Joga chrześcijańska. Przemysław Piekarski
Dołącz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Joga chrześcijańska. Przemysław Piekarski

  • środa, 12 marca 2008
  • autor: Przemysław Piekarski
Większość autorytetów hinduistycznych uważa, że hindusem trzeba się urodzić - nie ma miejsca na konwersję, świadome przyjęcie hinduizmu. Termin joga wywodzi się z sanskrytu - klasycznego języka cywilizacji indyjskiej. Znajduje paralele w wielu językach indoeuropejskich (por. polskie jarzmo czy angielskie yoke). Sanskrycki pierwiastek Öyug oznacza zarówno ujarzmiać, jak łączyć (dobre słowniki sanskryckie podają kilkanaście znaczeń). W tradycji indyjskiej ascetyki łączy się ujarzmianie (ciała) i połączenie (z bóstwem, Absolutem). Jest więc joga bardzo ważnym elementem religii indyjskich, niezależnie od ich stosunku do objawienia wedyjskiego.
Występuje obok takich pojęć, jak karman - suma uczynków decydujących o losie duszy jednostkowej w kole wcieleń (samsara), maja - kosmiczna iluzja, nirwana, moksza* czy mukti - wyzwolenie, wyrwanie się z kręgu samsary.
W tym kontekście joga jest zespołem dróg i technik prowadzących do wyzwolenia. Ich liczba jest bardzo różna, od trzech dróg (marga), gdzie joga umieszczana jest obok dżńiana - poznania (teologii?), karma - pobożnych uczynków i bhakti - miłosnego oddania bóstwu. Jedną z najbardziej popularnych odmian jogi jest hatha joga łącząca postawy ciała - asana, z kontrolą oddechu - pranajana.
Duże zainteresowanie i wiele kontrowersji budzi kundalini joga często nazywana jogą seksualną, w której poprzez medytację osiąga się kontrole nad węzłami energetycznymi w ciele (czakramy) oraz sublimację energii (także seksualnej).
Wśród wielu innych odmian, istnieje joga królewska - radża joga i mantra joga - opierająca się na recytacji formuł religijnych i magicznych. Nazwę joga przyjmują w Indiach różne rodzaje terapii w medycynie naturalnej (ajurweda), istnieje np. hasja joga - terapia śmiechem.
Jogini podchodzący do jogi bardzo poważnie, rozwijają w sobie dziesięć ważnych cnót - poszanowania wszelkiego życia (wegetarianizm, czasem weganizm), cudzej własności, prawdy, żyją w ubóstwie i prostocie, moralnej i seksualnej czystości, pracują nad siłą swego charakteru i ducha, odsuwają wszelkie ambicje, ślubują oddanie wybranemu bóstwu.
Wiele na temat jogi napisano - z polskich autorów trzeba tu wymienić przede wszystkim Leona Cyborana („Filozofia jogi”) oraz A. Szyszko Bohusza („Joga dla wszystkich. Teoria i metodyka ćwiczeń relaksowo koncentrujących”). Warto sięgnąć do klasycznej pozycji M. Eliadego „Joga - wyzwolenie i nieśmiertelność”.
Zanim odpowiemy na pytanie postawione w tytule, trzeba przypomnieć kilka pryncypiów filozoficznych hinduizmu. Mówimy tu o głównym nurcie, podstawowym dla religii opierającej się na wedancie - dosłownie Zwieńczeniu Wed.
