Dołącz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Podstawowe zagadnienia związane z technikami relaksacyjnymi

  • wtorek, 19 sierpnia 2008
  • autor: Janusz Szopa
Reagowanie na bodżce oraz rozwiązywanie zadań życiowych powodują kurczenie i rozciąganie się różnych grup mięśni organizmu, a także długotrwałe stany ich napięć. (...) Brak umiejętności rozluźniania niepotrzebnych napięć jest szkodliwa.
Wstęp
Praca ma za zadanie przedstawić w postaci zwartej czym są spowodowane napięcia pojawiające się w organizmie człowieka, sposoby zwalczania tych napięć, a także omówić czym jest relaks, oraz jakie są najczęściej stosowane metody pozwalające go osiągnąć.
Źródła napięć pojawiających się w organizmie człowieka
Reagowanie na bodżce oraz rozwiązywanie zadań życiowych powodują kurczenie i rozciąganie się różnych grup mięśni organizmu a także długotrwałe stany ich napięć. Część pracy mięśni jest celowa a część nie.
Napięciu mięśni towarzyszy przepływ prądu elektrycznego we włóknach nerwowych, a to powoduje zużycie sił organizmu, jego energii.
Brak umiejętności rozlużniania niepotrzebnych napięć jest szkodliwa.
Najczęstsze powody napięć współczesnego człowieka to:
      - lęki, niepokoje wyobrażenia niebezpieczeństw,
      - nadmierna ambicja.
Niepotrzebne napięcia mięśni powstają wskutek:
      - nastawienia się na wykonanie zadania (Dubos),
      - wyobrażania sobie ruchu(diafragmy - Konorski).
Stany napięcia manifestują się między innymi poprzez:
      - poirytowanie, podekscytowanie, niecierpliwość,
      - płytki przerywany sen,
      - skurcze i tiki twarzy, drżenie rąk, nóg, palców, wykonywanie niecelowych ruchów,
      - przyspieszone bicie serca, wzrost ciśnienia krwi,
      - płytki oddech,
      - bóle głowy,
      - gwałtowne, nieproporcjonalne do bodźca reakcje,
      - uczucie ciągłego znużenia i zmęczenia,
      - spazmatyczne reakcje mięsni trzewnych (niestrawność, zatwardzenie, pieczenie w żołądku),
      - częste oddawanie moczu.
Czym jest relaks
W literaturze [1-5] można znaleźć różne definicje relaksu. Przeważnie definiuje się go następująco:
Relaks - rozluźnienie, odprężenie, zmniejszenie stanu mobilizacji organizmu.
Stan relaksu - przyjemny stan psychicznej i fizjologicznej demobilizacji, który odczuwa się subiektywnie jako wewnętrzny spokój (ciszę), odprężenie, pogodę, cichą radość, łagodną euforię, pogodzenie się ze sobą i światem.
Relaksacja, techniki relaksacyjne - to sposoby i metody uzyskiwania stanu relaksu.
Relaks - dowolne rozluźnianie określonych mięśni. Empirycznie zostało stwierdzone, że rozluźnienie napięcia mięśniowego daje w konsekwencji stan równowagi emocjonalnej i uspokojenie reakcji wegetatywnych. (J. Aleksandrowicz, S. Cwynar, A. Szyszko-Bohusz).
Relaks - zmniejszenie napięcia somatopsychicznego w całym ciele, a więc w mięśniach łącznie z trzewiami i psychiką. Uzyskuje się ten stan przez odpowiedni trening, który prowadzi do odczucia i uświadomienia sobie własnego ciała oraz uwolnienia się od napięć fizycznych i konfliktów psychicznych (S. Grochmal).
Aby technika relaksacji przyniosła efekty należy zwrócić uwagę na to, że w stanie relaksu:
      - zmniejszone jest napięcie mięśni,
      - zmniejszona jest aktywność układu sympatycznego,
      - zmniejszone jest tempo przemiany materii,
      - zmniejszony jest poziom kwasu mlekowego,
