Co powiedziałby Patańdżali?
Doł±cz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Co powiedziałby Patańdżali?

  • czwartek, 10 lipca 2008
Wielcy mistrzowie, mistycy, tacy jak Patańdżali posługuj± się bardzo ¶cisłym językiem, można by rzec językiem matematyki. My, zanurzeni w społecznie uznanym, nie¶cisłym, sposobie komunikowania się, mamy trudno¶ci ze zrozumieniem konwencji, do której nie jeste¶my przyzwyczajeni. Maciej Wielobób komentuje to zjawisko, pokrótce obja¶niaj±c Ľródła filozofii Patańdżalego.

Otrzymałem niedawno interesuj±cy e-mail od jednej z czytelniczek portalu joga-joga.pl. Był to komentarz do mojego artykułu na temat pierwszych 4 sutr Patańdżalego. Autorka maila pisze m.in.:
My¶lę, że Patańdżali powiedziałby »jestem głodny«, »brakuje mi powietrza«, a nie »mój żoł±dek jest głodny«, »moje płuca chc± tlenu«. Brak zwi±zku z własnym ciałem jest czym¶ dziwnym. Często mówię sama »moje ciało jest chore«, ale robię to dlatego, że ¶wiadomie chcę oddzielić się od choroby, a nie od ciała.
Gdy zabierałem się do pisania odpowiedzi, zrozumiałem co stanowi problem dla wielu osób w studiowaniu Jogasutr Patańdżalego. Wszak same sutry napisane s± prostym językiem, a struktura całego dzieła jest przejrzysta i nieskomplikowana. A zatem sk±d się bierze problem?
Na pierwszy rzut oka autorka zacytowanego wyżej fragmentu ma rację. Któż powiedziałby mój brzuch jest głodny? Czyż nie schizofrenik? Gdyby kto¶ wyraził się publicznie w ten sposób, wydałby nam się co najmniej dziwny. Nikt tak nie mówi, nie jest to przyjęta społecznie forma porozumiewania się. I tu dochodzimy wła¶nie do sedna sprawy – większo¶ć osób myli 2 rejestry językowe.
To, o czym pisze autorka wspomnianego maila, jest jak najbardziej poprawne w rejestrze społecznym. Ale Patańdżali w swoich sutrach nie posługuje się językiem społecznym – dlatego jest dla wielu osób trudny do zrozumienia. Patańdżali posługuje się językiem matematyki. Wielu osobom wydaje się to dziwne, ale głęboka mistyka zawsze posługuje się językiem matematycznym, ¶ci¶le naukowym (1).
Żeby zrozumieć, co mówi Patańdżali, trzeba prze¶ledzić w jakiej tradycji jest on zakorzeniony. Nawet niezbyt dogłębne studia na Jogasutrami dowodz±, że ich autor wyraĽnie wywodzi się z bardzo ¶cisłej, naukowej, nie-teistycznej szkoły filozoficznej Sankhji. Sankhja, w przeciwieństwie do filozofii helleńsko-chrze¶cijańskiej i nie-dualistycznej Wedanty, naucza, iż realnie istniej± 2 byty podmiotowe:
* Prakriti (aktywna, ewoluuj±ca Natura lub Materia, w tym także materia subtelna np. Umysł),
* Purusza (pasywny Duch).

 

