Kontekst terapii jog±. Maciej Wielobób
Doł±cz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Kontekst terapii jog±. Maciej Wielobób

  • czwartek, 3 lutego 2011
  • autor: Maciej Wielobób
Koncepcja terapii jog± jest tak naprawdę stosunkowo now± ide±. Joga klasycznie nie skupia się na terapii sensu stricto. Jest stosowan± nauk± o umy¶le, można by powiedzieć psychologi± stosowan±. Wjasa - pierwszy komentator sutr - już w pierwszej sutrze Jogabhaszji zaznacza, że Patańdżali stawia znak równo¶ci między jog± a samadhi (skupieniem). Patańdżali z kolei zwraca uwagę w drugiej sutrze pierwszego rozdziału Jogasutr, że "joga jest zatrzymaniem poruszeń umysłu”.
mw 1 i 2
Idea ta staje się zrozumiała, gdy znamy koncepcję umysłu w jodze. W filozofii jogi nie postrzega się umysłu jako swego rodzaju (materialny lub niematerialny) obiekt, a jako proces, aktywno¶ć, któr± się wykonuje. Poruszenia umysłu (sanskr. cittavrtti) – my¶li, emocje, spostrzeżenia tworz± zapisywane w sferze dyspozycyjnej (nie¶wiadomej) ukryte wrażenia (sanskr. samskara). Z kolei te wrażenia wyzwalaj± następne poruszenia i w ten sposób dochodzi do efektu „błędnego koła”, charakterystycznego dla uzależnienia lub obsesji: my¶li i emocje wzmacniaj± nie¶wiadome wrażenia, wrażenia z kolei wzmacniaj± konkretne my¶li i emocje. I tu wła¶nie przychodzi z pomoc± praktyka jogi (wszystkich członów jogi). Patańdżali sugeruje po¶rednio przez swoje nauczanie, że skutecznym sposobem na usunięcie niekorzystnych wrażeń w sferze dyspozycyjnej, jest zast±pienie ich innymi wrażeniami, które dla odmiany będ± działały uspokajaj±co na umysł. Dlatego wła¶nie istot± jogi jest poszukiwanie praktyk i przedmiotów koncentracji, które przynosz± wrażenie spokoju umysłowego. To wła¶nie samskara spokoju stopniowo usuwa ze sfery dyspozycyjnej umysłu inne, prowadz±ce do cierpienia wrażenia. Więcej na temat koncepcji umysłu w jodze można przeczytać w rozdziale o psychoterapii.
 Owo uspokojenie umysłu nie jest celem samym w sobie - ma uwolnić nas od dukham - cierpienia. Dzięki psychosomatyce i medycynie behawioralnej wiemy, że cierpienie psychiczne bardzo często zwi±zane jest z problemem z naszym ciałem i odwrotnie. St±d też w±tki natury terapeutycznej, leczniczej przewijaj± się w jodze przynajmniej od ¶redniowiecza. PóĽne teksty jogiczne, takie jak Hatha joga pradipika, Gheranda sanhita sugeruj± np. lecznicze działania asan, mudr, pranajamy czy innych praktyk.
 Jednakże spójna koncepcja terapii jog± powstała dopiero w XX wieku. Jej twórc± jest acharya Tirumalai Krishnamacharya, guru powszechnie znanych „luminarzy” jogi takich jak: B.K.S Iyengar, K. Pattabhi Jois, T.K.V. Desikachar, Indra Devi, ¦rivatsa Ramaswami czy A.G. Mohan. Krishnamacharya był niezmiernie wszechstronny. Studiował sanskryt, ajurwedę oraz wszystkie klasyczne filozofie indyjskie. Obronił tytuł naukowy w każdej z 6 klasycznych indyjskich systemów filozofii, jak również posiadał wykształcenie lekarza ajurwedy i tytuł profesora sankskrytu. Osoby, które zetknęły się z nim, mówi±, że był nie tylko doskonałym gramatykiem, ale i wybitnym poet±, jak również sprawnym muzykiem. Pomimo iż w zasadzie z jego wykształceniem posada rektora każdego indyjskiego uniwersytetu była dla niego otwarta, on postanowił po¶więcić się mało popularnej i nieciesz±cej się wówczas specjalnym uznaniem jodze. Dzięki swojej szerokiej wiedzy przywrócił ¶wietno¶ć jodze. Prawie wszystkie metody praktyki asan znane na zachodzie i w Indiach nosz± piętno jego nauczania. Co więcej, Krishnamacharya, ł±cz±c umiejętnie swoje niewyobrażalne