      - zwolniony i pogłębiony jest oddech przez co zmniejsza się zużycie tlenu przez organizm a serce pracuje oszczędniej,
      - rozszerzone są naczynia krwionośne,
      - pojawiają się fale alfa w korze mózgowej,
      - "wolniej" zużywa się organizm.
Wtedy występują korzyści z systematycznego wprowadzania organizmu w stan relaksu:
      - regeneracja organizmu w tym wielu jego układów (np. trawiennego, krążenia, oddechowego),
      - regeneracja psychiki,
      - złagodzenie napięć mięśni i napięć psychicznych,
      - poprawne funkcjonowanie pamięci,
      - poprawa uważności,
      - stabilizacja reakcji emocjonalnych,
      - poprawa mniemania o sobie, zwiększenie akceptacji siebie, zwiększenie zaufania do siebie,
      - zwiększenie poczucia własnej niezależności,
      - korzystne zmiany osobowości,
      - lepsze zrozumienie siebie i ludzi,
      - nabranie dystansu do spraw błahych uważanych za ważne.
Techniki relaksacyjne
W praktyce można spotkać różne odmiany treningów relaksacyjnych, które doprowadzają do stanu relaksu:
      - poprzez układy ćwiczeń fizycznych (metoda Jacobsona, hatha joga),
      - poprzez autosugestię (trening autogenny Schultza),
      - poprzez ćwiczenia wyobraźni (wizualizacja),
      - poprzez ćwiczenia koncentracji.
Najbardziej popularnymi technikami relaksacji są metoda Jacobsona i metoda Schultza zwana także treningiem autogennym.
Etapy nauki relaksu według metody Jacobsona:
      A. wykonywanie celowych ruchów aby napinać i rozluźniać określone grupy mięśni,
      B. nauczenie się odczuwania wrażeń płynących z mięśnia napiętego i rozluźnionego,
      C. wyuczenie się nawyku rozluźniania mięśni.
Metoda Schultza.
Metoda oddziaływania na własny organizm i życie psychiczne przez wyzwolenie u siebie reakcji odprężenia i koncentracji. Wprowadza się ją poprzez stosowanie 4 etapów ćwiczeń:
      A. przyjęcie odpowiedniej pozycji ciała,
      B. koncentracja na reakcjach własnego organizmu i życia psychicznego,
      C. umiejętność sterowania reakcjami własnego organizmu i życia psychicznego,
      D. umiejętność przekształcenia i formowania własnej osobowości zgodnie ze świadomymi celami i zamiarami.
W praktyce uczy się jej w następującej kolejności:
      - odczucie ciężaru ciała,
      - odczucie ciepła ciała,
      - uspokojenie pracy serca,
      - uspokojenie oddechu,
      - odczucie ciepła w okolicy splotu słonecznego
      - odczucie chłodu na czole.
Zakończenie
Celem pracy było usystematyzowanie podstawowych pojęć związanych z technikami relaksacyjnymi a także skondensowany opis zjawisk związanych z napięciami pojawiającymi się w ciele człowieka. Aby zwalczyć napięcia trzeba cały czas zwracać uwagę na niwelowanie naprężeń w swoim ciele co można osiągnąć stosując dwie wspomniane metody relaksacji, ale w każdej chwili a nie tylko od przypadku do przypadku. 
Literatura:
1. S. Grochmal (redakcja), Ćwiczenia relaksowo - koncentrujące, PZWL, W-wa 1993.
2. L. Kulmatycki, Lekcja relaksacji, Wydawnictwo AWF Wrocław, 2002.
3. L. Kulmatycki, Stres i joga, Książka i wiedza, W-wa, 1999.
4. S. Siek, Relaks i autosugestia, KAW, W-wa, 1986.
5. S. Siek, Twoja odpowiedź na stres, Wydawnictwo Wrocławskie, 1998. 
Artykuł ukazał się w Stres i jego modelowanie. Pod red. nauk. Janusza Szopy i Mirosława Harciarka, WWZPCz Częstochowa, r. 2004, str. 16-18.
 
