Doł±cz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Etyka jogi okiem filozofa. Ahimsa i satja. Mirosław Piróg

  • wtorek, 7 marca 2017
  • autor: Mirosław Piróg
Zwykle ¶cieżkę jogi PatańdĽalego przedstawia się rozpoczynaj±c od opisu jam i nijam. Jednak można to uczynić inaczej, tak jak zrobił na przykład to B.K.S. Iyengar w swej ksi±żce „Joga ¶wiatłem życia”. Nosi ona nader adekwatny podtytuł „Wewnętrzna podróż ku przemianie” i omawia jamy i nijamy dopiero na samym końcu. 
Według Iyengara: „Moralno¶ć i etyka pochodz± z naszego wnętrza i s± odzwierciedleniem ¶wiadomo¶ci. Jednakże ulegaj± one zniekształceniu przez kontakt ze społeczeństwem”. Status jam i nijam jest bowiem dwoisty. Z jednej strony prezentuj± one warunki wstępne dla adepta jogi, warunki dzięki którym może on skutecznie wst±pić na drogę jogi. Jawi± się wtedy adeptowi jogi jako trudne do spełnienia wymagania. Z drugiej strony s± one opisem postępowania osoby, która na ¶cieżce jogi dotarła do jej ostatnich płatków. S± wtedy, jak pisze Iyengar „sygnałami płyn±cymi z serca”.
Najważniejsz± z jam, wymienian± tradycyjnie jako pierwsza, jest ahimsa. Skupmy na niej swoj± uwagę. Oznacza ona niekrzywdzenie innych istot, jak również niekrzywdzenie siebie. Możemy zatem podejrzewać, że celem jogi jest osi±gnięcie stanu, w którym możliwo¶ć skrzywdzenia innej istoty jest zredukowana prawie do absolutnego minimum. To rzeczywi¶cie cel trudno osi±galny, gdyż dobrze wiemy, że życie człowieka, jak również innych istot czuj±cych, jest oparte w dużej mierze na krzywdzeniu innych istot. Rozpatrzymy znaczenie ahimsy na trzech podstawowych poziomach – biologicznym, społecznym i psychologicznym.
Życie w swym biologicznym wymiarze polega ostatecznie na wzajemnym zjadaniu się, polowaniu, wykorzystywaniu. Celem jogi jest osi±gnięcie ostatecznej wolno¶ci – zatem także wolno¶ci od uwarunkowań naszego ludzkiego życia biologicznego, jako jednego z gatunków zwierz±t żyj±cych na Ziemi. Pocz±tki jogi sięgaj± tysięcy lat przed nasz± er± i być może s± zwi±zane z czasem, gdy nasz gatunek ostatecznie u¶wiadomił sobie, że jest tylko czę¶ci± łańcucha wzajemnego pożerania się i chciał się z niego uwolnić. Dzi¶ wyrazem owej ¶wiadomo¶ci jest wegetarianizm i weganizm.
Także w naszym codziennym życiu społecznym zauważamy, że najtrudniejszym zdaniem jest niekrzywdzenie innych ludzi. Jest to dla nas praktycznie niemożliwe, w każdej chwili kogo¶ ranimy, kto¶ nas nie lubi, sprawiamy komu¶ ból, a kto¶ inny nas nienawidzi. To jest rzeczywisto¶ć naszego życia. Joga mówi, że jest możliwy inny sposób istnienia po¶ród ludzi.
Tak pojęt± ahimsę wykorzystywał w swej praktyce Gandhi. Kiedy¶ podobno stan±ł przed szeregiem uzbrojonych po zęby żołnierzy, półnagi, w tradycyjnym stroju, który Europejczykowi przypomina pieluchę i rzekł: „Zapewne bardzo się boicie”.
Im bardziej bowiem się zbroimy, walczymy, zabezpieczamy, budujemy mury i graniczne płoty, tym bardziej wzmacniamy swoj± chęć krzywdzenia innych. Na to wskazał Gandhi – istot± ahimsy jest pełne otwarcie się na innych, postawienie się w ich miejscu, wymiana siebie na innych.
Na poziomie psychologicznym ahimsa polega na wykorzenianiu negatywnych tendencji naszego umysłu. Tu bardzo ważna jest, jak podkre¶la Iyengar, druga jama – satja, prawda. Prawda oznacza zgodno¶ć umysłu z rzeczywisto¶ci± – tak okre¶la to joga, jak i filozofia Zachodu.
To ważne słowa, bo nie chodzi tu o to, że możemy czego¶ nie wiedzieć, ale o sytuację gdy wiemy i mimo to mówimy co¶ innego. Kłami±c staramy się ochronić swoje egoistyczne interesy, co automatycznie oznacza krzywdę okłamywanych. Mówi±c prawdę nie ranimy innych. Nie ranimy też siebie samego, gdyż wszelkie kłamstwo jest też samooszukiwaniem się, powoduje rozszczepienie naszej ¶wiadomo¶ci na to, kim jeste¶my i na to, co prezentujemy innym. Budujemy w ten sposób mur we własnym wnętrzu, mur, który jest wyrazem naszego strachu przed nieznanym. Nie oszukuj±c siebie i nie okłamuj±c innych ludzi urzeczywistniamy więc zarówno ahimsę, jak i satję.
Jednak wypływaj±ca z nas ahimsa i satja, jako „sygnały naszego serca”, napotykaj± opór społeczeństwa i s± zniekształcane.
Dlaczego tak się dzieje?
Na pewno każdy z nas wiele razy do¶wiadczył tego, że wtedy gdy powiedział prawdę, została ona wykorzystana przeciw niemu.
Nic więc dziwnego, że uczymy się kłamać i oszukiwać już od wczesnego dzieciństwa – po to tylko, by ochronić siebie. Jednak praktykuj±c jogę możemy starać się ponownie mówić prawdę i nie ranić ludzi w naszym bliższym i dalszym otoczeniu. Odkryjemy też wtedy, że prawda jest bardziej skutecznym ¶rodkiem ochrony przed lękiem, a kolejne płatki jogi pomagaj± nam utwierdzić się w niekrzywdzeniu.
miroslaw pirogMirosław Piróg – (ur. 1964) dr hab., adiunkt w Instytucie Filozofii Uniwersytetu ¦l±skiego. Studiował fizykę teoretyczn± i filozofię. Autor ksi±żki "Psyche i symbol" (Kraków 1999), "Williama Jamesa filozofia do¶wiadczenia religijnego" (Katowice 2011).
Jego zainteresowania naukowe to psychologia głębi C. G. Junga, antropologia i filozofia religii.
Prowadzi wykłady z filozofii i etyki jogi na GWSP w Chorzowie.
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Jak wybrać jogiczny prezent ? Na co zwrócić uwagę ?

