Kontekst terapii jog±. Maciej Wielobób
Doł±cz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Kontekst terapii jog±. Maciej Wielobób

  • czwartek, 3 lutego 2011
  • autor: Maciej Wielobób
Koncepcja terapii jog± jest tak naprawdę stosunkowo now± ide±. Joga klasycznie nie skupia się na terapii sensu stricto. Jest stosowan± nauk± o umy¶le, można by powiedzieć psychologi± stosowan±. Wjasa - pierwszy komentator sutr - już w pierwszej sutrze Jogabhaszji zaznacza, że Patańdżali stawia znak równo¶ci między jog± a samadhi (skupieniem). Patańdżali z kolei zwraca uwagę w drugiej sutrze pierwszego rozdziału Jogasutr, że "joga jest zatrzymaniem poruszeń umysłu”.
mw 1 i 2
Idea ta staje się zrozumiała, gdy znamy koncepcję umysłu w jodze. W filozofii jogi nie postrzega się umysłu jako swego rodzaju (materialny lub niematerialny) obiekt, a jako proces, aktywno¶ć, któr± się wykonuje. Poruszenia umysłu (sanskr. cittavrtti) – my¶li, emocje, spostrzeżenia tworz± zapisywane w sferze dyspozycyjnej (nie¶wiadomej) ukryte wrażenia (sanskr. samskara). Z kolei te wrażenia wyzwalaj± następne poruszenia i w ten sposób dochodzi do efektu „błędnego koła”, charakterystycznego dla uzależnienia lub obsesji: my¶li i emocje wzmacniaj± nie¶wiadome wrażenia, wrażenia z kolei wzmacniaj± konkretne my¶li i emocje. I tu wła¶nie przychodzi z pomoc± praktyka jogi (wszystkich członów jogi). Patańdżali sugeruje po¶rednio przez swoje nauczanie, że skutecznym sposobem na usunięcie niekorzystnych wrażeń w sferze dyspozycyjnej, jest zast±pienie ich innymi wrażeniami, które dla odmiany będ± działały uspokajaj±co na umysł. Dlatego wła¶nie istot± jogi jest poszukiwanie praktyk i przedmiotów koncentracji, które przynosz± wrażenie spokoju umysłowego. To wła¶nie samskara spokoju stopniowo usuwa ze sfery dyspozycyjnej umysłu inne, prowadz±ce do cierpienia wrażenia. Więcej na temat koncepcji umysłu w jodze można przeczytać w rozdziale o psychoterapii.
 Owo uspokojenie umysłu nie jest celem samym w sobie - ma uwolnić nas od dukham - cierpienia. Dzięki psychosomatyce i medycynie behawioralnej wiemy, że cierpienie psychiczne bardzo często zwi±zane jest z problemem z naszym ciałem i odwrotnie. St±d też w±tki natury terapeutycznej, leczniczej przewijaj± się w jodze przynajmniej od ¶redniowiecza. PóĽne teksty jogiczne, takie jak Hatha joga pradipika, Gheranda sanhita sugeruj± np. lecznicze działania asan, mudr, pranajamy czy innych praktyk.
 Jednakże spójna koncepcja terapii jog± powstała dopiero w XX wieku. Jej twórc± jest acharya Tirumalai Krishnamacharya, guru powszechnie znanych „luminarzy” jogi takich jak: B.K.S Iyengar, K. Pattabhi Jois, T.K.V. Desikachar, Indra Devi, ¦rivatsa Ramaswami czy A.G. Mohan. Krishnamacharya był niezmiernie wszechstronny. Studiował sanskryt, ajurwedę oraz wszystkie klasyczne filozofie indyjskie. Obronił tytuł naukowy w każdej z 6 klasycznych indyjskich systemów filozofii, jak również posiadał wykształcenie lekarza ajurwedy i tytuł profesora sankskrytu. Osoby, które zetknęły się z nim, mówi±, że był nie tylko doskonałym gramatykiem, ale i wybitnym poet±, jak również sprawnym muzykiem. Pomimo iż w zasadzie z jego wykształceniem posada rektora każdego indyjskiego uniwersytetu była dla niego otwarta, on postanowił po¶więcić się mało popularnej i nieciesz±cej się wówczas specjalnym uznaniem jodze. Dzięki swojej szerokiej wiedzy przywrócił ¶wietno¶ć jodze. Prawie wszystkie metody praktyki asan znane na zachodzie i w Indiach nosz± piętno jego nauczania. Co więcej, Krishnamacharya, ł±cz±c umiejętnie swoje niewyobrażalne