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
OM, dźwięk początku i energii

Sala ćwiczeń jogi. Praktykujący w skupieniu, z zamkniętymi oczami, siedzą na matach. W ciszy rozchodzi się dźwięk OM. Tak wygląda początek zajęć w większości szkół. OM – najbardziej znana i najświętsza sylaba hinduizmu – jednoczy, oczyszcza, uspokaja, otwiera kanały energetyczne. Jest un...

Przełomowa metoda oddechowa i jej twórca K.P. Butejko

Biografią Prof. Konstantyna Pawłowicza Butejko/ Buteyko rozpoczynamy cykl artykułów na temat przełomowej metody oddechowej -metody Butejki. Był on cenionym, rosyjskim lekarzem. Opisał nową jednostkę chorobową, którą nazwał chorobą głębokiego oddychania. Odkrył , iż główną przyczyną wielu schorzeń j...

Kiedy moje barki będą w pełni elastyczne a klatka piersiowa otwarta?

Otwarta klatka piersiowa to podstawa! Do tego dążymy zawsze na samym początku rozpoczynając wprowadzanie w świat jogi początkującego jogina. Dlaczego? Dlatego, że otwarta klatka piersiowa to prostsza postawa całego ciała, nie opadające do przodu barki, możliwość nabrania solidnego oddechu oraz zdecy...

Dzięki ojcu joga trafiła do szkół. Anna Romanowska wspomina ojca, prof. Wiesława Romanowskiego

Praktyka jogi zaczęła rozwijać się w Polsce w latach siedemdziesiątych. Wśród jej pionierów był fizjolog prof. Wiesław Romanowski. Pod jego redakcją ukazała się w 1973 r. książka pt. "Teoria i metodyka ćwiczeń relaksowo-koncentrujących", która stała się dla wielu polskich nauczycieli jogi swego rod...

Joga wielkich dziewczyn, czyli koniec z wymówkami

Pójdę na jogę gdy schudnę, to wymówka, która "gra" gdzieś z tyłu głowy wielu osobom. Internetowe influencerki, zwłaszcza te amerykańskie, udowadniają, że nie ma na co czekać, bo jogę można z powodzeniem praktykować niezależnie od tego, jaki rozmiar ubrań nosimy. Są wśród nich m.in. Amerykanki Valeri...

Lagom, czyli szczęście po szwedzku

Świat, w którym dziś żyjemy nastawiony jest na "wyżej, dalej, więcej". Wpadając w nieustanny wir podkręcania tempa nie zauważamy, kiedy przestają nas cieszyć drobiazgi codzienności. Często jesteśmy przemęczeni, bez energii i motywacji do działania. Jednym z dobrych sposobów wyjścia z tej sytuacji je...

Joga receptą na zdrowe stopy

Wciąż niewiele osób zdaje sobie sprawę z tego, że stopy mogą być odpowiedzialne za bóle kolan, bioder, pleców, karku i szyi oraz powstawanie skoliozy i innych deformacji kręgosłupa....

Yin joga powięziowa – trwanie, które i uspokaja

Yin joga to pełen spokój, bezruch, długie trwanie w pozycjach. Powoli, łagodnie i bez wysiłku usuwa z ciała napięcia, sztywność i bóle powstałe w wyniku traum i stresu. Praktyka ta jest niczym masaż wykonywany na samym sobie. Uwalnia z ciała to, co pod wpływem nadmiernego wysiłku lub silnych emocji ...

Jogowe przygotowanie do wyjścia na stok. Ferie z jogą 2018!

U progu sezonu narciarskiego przypominamy jakie korzyści przynosi praktyka jogi dla narciarzy. ...

Kiedy mój umysł będzie w pełni elastyczny…?

Można by długo rozpisywać się o elastyczności ciała – metod na jej osiągnięcie jest wiele i o ile będziemy systematyczni i konsekwentni osiągniemy ten cel bez większego wysiłku – wszystko zależy od chęci i nastawienia. Nieco inaczej sprawa wygląda z najważniejszym narządem sprawującym ko...

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Lutego 2018
Następne
PWŚCPSN
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728 
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, książki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ciąży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jogą podróżowanie po Azji
likesoft