Dołącz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Etyka jogi okiem filozofa. Ahimsa i satja. Mirosław Piróg

  • wtorek, 7 marca 2017
  • autor: Mirosław Piróg
Zwykle ścieżkę jogi Patańdźalego przedstawia się rozpoczynając od opisu jam i nijam. Jednak można to uczynić inaczej, tak jak zrobił na przykład to B.K.S. Iyengar w swej książce „Joga światłem życia”. Nosi ona nader adekwatny podtytuł „Wewnętrzna podróż ku przemianie” i omawia jamy i nijamy dopiero na samym końcu. 
Według Iyengara: „Moralność i etyka pochodzą z naszego wnętrza i są odzwierciedleniem świadomości. Jednakże ulegają one zniekształceniu przez kontakt ze społeczeństwem”. Status jam i nijam jest bowiem dwoisty. Z jednej strony prezentują one warunki wstępne dla adepta jogi, warunki dzięki którym może on skutecznie wstąpić na drogę jogi. Jawią się wtedy adeptowi jogi jako trudne do spełnienia wymagania. Z drugiej strony są one opisem postępowania osoby, która na ścieżce jogi dotarła do jej ostatnich płatków. Są wtedy, jak pisze Iyengar „sygnałami płynącymi z serca”.
Najważniejszą z jam, wymienianą tradycyjnie jako pierwsza, jest ahimsa. Skupmy na niej swoją uwagę. Oznacza ona niekrzywdzenie innych istot, jak również niekrzywdzenie siebie. Możemy zatem podejrzewać, że celem jogi jest osiągnięcie stanu, w którym możliwość skrzywdzenia innej istoty jest zredukowana prawie do absolutnego minimum. To rzeczywiście cel trudno osiągalny, gdyż dobrze wiemy, że życie człowieka, jak również innych istot czujących, jest oparte w dużej mierze na krzywdzeniu innych istot. Rozpatrzymy znaczenie ahimsy na trzech podstawowych poziomach – biologicznym, społecznym i psychologicznym.
Życie w swym biologicznym wymiarze polega ostatecznie na wzajemnym zjadaniu się, polowaniu, wykorzystywaniu. Celem jogi jest osiągnięcie ostatecznej wolności – zatem także wolności od uwarunkowań naszego ludzkiego życia biologicznego, jako jednego z gatunków zwierząt żyjących na Ziemi. Początki jogi sięgają tysięcy lat przed naszą erą i być może są związane z czasem, gdy nasz gatunek ostatecznie uświadomił sobie, że jest tylko częścią łańcucha wzajemnego pożerania się i chciał się z niego uwolnić. Dziś wyrazem owej świadomości jest wegetarianizm i weganizm.
Także w naszym codziennym życiu społecznym zauważamy, że najtrudniejszym zdaniem jest niekrzywdzenie innych ludzi. Jest to dla nas praktycznie niemożliwe, w każdej chwili kogoś ranimy, ktoś nas nie lubi, sprawiamy komuś ból, a ktoś inny nas nienawidzi. To jest rzeczywistość naszego życia. Joga mówi, że jest możliwy inny sposób istnienia pośród ludzi.
Tak pojętą ahimsę wykorzystywał w swej praktyce Gandhi. Kiedyś podobno stanął przed szeregiem uzbrojonych po zęby żołnierzy, półnagi, w tradycyjnym stroju, który Europejczykowi przypomina pieluchę i rzekł: „Zapewne bardzo się boicie”.
Im bardziej bowiem się zbroimy, walczymy, zabezpieczamy, budujemy mury i graniczne płoty, tym bardziej wzmacniamy swoją chęć krzywdzenia innych. Na to wskazał Gandhi – istotą ahimsy jest pełne otwarcie się na innych, postawienie się w ich miejscu, wymiana siebie na innych.
Na poziomie psychologicznym ahimsa polega na wykorzenianiu negatywnych tendencji naszego umysłu. Tu bardzo ważna jest, jak podkreśla Iyengar, druga jama – satja, prawda. Prawda oznacza zgodność umysłu z rzeczywistością – tak określa to joga, jak i filozofia Zachodu.
To ważne słowa, bo nie chodzi tu o to, że możemy czegoś nie wiedzieć, ale o sytuację gdy wiemy i mimo to mówimy coś innego. Kłamiąc staramy się ochronić swoje egoistyczne interesy, co automatycznie oznacza krzywdę okłamywanych. Mówiąc prawdę nie ranimy innych. Nie ranimy też siebie samego, gdyż wszelkie kłamstwo jest też samooszukiwaniem się, powoduje rozszczepienie naszej świadomości na to, kim jesteśmy i na to, co prezentujemy innym. Budujemy w ten sposób mur we własnym wnętrzu, mur, który jest wyrazem naszego strachu przed nieznanym. Nie oszukując siebie i nie okłamując innych ludzi urzeczywistniamy więc zarówno ahimsę, jak i satję.
Jednak wypływająca z nas ahimsa i satja, jako „sygnały naszego serca”, napotykają opór społeczeństwa i są zniekształcane.
Dlaczego tak się dzieje?
Na pewno każdy z nas wiele razy doświadczył tego, że wtedy gdy powiedział prawdę, została ona wykorzystana przeciw niemu.
Nic więc dziwnego, że uczymy się kłamać i oszukiwać już od wczesnego dzieciństwa – po to tylko, by ochronić siebie. Jednak praktykując jogę możemy starać się ponownie mówić prawdę i nie ranić ludzi w naszym bliższym i dalszym otoczeniu. Odkryjemy też wtedy, że prawda jest bardziej skutecznym środkiem ochrony przed lękiem, a kolejne płatki jogi pomagają nam utwierdzić się w niekrzywdzeniu.
miroslaw pirogMirosław Piróg – (ur. 1964) dr hab., adiunkt w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Śląskiego. Studiował fizykę teoretyczną i filozofię. Autor książki "Psyche i symbol" (Kraków 1999), "Williama Jamesa filozofia doświadczenia religijnego" (Katowice 2011).
Jego zainteresowania naukowe to psychologia głębi C. G. Junga, antropologia i filozofia religii.
Prowadzi wykłady z filozofii i etyki jogi na GWSP w Chorzowie.
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Yin Joga czyli odmrażanie ciała i reorganizacja energii życiowej