Atman - dusza jednostkowa jest jednym z brahamanem - Absolutem. Ich rozdzielenie poprzez narastającą sumę uczynków (karman) i w konsekwencji koło wcieleń (samsara) może być zakończone przez wyzwolenie - mokszę. Dokonuje się ono w zasadzie poprzez wysiłek jednostki - atmana. Istnieje w hinduizmie pojęcie boga osobowego - iśwara, jednak nie ma wybawienia (soteriologia) w sensie chrześcijańskim (także żydowskim i muzułmańskim). Celem życia, a raczej wielu wcieleń, jest zerwanie więzów oddzielających atmana od brahmana, ich pełne zjednoczenie, zlanie się kropli z oceanem. Jednym ze środków prowadzących do tego celu, jest właśnie joga.
Czy może być chrześcijańska joga? Na to pytanie odpowiadało wielu autorów chrześcijańskich. Warto tu przypomnieć takie nazwiska, jak Thomas Merton („Dziennik azjatycki”, „Wspinaczka ku prawdzie”), Bede Griffiths („Złota nić”, „Powrót do środka”, „Małżeństwo Wschodu z Zachodem”), Jaques Depouis („Joga Jezusa”).
Czytelnikowi o filozoficznym przygotowaniu warto polecić książkę Krzysztofa Pawłowskiego „Wąska ścieżka prawdy” - porównującą doktrynę św. Jana od Krzyża z jogą Patańdżalego.
Duchowe autorytety, obawiając się synkretyzmu i sekt, nie rozróżniają odmian jogi, traktując często zajmowanie się hatha jogą jako wyróżnik sekty, ćwiczenia oddechu i relaksacyjne jako krok na drodze do herezji.
Rzeczywiście, są przypadki odejścia od chrześcijaństwa poprzez jogę, zainteresowanie religią i filozofią Indii. Nie znaczy to, że człowiek o wierze mocnej, odważny w poszukiwaniach Prawdy, powinien się jogi bać. W tradycji chrześcijańskiej istnieje wiele elementów podobnych do jogi. Tradycje medytacji i kontemplacji, pracy nad wyciszeniem umysłu i kontrolą oddechu (porównaj modlitwę Jezusa mnichów z góry Athos). Jeśli nie myli się mokszy* ze zbawieniem, modlitwy z magią, religii z modą czy literacką fikcją, można się z jogi wiele nauczyć.
Ta wiedza nie zaszkodziła benedyktynom (Griffiths, Monchanin) czy trapiście Mertonowi.
Niedawno zadano mi pytanie, czy Europejczyk może być na Wschodzie pielgrzymem czy turystą? Odpowiedź była bardzo trudna. By być pielgrzymem, trzeba pełnego uczestnictwa w rycie religijnym. W przypadku hinduizmu jest to w zasadzie niemożliwe. Większość autorytetów hinduistycznych uważa, że hindusem trzeba się urodzić - nie ma miejsca na konwersję, świadome przyjęcie hinduizmu.
Tak więc joga, jako część hinduizmu, nie może być przyjęta w całości, z całym bagażem filozoficzno-metafizycznym.
Czy można zatem być duchowym turystą? Tak i to w różnym stopniu. Wracając z dalekiej wyprawy przywozimy coś nowego, co czasem zostaje w nas na dłużej. Widzimy siebie inaczej w lustrze odmiennej cywilizacji. Możemy przez to być lepsi, możemy się czegoś nauczyć. Ale tak naprawdę, mimo że do Boga prowadzi wiele dróg, nie można iść kilkoma naraz.
* moksza - w religiach indyjskich oznacza koniec reinkarnacji czyli ostateczne wyzwolenie duszy