Powyższy schemat przedstawia w pewnym uproszczeniu co w filozofii Sankhji rozumie się poprzez Ducha i Materię. Jak łatwo się domy¶lić, naszym prawdziwym Ja jest nieporuszony Purusza, a nie będ±ca w ci±głym ruchu Prakriti (2).
Większo¶ć osób zazwyczaj identyfikuje się ze swoim ciałem i/lub ze swoim umysłem. W najlepszym wypadku z najsubtelniejszym przejawem umysłu - ¶wiadomo¶ci± intuicyjn± (buddhi). W jodze d±żymy do pozbycia się tych wszystkich identyfikacji, aby odkryć nasze prawdziwe Ja (Puruszę, Atmana).
Dlatego, gdy piszę, że Patańdżali powiedziałby: mój żoł±dek jest głodny, moje ciało jest chore (a nie - ja jestem głodny, ja jestem chory) - to nie oznacza, iż Patańdżali neguje ciało (czy cielesno¶ć w ogóle). Patańdżali, jak wiadomo, nie neguje ani ciała, ani umysłu. Uważa, że s± one potrzebne na naszej drodze (pod warunkiem, że panujemy nad nimi), ale celem jest poznanie JaĽni (Puruszy).
Żywy przykład tej prawdy dawał żyj±cy na przełomie XIX i XX wieku wybitny nauczyciel – Swami Rama Tirtha. Spędził on około roku nauczaj±c w Stanach Zjednoczonych. Podobno miał nietypowy zwyczaj mówienia o sobie w trzeciej osobie, bez używania zaimka "ja", co zreszt± często wywoływało zamieszanie w¶ród amerykańskich słuchaczy. Pewnego dnia wrócił do domu, w którym mieszkał w Stanach, cały czas się ¶miej±c. Gospodarze zapytali go: Swamiji, co spowodowało twój szczery ¶miech? A Rama Tirtha odpowiedział: Na ulicy kilku chuliganów zaczęło rzucać kamieniami w Ramę. I Rama był okropnie zły. Chciał co¶ zrobić, podj±ć jakie¶ działanie, ale ja nie współpracowałem z nim, stałem z boku. Gospodarz zapytał: Nie nad±żam za tym, co mówisz. Przecież ty jeste¶ Ram±. O kim mówisz?, a Swami na to odpowiedział: Ja nie jestem Ram±, ja jestem widzem. To ciało jest Ram±, a ci chuligani nie s± w stanie rzucić kamienia we mnie. Jak kamień może uderzyć czyst± ¶wiadomo¶ć? Czy potrafisz uderzyć niebo kamieniem?


Przypisy:
(1). Podobne zdanie wyrażaj± m.in. Osho, Swami Rama, Georg Feuerstein.
(2). W tradycji jogi używane jest czasem dosyć no¶ne porównanie naszej egzystencji do koła rydwanu lub wozu. Całe koło porusza się, oprócz centralnego elementu – piasty koła. Paradoks polega jednak na tym, że całe koło może się poruszać tylko i wył±cznie dzięki istnieniu nieruchomej piasty. Podobnie jest z nami – ten cały ruch, zmiana występuj± tylko na peryferiach, a centrum naszej egzystencji (Purusza, Atman) jest nieruchome i niezmienne.

 

Maciej Wielobób – (ur. 1980) pedagog – terapeuta, dyplomowany nauczyciel jogi, założyciel Pracowni Jogi Macieja Wieloboba (Joga Kraków Nowa Huta) - www.pracowniajogi.pl.
Autor artykułów na temat teorii i praktyki jogi, wykładowca Jogasutr na kursie nauczycielskim kierowanym przez Romana Grzeszykowskiego.
Strona www: www.pracowniajogi.pl
Blog: http://yoga-darsana.blogspot.com

Wszelkie uwagi, pytania i komentarze prosimy kierować na mail - mw@pracowniajogi.pl.

Zdjęcie Maćka i diagram tzw. Drzewa Sankhji – Agnieszka Wielobób.

www.sklep.joga-joga.pl

 

Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Jaki Nett USA - Międzynarodowy Konwent Jogi 2019, Ceny Specjalne tylko do 1 lutego!

Zapraszamy na Międzynarodowy Konwent Jogi 2019. Go¶ć specjalny - Jaki Nett USA, dyplomowana nauczycielka jogi w tradycji B.K.S. Iyengara z 40-letnim do¶wiadczeniem, posiada stopień Senior I. Do udziału w Konwencie zapraszamy zarówno osoby pocz±tkuj±ce, jak i zaawansowane - do wyboru przygotowali¶my...

Zen we wnętrzach

Prostota, minimalizm i harmonia to główne filary stylu zen w architekturze. Nie oznacza to jednak, że w pomieszczeniach nie ma mebli i wszystkie ¶ciany s± białe. Aby urz±dzić wnętrze inspirowane stylem zen wystarczy kierować się kilkoma zasadami. Oto one. ...