Yin joga to zestaw kilkunastu asan, w których pozostaje się od pięciu do dziesięciu, a nawet dwudziestu minut. Po tym czasie ciało i umysł doznają odmrażania, lekkości i miękkości. ...

Przewlekły ból? Lekarstwem joga!

Przewlekły ból może powodować niekorzystne zmiany w strukturze mózgu. Teraz okazało się, że praktykowanie jogi może łagodzić, zapobiegać, a nawet odwracać skutki tych zmian. ...

Domowa pielęgnacja olejami

Coraz więcej kobiet zdaje sobie sprawę z wyjątkowych właściwości olejów roślinnych przydatnych w pielęgnacji ciała i włosów. Znajdziemy je w kremach do twarzy, balsamach do ciała, odżywkach do włosów czy pomadkach do ust. Skłaniając się ku całkowicie naturalnej pielęgnacji warto rozważyć stosowanie ...

Medytacja Anapana dla dzieci. Dlaczego dzieci powinny nauczyć się medytować?

Anapana to technika medytacji polegająca na rozwijaniu uważności oraz skupienia na naturalnym oddechu. W trakcie wykonywania medytacji wszelkie pojawiające się myśli są pozostawiane w momencie uświadomienia ich sobie. Celem tej praktyki jest zwiększenie zdolności koncentracji i opanowaniu umysłu....

Asany rozciągające mięśnie tylnej strony uda

Mięśnie tylnej strony (kulszowo-goleniowe) są niezwykle ważne w procesie utrzymania prawidłowej postawy ciała, zdrowia kręgosłupa i równowagi miednicy. ...

Wakacje z jogą – sposób na pozytywną zmianę w Twoim życiu.

Wszyscy wiemy, że żeby szczęśliwie, spokojnie żyć powinniśmy o siebie dbać. W szczególności dbać o swoje zdrowie i pielęgnować je. Odpowiednio zbilansowana dieta, ruch, regularne ćwiczenia i czas na wypoczynek, relaks – to wszystko wiemy , ale... No właśnie, życie. W ciągłym biegu, pełne pracy...

PRODUKT TYGODNIA: Zestaw do medytacji

Chcesz komfortowo i wygodnie zasiąść do medytacji? Zaopatrz się w profesjonalny zestaw wykonany z najwyższej jakości surowców. W skład zestawu do medytacji wchodzą dwie poduszki do medytacji Zafu i dwie maty do medytacji Zabuton. ...

Międzynarodowy Dzień Jogi w Trójmieście 25.06.2017 Nowe wiadomości

Międzynarodowy Dzień Jogi do Gdańska 25 czerwca 2017 r. Zapraszamy na teren Akademii Wychowania Fizycznego i Sportu na gdańskiej Żabiance, gdzie odbędzie się całodzienny festyn rodzinny poświęcony jodze i zdrowiu w godz .8.30 - 19.00. ...

Matka Dalajlamy, przyjaciółka Gandhiego, pomocnica Piłsudskiego. Niezwykłe życie Wandy Dynowskiej.Cz. II

"Jesteś jedną z nas" "Odbyłam z nim długą rozmowę, która stała się początkiem bardzo głębokiego przyjacielskiego stosunku. Gandhi kiedyś powiedział "Oh, you are one of us..." ...

Trzy rodzaje wyzwań na macie

Opanowanie ciała i umysłu do stopnia, aby optymalnie zmniejszyć wszelkie bariery fizyczne i umysłowe - czy ta wizja nie brzmi zachęcająco? Okazuje się, że dla coraz większej liczby osób TAK, dlatego joga staje się coraz bardziej popularna. ...

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Czerwca 2017
Następne
PWŚCPSN
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930 
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, książki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ciąży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jogą podróżowanie po Azji