do¶wiadczenie w dziedzinie jogi i doskonałe umiejętno¶ci terapeutyczne w ajurwedzie, otworzył nowe drzwi z napisem „terapia jog±”. Był pierwsz± osob±, która przełożyła najważniejsze koncepcje ajurwedyjskie na język jogi (np. koncepcja brhmana/langhana). Terapia jog± u Krishnamacharyi była koncepcj± doskonale wpasowan± w cało¶ć idei jogi, a nie chwilow± pigułk± na dolegliwo¶ci. Niezwykle indywidualnie dostosowywał ¶rodki lecznicze. Czasem asany były głównym ¶rodkiem, a czasami zupełnie pobocznym. Oprócz tego zalecane były inne ¶rodki, jak np. intonacja mantr, zmiana trybu życia, zmiana diety, odpowiednio dobrane zioła i olejki, medytacja etc. W samej praktyce asan Krishnamacharya manipulował nie tylko ich doborem, ale także dynamik± praktyki, czasem trwania w pozycjach oraz różnymi wzorcami oddychania. Również diagnoza miała bardzo wnikliwy charakter i obejmowała wszystkie dziedziny życia.
 Terapia jog±, w kontek¶cie nauczania Krishnamacharyi, jest metod± uwalniania się od szeroko pojętego cierpienia, by doj¶ć do optymalnego zdrowia. Optymalne zdrowie jednak jest nie celem, a ¶rodkiem w d±żeniu do samorealizacji. Warto pamiętać jednak, że terapia jog± nie jest mechaniczn± technik± leczenia, a znajduje się w kontek¶cie jogi i wszystkich jej praktyk. Joga składa się – jak wie prawdopodobnie większo¶ć czytelników – z 8 grup praktyk: jama (praktyki dyscypliny społecznej), nijama (praktyki dyscypliny indywidualnej), asana (pozycje jogi), pranajama (praktyki oddechowe), pratjahara (wycofywanie zmysłów) oraz grupa praktyk koncentracyjno-medytacyjnych – dharana, dhjana i samadhi. Terapia jog± jest tylko pewnym spojrzeniem na jogę, pewnym sposobem pracy, ale jej również dotycz± wszystkie te praktyki.
 Czy tego chcemy, czy nie ¶cieżka jogi zaczyna się wła¶nie od jamy (praktyk dyscypliny społecznej) i nijamy (praktyk dyscypliny indywidualnej). Nie jest to przypadek. Bez jamy i nijamy joga jest pozbawiana kontekstu i po prostu… nie działa. Nie działa jako ¶rodek uspokojenia poruszeń umysłu, ale również nie przyniesie ukojenia zmęczonemu ciału i nie uwolni od napięcia. Dlatego jama i nijama ma swoje znaczenie nawet, a może przede wszystkim, w terapii jog±. Zależno¶ć między jamami/ nijamami a leczeniem różnych dolegliwo¶ci jest bardzo łatwo udowodnić. Je¶li kto¶ ma problem np. z napięciem w szyi, możemy za pomoc± pewnych asan i ćwiczeń oddechowych, ewentualnie schłodzenia lub rozgrzania danego miejsca, usun±ć ból. Jednakże napięcie to zwi±zane jest przeważnie z całym spektrum uwarunkowań: niewła¶ciw± postaw± w pracy, z nieregularnym jedzeniem i snem, z nieumiejętno¶ci± reagowania na stres. W zwi±zku z tym najprawdopodobniej, gdy tylko pojawi się sytuacja dużego stresu – omawiana osoba znów skutecznie "zapracuje" na napięcie w szyi. Dopiero gdy nauczy się prawidłowo reagować na stres, będzie można powiedzieć o skuteczno¶ci w leczeniu za pomoc± jogi, ponieważ problem nie będzie wracał, nast±pi wyleczenie.
 * * *
Kontekst zastosowania jamy i nijamy, niejako wyja¶nia Donald VanHowten w swojej znakomitej ksi±żce „Ajurweda i ¶wiadomo¶ć ciała”: „Gdy przygl±damy się sposobom wywoływania zmian, musimy wybrać takie, które zostały stworzone w zgodzie z naszym organizmem i ucz± jak z nim współpracować, a nie działaj± przeciwko niemu. Powinni¶my docenić sposób, w jaki nasze ciała się zorganizowały (…). Je¶li ocenimy jaki¶ okre¶lony wzorzec jako ‘zły’ i postanawiamy go zmienić, możemy wywołać dysharmonię.”. Życzę Wam, by te słowa wyznaczyły kierunek Waszej pracy w asanach, pranajamie, medytacji i... w życiu codziennym.
 