Dwa tygodnie na jogę

Dwa tygodnie na zdrowie. Wprowadzaj±c jedn± mał± zmianę w swoim tygodniowym planie i wpisuj±c tam jogę, możesz sprawić, że zmieni się całe twoje życie. SprawdĽ i przekonaj się sam. 10 rzeczy, które możesz odnotować, ćwicz±c jogę każdego dnia, przez dwa tygodnie. ...

Korekta w jodze. Seksualne i fizyczne nadużycia (film) #metoo cz. I

Zmowa milczenia przerwana - Matthew Sweeney, jeden z najwybitniejszych nauczycieli Ashtanga jogi publikuje otwarty list, w którym przyznaje się do tolerowania przez nauczycieli i ¶rodowiska Ashtanga jogi seksualnch nadużyć i niebezpiecznych, uszkadzaj±cych uczniów korekt dokonywanych przez guru Asth...

Mistrz jogi z Puny. Gdyby żył, miałby sto lat

14 grudnia 2018 r.mija setna rocznica urodzin B.K..S. Iyengara. "Ludzie nazwali moj± praktykę jog± Iyengara. Ja po prostu d±żę do tego, by osi±gn±ć równowagę między fizyczno¶ci±, duchowo¶ci± i intelektem. Każda asana ma swoje optimum – od głowy po stopy, od przodu w tył – bez odchyleń i ...

UZIEMIENIE ciała i umysłu

Co tworzy Twoje silne korzenie- co jest dla Ciebie naprawdę ważne? Co jest Twoj± mocn± stron± czy umiejętno¶ci±? Czego najbardziej potrzebujesz? Czy jest taki obszar w życiu, który od pewnego czasu woła o ZMIANĘ, a Tobie ciężko jest j± podj±ć? Zdanie "nigdy tego nie zrobię" zamień na "do tej pory te...

KURS NAUCZYCIELSKI JOGI INTEGRALNEJ

Kurs nauczycielski przeznaczony jest dla osób, które pragn± zdobyć praktyczne umiejętno¶ci i rzeteln± wiedzę na temat różnych ¶cieżek i systemów jogi pod okiem najlepszych w Polsce specjalistów. Zdobyte kwalifikacje i umiejętno¶ci oraz końcowy certyfikat uprawniaj± do wykonywania zawodu nauczyciel...

Produkt tygodnia: ZESTAW KRZESŁO DO JOGI + KSIˇŻKA ''JOGA Z KRZESŁEM''

Praktyka z użyciem krzesła jest bardzo efektywna z trzech powodów. Krzesło może być naszym: nauczycielem, pomocnikiem, b±dĽ stymulatorem. Krzesło do jogi i ksi±żka ''Joga z krzesłem'' to ¶wietny zestaw, dzięki któremu możemy z dokładno¶ci± i precyzj± pogłębiać praktykę! ...

Jak joga uratowała chińsk± wioskę

Dziarscy sze¶ćdziesięciolatkowie z niewielkiej wioski na północy Chin z zapałem ćwicz± jogę. Jeszcze dwa lata temu o niewielkim siole nikt nie słyszał, a mieszkańcy byli pogr±żeni w apatii. Inicjatywa Lu Wenzhena, nowego sekretarza komunistycznej partii, który przybył tam w 2016 r., by rozruszać lu...

Sztuka życia. Medytacja Vipassana -wg. nauk S.N. Goenki

To nieistotne kim jeste¶, czym się zajmujesz, w co wierzysz, a komu nie ufasz. W każdym z nas jest spokój i harmonia pozwalaj±ca na szczę¶liwe życie w zgodzie ze sob± i z innymi ludĽmi. Furtka do ogrodu wyzwolenia opatrzona jest jedynie mentaln± tabliczk± – UWAGA! ¦WIADOMO¦Ć – której pra...

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Stycznia 2019
Następne
PW¦CPSN
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031 
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, ksi±żki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ci±ży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jog± podróżowanie po Azji
LikeSoft