Etyka jogi okiem filozofa. Ahimsa i satja. Mirosław Piróg
Dołącz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Etyka jogi okiem filozofa. Ahimsa i satja. Mirosław Piróg

  • wtorek, 7 marca 2017
  • autor: Mirosław Piróg
Zwykle ścieżkę jogi Patańdźalego przedstawia się rozpoczynając od opisu jam i nijam. Jednak można to uczynić inaczej, tak jak zrobił na przykład to B.K.S. Iyengar w swej książce „Joga światłem życia”. Nosi ona nader adekwatny podtytuł „Wewnętrzna podróż ku przemianie” i omawia jamy i nijamy dopiero na samym końcu. 
Według Iyengara: „Moralność i etyka pochodzą z naszego wnętrza i są odzwierciedleniem świadomości. Jednakże ulegają one zniekształceniu przez kontakt ze społeczeństwem”. Status jam i nijam jest bowiem dwoisty. Z jednej strony prezentują one warunki wstępne dla adepta jogi, warunki dzięki którym może on skutecznie wstąpić na drogę jogi. Jawią się wtedy adeptowi jogi jako trudne do spełnienia wymagania. Z drugiej strony są one opisem postępowania osoby, która na ścieżce jogi dotarła do jej ostatnich płatków. Są wtedy, jak pisze Iyengar „sygnałami płynącymi z serca”.
Najważniejszą z jam, wymienianą tradycyjnie jako pierwsza, jest ahimsa. Skupmy na niej swoją uwagę. Oznacza ona niekrzywdzenie innych istot, jak również niekrzywdzenie siebie. Możemy zatem podejrzewać, że celem jogi jest osiągnięcie stanu, w którym możliwość skrzywdzenia innej istoty jest zredukowana prawie do absolutnego minimum. To rzeczywiście cel trudno osiągalny, gdyż dobrze wiemy, że życie człowieka, jak również innych istot czujących, jest oparte w dużej mierze na krzywdzeniu innych istot. Rozpatrzymy znaczenie ahimsy na trzech podstawowych poziomach – biologicznym, społecznym i psychologicznym.
Życie w swym biologicznym wymiarze polega ostatecznie na wzajemnym zjadaniu się, polowaniu, wykorzystywaniu. Celem jogi jest osiągnięcie ostatecznej wolności – zatem także wolności od uwarunkowań naszego ludzkiego życia biologicznego, jako jednego z gatunków zwierząt żyjących na Ziemi. Początki jogi sięgają tysięcy lat przed naszą erą i być może są związane z czasem, gdy nasz gatunek ostatecznie uświadomił sobie, że jest tylko częścią łańcucha wzajemnego pożerania się i chciał się z niego uwolnić. Dziś wyrazem owej świadomości jest wegetarianizm i weganizm.
Także w naszym codziennym życiu społecznym zauważamy, że najtrudniejszym zdaniem jest niekrzywdzenie innych ludzi. Jest to dla nas praktycznie niemożliwe, w każdej chwili kogoś ranimy, ktoś nas nie lubi, sprawiamy komuś ból, a ktoś inny nas nienawidzi. To jest rzeczywistość naszego życia. Joga mówi, że jest możliwy inny sposób istnienia pośród ludzi.
Tak pojętą ahimsę wykorzystywał w swej praktyce Gandhi. Kiedyś podobno stanął przed szeregiem uzbrojonych po zęby żołnierzy, półnagi, w tradycyjnym stroju, który Europejczykowi przypomina pieluchę i rzekł: „Zapewne bardzo się boicie”.
Im bardziej bowiem się zbroimy, walczymy, zabezpieczamy, budujemy mury i graniczne płoty, tym bardziej wzmacniamy swoją chęć krzywdzenia innych. Na to wskazał Gandhi – istotą ahimsy jest pełne otwarcie się na innych, postawienie się w ich miejscu, wymiana siebie na innych.
Na poziomie psychologicznym ahimsa polega na wykorzenianiu negatywnych tendencji naszego umysłu. Tu bardzo ważna jest, jak podkreśla Iyengar, druga jama – satja, prawda. Prawda oznacza zgodność umysłu z rzeczywistością – tak określa to joga, jak i filozofia Zachodu.
To ważne słowa, bo nie chodzi tu o to, że możemy czegoś nie wiedzieć, ale o sytuację gdy wiemy i mimo to mówimy coś innego. Kłamiąc staramy się ochronić swoje egoistyczne interesy, co automatycznie oznacza krzywdę okłamywanych. Mówiąc prawdę nie ranimy innych. Nie ranimy też siebie samego, gdyż wszelkie kłamstwo jest też samooszukiwaniem się, powoduje rozszczepienie naszej świadomości na to, kim jesteśmy i na to, co prezentujemy innym. Budujemy w ten sposób mur we własnym wnętrzu, mur, który jest wyrazem naszego strachu przed nieznanym. Nie oszukując siebie i nie okłamując innych ludzi urzeczywistniamy więc zarówno ahimsę, jak i satję.
Jednak wypływająca z nas ahimsa i satja, jako „sygnały naszego serca”, napotykają opór społeczeństwa i są zniekształcane.
Dlaczego tak się dzieje?
Na pewno każdy z nas wiele razy doświadczył tego, że wtedy gdy powiedział prawdę, została ona wykorzystana przeciw niemu.
Nic więc dziwnego, że uczymy się kłamać i oszukiwać już od wczesnego dzieciństwa – po to tylko, by ochronić siebie. Jednak praktykując jogę możemy starać się ponownie mówić prawdę i nie ranić ludzi w naszym bliższym i dalszym otoczeniu. Odkryjemy też wtedy, że prawda jest bardziej skutecznym środkiem ochrony przed lękiem, a kolejne płatki jogi pomagają nam utwierdzić się w niekrzywdzeniu.
miroslaw pirogMirosław Piróg – (ur. 1964) dr hab., adiunkt w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Śląskiego. Studiował fizykę teoretyczną i filozofię. Autor książki "Psyche i symbol" (Kraków 1999), "Williama Jamesa filozofia doświadczenia religijnego" (Katowice 2011).
Jego zainteresowania naukowe to psychologia głębi C. G. Junga, antropologia i filozofia religii.
Prowadzi wykłady z filozofii i etyki jogi na GWSP w Chorzowie.
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Joga Festiwal 2019 - Bo coś ta Wierchomla we mnie zostawiła....

