyk koncentracyjno-medytacyjnych następuje w etapach (J.S.III.6). W dalszych sutrach Patańdżali podkre¶la, że opisane tu procesy s± wstępnym krokiem do samadhi bez zal±żka (nirbija samadhi), w którym poprzez samskarę pow¶ci±gnięcia zostaj± zniszczone pozostałe samskary. Jogasutry zawieraj± również opis technik samyamy na konkretnych obiektach, które przynosz± okre¶lone specjalne umiejętno¶ci (siddhi), jednakże ostrzegaj±, iż umiejętno¶ci te mog± być bardziej przeszkod± niż pomoc± na ¶cieżce.
* * *
Temat koncentracji-medytacji jest trudny do opisywania. Z jednej strony procesy medytacyjne s± proste w swoim mechanizmie, a z drugiej strony, gdy przychodzi do ich opisu czasem bardzo intymne. Z jednej strony do¶wiadczenia psychologiczne (uwaga! ¶wiadomie używam terminu psychologiczne, a nie „duchowe”) zwi±zane z medytacj± nie s± przedmiotem zbiorowego omawiania na zasadzie grupy terapeutycznej, a z drugiej warto dzielić się pewnymi wgl±dami, ponieważ wokół terminu narosło wiele nieporozumień. Dlatego też pozwalam sobie na poniższe 2 słowa, które proszę traktować raczej jako przypis do powyższych fragmentów Jogasutr, a nie komentarz…
* * *
Gdy popatrzy się na konstrukcję głównej metody Patańdżalego – jogi o¶miostopniowej – widzimy jak poprzez praktykę umysł musi przej¶ć drogę od złożono¶ci w stronę prostoty. Wbrew powszechnemu mniemaniu medytacja jest bardzo prosta (co nie oznacza łatwa!) i wła¶nie dlatego stanowi tak± trudno¶ć dla naszego umysłu, zapl±tanego w swojej grze. Patańdżali prowadzi adeptów jogi drog± od stosunkowo bardziej złożonych praktyk: jamy i nijamy (które pozwalaj± „zarz±dzać” swoimi relacjami z innymi i z samym sob±), póĽniej asanę, pranajamę, pratyaharę do praktyk samyamy. WyraĽnie widać, że praktyk±, która stanowi pewien przełom jest pratyahara, o której ostatnio pisałem parę słów na portalu.
W oparciu o koncepcję umysłu w jodze następuj±co można wytłumaczyć mechanizm procesu koncentracji/medytacji: medytacja na danym przedmiocie koncentracji wyzwala samskarę (wrażenie) spokoju umysłu, które stopniowo usuwa inne samskary. St±d istotna rola pratyahary jako przygotowania do medytacji. Pratyahara uczy obojętno¶ci na bodĽce z zachowaniem uważno¶ci. W medytacji oprócz koncentracji na wybranym przedmiocie oczywi¶cie pojawiaj± się inne bodĽce, które musz± być traktowane z obojętno¶ci, a w wypadku gdy umysł „ucieka” do tych wrażeń musi być bezemocjonalnie przywracany do skupienia na przedmiocie koncentracji. Te, czasami dosyć dziwaczne, wrażenia, które pojawiaj± się w trakcie medytacji to wła¶nie różnorakie „schodz±ce” samskary. Gdy pozwalamy naszej koncentracji ¶ledzić je, utrwalamy je i pozwalamy im zamieniać się na my¶li, emocje etc. (poruszenia umysłu / cittavrtti), gdy pozostajemy z umysłem zogniskowanym na przedmiocie medytacji, uwalniamy się od nich.
- -
Maciej Wielobób jest nauczycielem jogi, specjalist± terapii jog±, trenerem nauczycieli jogi, autorem. Prowadzi zajęcia jogi dla osób pocz±tkuj±cych i zaawansowanych w Krakowie, jak również warsztaty jogi w całej Polsce.
Szkoła jogi Macieja Wieloboba (zajęcia w Krakowie): http://www.joga-krakow.pl 
Warsztaty jogi i szkolenia nauczycielskie z M. Wielobobem: http://maciejwielobob.pl 
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Niezapomniany Sylwester z jog± 2019 w gronie fantastycznych ludzi!

Zapraszamy do aktywnego spędzenia ostatnich dni starego roku i powitania Nowego Roku 2020 na wyjazdowych warsztatach z jog±. Na jogę dla kręgosłupa do Luboradzy zaprasza Janusz D±browski, do Urli Hania Onifade i Ania Ryczek, która poprowadzi warsztat oddechowy metod± Butejki. Jogę Iyengara poćwiczy...