Przemysław Piekarski
dr Przemysław Piekarski - ur. 1952 r., starszy wykładowca UJ (indianistyka, judaistyka, socjologia), tłumacz (angielski, hindi, jidysz, francuski)
Artykuł ukazał się między innymi:
Miesięcznik List 4/2002
www.opoka.org
Od redakcji: Do tematu Joga chrześcijańska wrócimy.
  
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Sharat Arora Indie - Międzynarodowy Konwent Jogi 29-31.01 2021 :: ON - LINE!

Zapraszamy na Międzynarodowy Konwent Jogi 2020 ON - LINE 29-31 stycznia 2021 Gość specjalny - Sharat Arora Indie, dyplomowany nauczyciel jogi w tradycji B.K.S. Iyengara z 42-letnim doświadczeniem, założyciel Himalayan Iyengar Yoga Centre w Indiach Sharat Arora poprowadzi warsztat: Pokonaj strac...

Promocja mikołajkowa

Szukacie już prezentów na Mikołajki? A może coś dla zdrowia w dobrej cenie?...

Lockdown- pomoc prawna dla nauczycieli jogi i szkół jogi

Dynamicznie zmieniające się przepisy i regulacje. Skomplikowane zasady i mnóstwo sprzecznych informacji. Trudno jest prowadzić zajęcia i wyjazdy z jogą w takich okolicznościach. Co wolno a co nie ? Co zrobić w razie kontroli ? Portal joga-joga.pl wraz Kancelarią Dr. Tomasza Strugalskiego przygotowa...

KURS NAUCZYCIELSKI JOGI INTEGRALNEJ. START STYCZEŃ 2021!

Trwa rekrutacja na IV Edycję Kursu Nauczycielskiego Jogi Integralnej! Kurs nauczycielski przeznaczony jest dla osób, które pragną zdobyć praktyczne umiejętności i rzetelną wiedzę na temat różnych ścieżek i systemów jogi pod okiem najlepszych w Polsce specjalistów. Zdobyte kwalifikacje i umiejętno...

KIEŁKI. Naturalny Energetyk.- recenzja książki

"Wiosną, pełną wartości odżywczych i właściwości leczniczych pokrzywę dajemy świniom i kaczkom, a sami sięgamy po ogórek ze szklarni naszpikowany chemią" - to zdanie, które pojawia się już na samym początku książki bardzo zapada w pamięć i uświadamia, że łatwo zapominamy o naturalnych bogactwach na...

Jesteśmy zaprogramowani na 120 lat, mamy to zapisane w genach

Będzie dobrze, jeśli zmienimy styl odżywiania i zaczniemy jeść, jak trzeba. Wtedy wszystko wróci do normy. Człowiek do pewnego momentu jest cudownym, samo naprawiającym się organizmem – tłumaczy dr Danuta Myłek, specjalistka w zakresie alergologii i dermatologii. Dr Myłek jest jedy...

Medytacja Vipassana S.N. GOENKA: PRAKTYCZNE NAUKI BUDDY – cz.1

Poniższy tekst jest skróconym fragmentem wykładu, wygłoszonego przez S.N. Goenkę w 1991 r. w Birmie (po 20 latach oczekiwania na prawo wjazdu do tegoż kraju), w którym miał możliwość przedstawienia Dhammy jako nauki uniwersalnej, dostępnej dla każdego, wolnej od aspektu religijnego, przynoszącą szcz...

Zostań w domu z Joga-joga.tv

Joga-joga.tv to Twoje osobiste studio jogi. Ponad 250 sesji do ćwiczenia jogi w domu, zajęcia dla początkujących, odchudzających się oraz dbających o plecy i kręgosłup. Jesteśmy z Tobą wszędzie tam gdzie jest internet....

Książka Leczenie Żywieniem - bestseller z praktycznymi poradami

Takich książek nam własnie potrzeba! Wreszcie dochodzą do głosu lekarze praktycy, którzy promują leczenie chorób przewlekłych oraz profilaktykę zdrowotną w oparciu o właściwą, zrównoważoną dietę. Dietę opartą na prostych zasadach, łatwo dostępnych i nieprzetworzonych produktach. Czytelnik znajdzi...

Dlaczego warto jeść czosnek niedźwiedzi?

Czosnek niedźwiedzi jest rośliną leczniczą - na odporność, nadciśnienie, stany zapalne zatok i oskrzeli. ...

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Grudnia 2020
Następne
PWŚCPSN
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031 
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, książki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ciąży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jogą podróżowanie po Azji
LikeSoft