108 Powitań Słońca podczas VII Górskiego Maratonu Jogi pamięci Makarego Sieradzkiego - to jedynie podsumowanie tygodnia, który stał się naszym udziałem w połowie lata na Joga Festiwalu w Wierchomli. Pogoda była łaskawa nie tylko do praktyki pod słońcem Beskidu, ale i do górskich wędrówek, więc czas ...

Rozgrzewka i zasady bezpieczeństwa podczas praktyki jogi

To, co najbardziej odróżnia jogę od innych form rekreacji ruchowych, jest to, że jest ona ściśle usystematyzowana, podzielona na stopnie zaawansowania, a pozycje przybierane podczas praktyki są szczegółowo opisane, wyznaczając wysokie standardy bezpieczeństwa oraz osiągania konkretnych efektów po sy...

KURS NAUCZYCIELSKI JOGI INTEGRALNEJ - Ostatnie miejsca!

Trwają zapisy na II Edycję ! Pozostały ostatnie miejsca! Kurs nauczycielski przeznaczony jest dla osób, które pragną zdobyć praktyczne umiejętności i rzetelną wiedzę na temat różnych ścieżek i systemów jogi pod okiem najlepszych w Polsce specjalistów. Zdobyte kwalifikacje i umiejętności oraz końco...

Mindfulness w brytyjskich szkołach. Sposób na emocje ucznia

370 szkół w Wielkiej Brytanii bierze udział w testowym programie wdrażania technik mindfulness do codziennych zajęć. To element szeroko zakrojonego projektu wspomagającego zapobieganie i leczenie psychicznych dolegliwości, na które coraz częściej cierpią młodzi ludzie. ...

Minimalizm w podróży

Aby urlop był prawdziwie minimalny potrzebne są dwie rzeczy: minimalny bagaż i minimalny umysł. Wtedy z całą pewnością odpoczniemy naprawdę.Czy zdarzyło Ci się pojechać na upragnione wakacje i wrócić tak naprawdę zmęczonym? Przeładowane bagaże, targanie ich po lotniskach, dworcach, upychanie w bagaż...

ADŹAPA JOGA - WIEDZA MĘDRCÓW STAROŻYTNYCH INDII. Cykl bezpłatnych wykładów o medytacji w 10 miastach Polski.

ADŹAPA JOGA - WIEDZA MĘDRCÓW STAROŻYTNYCH INDII Cykl bezpłatnych wykładów o medytacji w 10 miastach Polski. Wrzesień-Październik 2019 Adźapa Joga (z angielskiego: Ajapa Yoga), czyli joga nie-dźapa (joga nie-powtarzania), to najbardziej starożytna forma jogi, która była odkryta i nauczana tysiące la...

Bez regeneracji nie osiągniemy równowagi. Co robi z nami stres?

Joga w przeciwieństwie do np. treningu siłowego, aktywizuje przywspółczulną część układu nerwowego odpowiedzialną za rozluźnienie. Wspiera więc w balansowaniu układu nerwowego i jest korzystna dla osób zdrowych, a w wielu przypadkach również dla osób chorych – tłumaczy psycholog zdrowia Mateus...

Siła spokoju i uważności. Jak zapanować na umysłem ?

Umysł ludzki może wirować szybciej niż wiatr, poszukując rozrywki i ucieczki od kłopotów, jakie niosą za sobą dylematy dnia powszedniego. Szukając celu, bezpieczeństwa i radości żyjemy w pomieszaniu, zawzięcie szukając spełnienia, a rzeczywistość prawie nigdy nie odpowiada naszym oczekiwaniom. Te za...

Muzyka indyjska i nada joga

Ideałem, do którego winien dążyć indyjski artysta, jest wywołanie w słuchaczu i widzu doświadczenia estetycznego zwanego rasą. Przyrównuje się ją do ożywczego nektaru, którego skosztowawszy, człowiek zatraca poczucie ciała, a jego dusza rozszerza się i łączy we wspólnym doświadczeniu z innych uczest...

Joga przynosi ulgę. Badania nad chorobą Parkinsona

Techniki relaksacyjne, pranajama i mindfulness pomagają cierpiącym na chorobę Parkinsona w pokonaniu stanów lękowych i depresyjnych – wynika z najnowszych badań, przeprowadzonych na uniwersytecie w Hongkongu. ...

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Września 2019
Następne
PWŚCPSN
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30 
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, książki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ciąży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jogą podróżowanie po Azji
LikeSoft