KURS NAUCZYCIELSKI JOGI INTEGRALNEJ. START CZERWIEC 2020!

Rozpoczynamy rekrutację na III Edycję Kursu Nauczycielskiego Jogi Integralnej! Kurs nauczycielski przeznaczony jest dla osób, które pragn± zdobyć praktyczne umiejętno¶ci i rzeteln± wiedzę na temat różnych ¶cieżek i systemów jogi pod okiem najlepszych w Polsce specjalistów. Zdobyte kwalifikacje i u...

Jaki Nett USA - Międzynarodowy Konwent Jogi 2020. Ceny Specjalne do 31 grudnia

Zapraszamy na Międzynarodowy Konwent Jogi 2020. Go¶ć specjalny - Jaki Nett USA, dyplomowana nauczycielka jogi w tradycji B.K.S. Iyengara z 40-letnim do¶wiadczeniem, posiada stopień Senior I. Do udziału w Konwencie zapraszamy zarówno osoby pocz±tkuj±ce, jak i zaawansowane - do wyboru przygotowali¶m...

Kurs nauczycielski jogi. Szkolenie przygotowawcze. II Edycja Start Styczeń 2020.

Czy my¶lała/e¶ kiedy¶ o tym, aby zostać w przyszło¶ci nauczycielem jogi? Chciałby¶ posiadać takie umiejętno¶ci jak Twój ulubiony nauczyciel i pracować w gronie inspiruj±cych ludzi? Wydaje Ci się, że jest to ciekawe zajęcie i wspaniała ¶cieżka rozwoju, ale masz obawy, że Twoje umiejętno¶ci i wied...

Rozpoznawanie potęgi umysłu poprzez samoobserwację

Życie dla większo¶ci ludzi to trwanie w iluzji własnych my¶li. Rzadko kiedy udaje się wykroczyć poza w±ski, stworzony przez umysł i uwarunkowany przez przeszło¶ć, osobowy sens istnienia. W każdym człowieku istnieje natomiast wymiar istnienia, daleko głębszy niż my¶l. To esencja tego, kim się jest. M...

Mudita Pure. Michał Kiciński opowiada

Nowa polska idea - telefon bez internetu gier i aplikacji. " Każdego dnia jeste¶my przeładowani informacjami i coraz trudniej jest nam znaleĽć wewnętrzny spokój. Jako zespół Mudity wierzymy, że wspaniałe rzeczy dziej± się, gdy jeste¶my w pełni obecni. Ponieważ duże firmy technologiczne d±ż± do pozys...

Jak wpływać na bieg swojego życia

Miło¶ć jest sił± napędow± życia. Sprawia, że jeste¶my szczę¶liwi, że odnajdujemy jego sens. Z jej pomoc± można dokonywać dosłownie cudów, ale z jakiego¶ powodu o niej zapominamy. AlchemiaŻycia.com powstała by przypomnieć, jak miło¶ci± dokonywać tych cudów. Stworzyli¶my przestrzeń dla osób gotowych d...

Kiedy praktyka jogi wychodzi poza matę

Zazwyczaj praktykę jogi zaczynamy od asan. Okazuje się wtedy, że praktyka mniej lub bardziej skomplikowanych pozycji, sprawia, że ciało czuje się stabilnie, pewnie i dobrze. Pozbywamy się dolegliwo¶ci bólowych, ograniczeń spiętych mię¶ni, czy dysfunkcji stawów i możemy naszego ciała używać w bardzie...

Co mi daje dieta wegetariańska?

Dieta wegetariańska ma swoich zagorzałych zwolenników i oponentów. Czę¶ć z nas wci±ż pozostaje przy diecie mięsnej głównie z przyzwyczajenia, tradycji oraz braku wiedzy. Twierdzenia typu "Ludzie od zawsze jedli mięso" do mnie nie przemawiaj±. ...

Medytacja. Od relaksu do o¶wiecenia

Medytacja mówi±c najpro¶ciej to stan wyciszenia umysłu. Można medytować na zajęciach jogi, a nawet spaceruj±c w parku. Wystarczy wyciszyć my¶li – podstawowy przejaw aktywno¶ci umysłu. ...

  
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, ksi±żki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ci±ży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jog± podróżowanie po Azji
LikeSoft