Jaki prezent wybrać? Jak ocenić nie znaj±c się na sprzęcie do jogi, co będzie optymalne?...

Kiedy moje nogi będ± w końcu elastyczne?

Mocne oraz elastyczne nogi to też zdrowe nogi - lekkie, sprawne i pewnie st±paj±ce po ziemi. To większa rado¶ć biegania i uprawiania wszelkich innych dyscyplin sportowych - twoich ulubionych. To wreszcie smukłe i zgrabne nogi, zrelaksowane i odprężone. Nie zwlękaj - sięgaj po więcej - również w jodz...

Jej wysoko¶ć cytryna

Królowa pochodzi z południowo-wschodnich Chin. Jej kariera rozkwitła w XVIII wieku, kiedy odkryto, że jest doskonałym remedium na wiele chorób. Dzi¶ cytryna znana jest nie tylko ze swych wła¶ciwo¶ci leczniczych, ale także jako doskonała pomoc w ekologicznym sprz±taniu domu....

10 sposobów na uproszczenie życia

Dzisiejsze tempo życia, szczególnie w dużych miastach jest przyczyn± przewlekłego stresu, przemęczenia i problemów ze zdrowiem. Prostota i minimalizm mog± nam pomóc odnaleĽć równowagę i swój własny slow life. Oto 10 sposobów na uproszczenie życia. ...

Obserwujemy obecnie prawdziwy boom na rozwój osobisty. Z czego on wynika?

Na to i wiele innych pytań odpowiadaj± Karolina i Maciej Szaciłło, eksperci od zdrowego stylu życia, entuzja¶ci ajurwedy i technik medytacyjnych....

Prezydent z kasty niedotykalnych na czele Indii. Aktywnie ćwiczy jogę.

Niedawno opisywali¶my na naszych łamach sylwetkę premiera Indii Narendry Modiego, teraz publikujemy kolejny artykuł z tej serii - dla wszystkich czytelników bliżej zainteresowanych Indiami. ...

Joga w walce z traum±, czyli jak pomóc weteranom

Zespół stresu pourazowego (PTSD) dotyka nawet 10 proc. żołnierzy, którzy brali udział w działaniach bojowych. Szeroko zakrojone badania nad tym, jak pomóc weteranom, którzy cierpi± z tego powodu prowadz± m.in. Amerykanie. Maj± w tej materii pokaĽne do¶wiadczenia, bo na przestrzeni ostatnich lat wiel...

Jak długo muszę się rozci±gać, żeby być w pełni elastycznym?

Rozczaruję Was już na samym pocz±tku tego artykułu, ponieważ muszę uczciwi przyznać, że nie ma jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie. ...

Dania gotowe. Czy mog± być zdrowe? Rozmowa z Pawłem Skrzypczakiem, prezesem firmy Primavika

Na sklepowych półkach coraz więcej miejsca zajmuj± różnego rodzaju dania gotowe. Wpisuj± się one w potrzeby współczesnego konsumenta, który żyje szybko. Czy taka wysoko przetworzona żywno¶ć może być zdrowa? Na co zwracać uwagę przy wyborze produktów typu convienience? Rozmowa z Pawłem Skrzypczakiem,...

Joga i medytacja recept± na lepsz± pamięć i orientację

W Polsce na alzheimera choruje ok. 350 tys. ludzi. Trac± pamięć, sprawno¶ć. Uczeni nie potrafi± jeszcze powiedzieć, co jest przyczyn± stopniowej i nieodwracalnej degradacji komórek nerwowych mózgu. Trwaj± intensywne poszukiwania sposobów na opóĽnienie postępów choroby i poprawę komfortu życia pacjen...

  
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, ksi±żki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ci±ży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jog± podróżowanie po Azji
likesoft