do¶wiadczenie w dziedzinie jogi i doskonałe umiejętno¶ci terapeutyczne w ajurwedzie, otworzył nowe drzwi z napisem „terapia jog±”. Był pierwsz± osob±, która przełożyła najważniejsze koncepcje ajurwedyjskie na język jogi (np. koncepcja brhmana/langhana). Terapia jog± u Krishnamacharyi była koncepcj± doskonale wpasowan± w cało¶ć idei jogi, a nie chwilow± pigułk± na dolegliwo¶ci. Niezwykle indywidualnie dostosowywał ¶rodki lecznicze. Czasem asany były głównym ¶rodkiem, a czasami zupełnie pobocznym. Oprócz tego zalecane były inne ¶rodki, jak np. intonacja mantr, zmiana trybu życia, zmiana diety, odpowiednio dobrane zioła i olejki, medytacja etc. W samej praktyce asan Krishnamacharya manipulował nie tylko ich doborem, ale także dynamik± praktyki, czasem trwania w pozycjach oraz różnymi wzorcami oddychania. Również diagnoza miała bardzo wnikliwy charakter i obejmowała wszystkie dziedziny życia.
 Terapia jog±, w kontek¶cie nauczania Krishnamacharyi, jest metod± uwalniania się od szeroko pojętego cierpienia, by doj¶ć do optymalnego zdrowia. Optymalne zdrowie jednak jest nie celem, a ¶rodkiem w d±żeniu do samorealizacji. Warto pamiętać jednak, że terapia jog± nie jest mechaniczn± technik± leczenia, a znajduje się w kontek¶cie jogi i wszystkich jej praktyk. Joga składa się – jak wie prawdopodobnie większo¶ć czytelników – z 8 grup praktyk: jama (praktyki dyscypliny społecznej), nijama (praktyki dyscypliny indywidualnej), asana (pozycje jogi), pranajama (praktyki oddechowe), pratjahara (wycofywanie zmysłów) oraz grupa praktyk koncentracyjno-medytacyjnych – dharana, dhjana i samadhi. Terapia jog± jest tylko pewnym spojrzeniem na jogę, pewnym sposobem pracy, ale jej również dotycz± wszystkie te praktyki.
 Czy tego chcemy, czy nie ¶cieżka jogi zaczyna się wła¶nie od jamy (praktyk dyscypliny społecznej) i nijamy (praktyk dyscypliny indywidualnej). Nie jest to przypadek. Bez jamy i nijamy joga jest pozbawiana kontekstu i po prostu… nie działa. Nie działa jako ¶rodek uspokojenia poruszeń umysłu, ale również nie przyniesie ukojenia zmęczonemu ciału i nie uwolni od napięcia. Dlatego jama i nijama ma swoje znaczenie nawet, a może przede wszystkim, w terapii jog±. Zależno¶ć między jamami/ nijamami a leczeniem różnych dolegliwo¶ci jest bardzo łatwo udowodnić. Je¶li kto¶ ma problem np. z napięciem w szyi, możemy za pomoc± pewnych asan i ćwiczeń oddechowych, ewentualnie schłodzenia lub rozgrzania danego miejsca, usun±ć ból. Jednakże napięcie to zwi±zane jest przeważnie z całym spektrum uwarunkowań: niewła¶ciw± postaw± w pracy, z nieregularnym jedzeniem i snem, z nieumiejętno¶ci± reagowania na stres. W zwi±zku z tym najprawdopodobniej, gdy tylko pojawi się sytuacja dużego stresu – omawiana osoba znów skutecznie "zapracuje" na napięcie w szyi. Dopiero gdy nauczy się prawidłowo reagować na stres, będzie można powiedzieć o skuteczno¶ci w leczeniu za pomoc± jogi, ponieważ problem nie będzie wracał, nast±pi wyleczenie.
 * * *
Kontekst zastosowania jamy i nijamy, niejako wyja¶nia Donald VanHowten w swojej znakomitej ksi±żce „Ajurweda i ¶wiadomo¶ć ciała”: „Gdy przygl±damy się sposobom wywoływania zmian, musimy wybrać takie, które zostały stworzone w zgodzie z naszym organizmem i ucz± jak z nim współpracować, a nie działaj± przeciwko niemu. Powinni¶my docenić sposób, w jaki nasze ciała się zorganizowały (…). Je¶li ocenimy jaki¶ okre¶lony wzorzec jako ‘zły’ i postanawiamy go zmienić, możemy wywołać dysharmonię.”. Życzę Wam, by te słowa wyznaczyły kierunek Waszej pracy w asanach, pranajamie, medytacji i... w życiu codziennym.
 