mw 1 i 2Maciej Wielobób jest nauczycielem jogi, autorem ksi±żki „Terapia jog±. Joga i ajurweda w leczeniu chorób, rehabilitacji ruchowej i psychoterapii”. Prowadzi zajęcia jogi w swojej kameralnej Pracowni w Krakowie, warsztaty w całej Polsce, jak również szkoli nauczycieli jogi w nurcie vinyasa krama. Jest redaktorem naczelnym portalu JogaSutry.pl, jak również od kilku lat regularnie pisze dla portalu joga-joga.pl. Aktualnie pracuje też nad swoj± drug± ksi±żk± pod roboczym tytułem „Psychologia jogi”, która – przy dobrych wiatrach – ukaże się pod koniec bież±cego roku.
 
 
Warsztaty i szkolenia z Maćkiem w całej Polsce: http://maciejwielobob.pl
Pracownia Jogi (zajęcia w Krakowie): http://www.joga-krakow.pl
Blog Maćka o jodze: http://www.joga-blog.pl/
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Niezapomniany Sylwester z jog± 2019 w gronie fantastycznych ludzi!

Zapraszamy do aktywnego spędzenia ostatnich dni starego roku i powitania Nowego Roku 2020 na wyjazdowych warsztatach z jog±. Na jogę dla kręgosłupa do Luboradzy zaprasza Janusz D±browski, do Urli Hania Onifade i Ania Ryczek, która poprowadzi warsztat oddechowy metod± Butejki. Jogę Iyengara poćwiczy...

KURS NAUCZYCIELSKI JOGI INTEGRALNEJ. START CZERWIEC 2020!

Rozpoczynamy rekrutację na III Edycję Kursu Nauczycielskiego Jogi Integralnej! Kurs nauczycielski przeznaczony jest dla osób, które pragn± zdobyć praktyczne umiejętno¶ci i rzeteln± wiedzę na temat różnych ¶cieżek i systemów jogi pod okiem najlepszych w Polsce specjalistów. Zdobyte kwalifikacje i u...

Jaki Nett USA - Międzynarodowy Konwent Jogi 2020. Ceny Specjalne do 31 grudnia

Zapraszamy na Międzynarodowy Konwent Jogi 2020. Go¶ć specjalny - Jaki Nett USA, dyplomowana nauczycielka jogi w tradycji B.K.S. Iyengara z 40-letnim do¶wiadczeniem, posiada stopień Senior I. Do udziału w Konwencie zapraszamy zarówno osoby pocz±tkuj±ce, jak i zaawansowane - do wyboru przygotowali¶m...

Kurs nauczycielski jogi. Szkolenie przygotowawcze. II Edycja Start Styczeń 2020.

Czy my¶lała/e¶ kiedy¶ o tym, aby zostać w przyszło¶ci nauczycielem jogi? Chciałby¶ posiadać takie umiejętno¶ci jak Twój ulubiony nauczyciel i pracować w gronie inspiruj±cych ludzi? Wydaje Ci się, że jest to ciekawe zajęcie i wspaniała ¶cieżka rozwoju, ale masz obawy, że Twoje umiejętno¶ci i wied...

Rozpoznawanie potęgi umysłu poprzez samoobserwację

Życie dla większo¶ci ludzi to trwanie w iluzji własnych my¶li. Rzadko kiedy udaje się wykroczyć poza w±ski, stworzony przez umysł i uwarunkowany przez przeszło¶ć, osobowy sens istnienia. W każdym człowieku istnieje natomiast wymiar istnienia, daleko głębszy niż my¶l. To esencja tego, kim się jest. M...

Mudita Pure. Michał Kiciński opowiada

Nowa polska idea - telefon bez internetu gier i aplikacji. " Każdego dnia jeste¶my przeładowani informacjami i coraz trudniej jest nam znaleĽć wewnętrzny spokój. Jako zespół Mudity wierzymy, że wspaniałe rzeczy dziej± się, gdy jeste¶my w pełni obecni. Ponieważ duże firmy technologiczne d±ż± do pozys...

Jak wpływać na bieg swojego życia

Miło¶ć jest sił± napędow± życia. Sprawia, że jeste¶my szczę¶liwi, że odnajdujemy jego sens. Z jej pomoc± można dokonywać dosłownie cudów, ale z jakiego¶ powodu o niej zapominamy. AlchemiaŻycia.com powstała by przypomnieć, jak miło¶ci± dokonywać tych cudów. Stworzyli¶my przestrzeń dla osób gotowych d...

Kiedy praktyka jogi wychodzi poza matę

Zazwyczaj praktykę jogi zaczynamy od asan. Okazuje się wtedy, że praktyka mniej lub bardziej skomplikowanych pozycji, sprawia, że ciało czuje się stabilnie, pewnie i dobrze. Pozbywamy się dolegliwo¶ci bólowych, ograniczeń spiętych mię¶ni, czy dysfunkcji stawów i możemy naszego ciała używać w bardzie...

Co mi daje dieta wegetariańska?

Dieta wegetariańska ma swoich zagorzałych zwolenników i oponentów. Czę¶ć z nas wci±ż pozostaje przy diecie mięsnej głównie z przyzwyczajenia, tradycji oraz braku wiedzy. Twierdzenia typu "Ludzie od zawsze jedli mięso" do mnie nie przemawiaj±. ...

Medytacja. Od relaksu do o¶wiecenia

Medytacja mówi±c najpro¶ciej to stan wyciszenia umysłu. Można medytować na zajęciach jogi, a nawet spaceruj±c w parku. Wystarczy wyciszyć my¶li – podstawowy przejaw aktywno¶ci umysłu. ...

  
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, ksi±żki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ci±ży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jog± podróżowanie po Azji
LikeSoft