mw 1 i 2Maciej Wielobób jest nauczycielem jogi, autorem ksi±żki „Terapia jog±. Joga i ajurweda w leczeniu chorób, rehabilitacji ruchowej i psychoterapii”. Prowadzi zajęcia jogi w swojej kameralnej Pracowni w Krakowie, warsztaty w całej Polsce, jak również szkoli nauczycieli jogi w nurcie vinyasa krama. Jest redaktorem naczelnym portalu JogaSutry.pl, jak również od kilku lat regularnie pisze dla portalu joga-joga.pl. Aktualnie pracuje też nad swoj± drug± ksi±żk± pod roboczym tytułem „Psychologia jogi”, która – przy dobrych wiatrach – ukaże się pod koniec bież±cego roku.
 
 
Warsztaty i szkolenia z Maćkiem w całej Polsce: http://maciejwielobob.pl
Pracownia Jogi (zajęcia w Krakowie): http://www.joga-krakow.pl
Blog Maćka o jodze: http://www.joga-blog.pl/
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
KURS NAUCZYCIELSKI JOGI INTEGRALNEJ

Rozpoczynamy zapisy na II Edycję ! Kurs nauczycielski przeznaczony jest dla osób, które pragn± zdobyć praktyczne umiejętno¶ci i rzeteln± wiedzę na temat różnych ¶cieżek i systemów jogi pod okiem najlepszych w Polsce specjalistów. Zdobyte kwalifikacje i umiejętno¶ci oraz końcowy certyfikat uprawnia...

„Pyt” – duński sposób na stres

Co to jest szczę¶cie? To pytanie godne filozofów. Jogin odpowie, że trzeba przestrzegać jamów i nijamów; buddysta opowie o zaletach medytacji transcendentalnej. Czytelnicy poradników z kolei powołaj± się na duński sposób tworzenia przyjemnej atmosfery, czyli "hygge". Okazuje się jednak, że Duńczycy ...

Tajemnice „mię¶nia duszy”

Psoas, czyli "mięsień duszy". Jego nazwa brzmi jak zaklęcie. Okazuje się, że ma niezwykł±, choć nie tajemn±, bo zbadan± przez naukowców moc. Gdy się j± odkryje i zadba o psoas, łatwiej będzie zapanować nad zdrowiem ciała i emocji. O tym, jak ważny jest psoas, wiedz± jogini, psychoterapeuci i ci, któ...

Porz±dek w domu i w życiu

Posiadanie w domu tylko i wył±cznie rzeczy, które sprawiaj± nam rado¶ć. Fajnie brzmi, prawda? To jak to zrobić? Zen naucza, że minimalizm wnętrza i czysto¶ć miejsca, w którym żyjemy, wpływaj± na nasze samopoczucie fizyczne i psychiczne oraz znajduj± odzwierciedlenie we wszystkich naszych działaniac...

Kurs nauczycielski jogi. Szkolenie przygotowawcze.

Czy my¶lała/e¶ kiedy¶ o tym, aby zostać w przyszło¶ci nauczycielem jogi? Chciałby¶ posiadać takie umiejętno¶ci jak Twój ulubiony nauczyciel i pracować w gronie inspiruj±cych ludzi? Wydaje Ci się, że jest to ciekawe zajęcie i wspaniała ¶cieżka rozwoju, ale masz obawy, że Twoje umiejętno¶ci i wied...

Jaki Nett w Polsce - fotorelacja z Międzynarodowego Konwentu Jogi 2019

Za nami intensywny weekend jogowy ze wspaniał± nauczycielk± z USA - Jaki Nett, wieloletni± uczennic± B.K.S. Iynegra, w stopniu nauczycielskim Senior I. Konwent zgromadził 250 entuzjastów jogi z całej Polski i z zagranicy. Dzięki wspaniałym, zaangażowanym uczestnikom Jaki Nett wyjechała zachwycona. S...

Bos± stop± przez zimę

Stopy zwracaj± nasz± uwagę wła¶ciwie głównie latem, kiedy chcemy założyć sandałki lub klapki. Latem często też chodzimy boso po plażowym piasku, le¶nej trawie czy ziemi. Dbamy o stopy w sensie estetycznym. Zim± wkładamy na nie grube skarpety i zapominamy o ich istnieniu. Tymczasem w medycynie Wschod...

Joga to nie wy¶cig ani zawody na najlepiej wygl±daj±c± asanę.

Zwolenników jogi przybywa wprost proporcjonalnie do stereotypów powstaj±cych na jej temat. Mój ulubiony i zarazem najczę¶ciej powtarzany, to poczucie, że zanim skorzysta się z zajęć jogi, trzeba już co¶ na ten temat wiedzieć, umieć, wcze¶niej się przygotować, rozci±gn±ć, i¶ć najpierw na stretching i...

Joga na receptę

Ro¶nie popularno¶ć jogi w ¶rodowisku medycznym na ¶wiecie. Jej dobroczynny wpływ na pacjentów docenili m.in. brytyjscy medycy, którzy wzięli udział w po¶więconej jodze konferencji zorganizowanej w Londynie w dniach 15-17 lutego. Lekarze, którzy poznali móc jogi, chc± j± przepisywać na receptę. ...

Joga na co dzień z premierem Indii

"Joga to podarek Indii dla całego ¶wiata. Niesie ze sob± zdrowie, dobrostan i pokój. Ł±czy w szczę¶ciu odległe od siebie narody" – mówił Narendra Modi. "Mój dzień rozpoczyna się od jogi. Ma dobroczynne wpływ na mój umysł i ciało". Je¶li kto¶ chce go na¶ladować, wystarczy poszukać w sieci klipó...

  
kalendarium wydarzeń
Poprzednie
Kwietnia 2019
Następne
PW¦CPSN
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
2930 
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, ksi±żki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ci±ży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jog± podróżowanie po Azji
LikeSoft