Doł±cz do nas na
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA


Zastosowania jogi w terapii depresji. Monika Krawiec

  • wtorek, 7 lipca 2015
  • autor: Monika Krawiec
Zjawisko depresji w dzisiejszym ¶wiecie, gdzie żyje się szybko, pnie po szczeblach kariery, poż±daj±c materialnego dobrobytu, a zarazem coraz to mocniej zapomina się o swojej wewnętrznej harmonii, staje się prawdziw± plag±. Bycie smutnym jest czym¶ najzupełniej normalnym, jednakże gdy ów smutek jest długotrwały, a jego stopień tak silny, że pozbawia nas możno¶ci wykonywania podstawowych czynno¶ci życiowych, to być może mamy do czynienia z depresj±. To współcze¶nie najbardziej powszechny rodzaj nerwicy, leczony głównie za pomoc± ¶rodków farmaceutycznych. 
 
 Leki psychotropowe bez w±tpienia pomogły wielu chorym wyj¶ć z depresji, jednak często pacjenta straszy się konieczno¶ci± brania tych specyfików do końca życia. Takie stanowisko medycyny konwencjonalnej jest w pewnym sensie jej przyznaniem się do porażki. Leki łagodz± albo usuwaj± symptomy, nie lecz± jednak przyczyn choroby.
Podej¶cie farmakologiczne widzi tylko konkretny symptom i na nim koncentruje swoj± uwagę zapominaj±c, że ludzkie ciało i psychika s± cało¶ci± i nie można ich rozdzielać.
Możemy w tym miejscu zapytać, czy jak±¶ form± pomocy nie mogłaby tu służyć szeroko pojęta joga. Oczywi¶cie w przypadku silnej depresji klinicznej podejmowanie podstawowych czynno¶ci życiowych, a tym bardziej codzienne stawanie na macie, jest rzecz± niewykonaln±. Wtedy medycyna może pomóc pacjentowi „stan±ć na nogi”, aplikuj±c mu leki. Dzięki odpowiedniemu ich dobraniu, po upływie od dwu tygodni do miesi±ca chory zaczyna odczuwać znaczn± poprawę w swoim samopoczuciu. Jest to idealny moment, by do terapii lekami doł±czyć jaki¶ rodzaj terapii niefarmaceutycznej, jakim może być na przykład psychoterapia albo rozmaitego rodzaju ćwiczenia psychofizyczne.
Owymi ćwiczeniami psychofizycznymi może być wła¶nie joga. Posiada ona doskonałe narzędzia do walki z chorob± zarówno na poziomie fizycznym, jak i psychicznym. Często spotyka się terapeutyczne zastosowania jogi, które jednak głównie odwołuj± się do asan, dobieranych jako remedia na schorzenia takie jak różnego pochodzenia bóle kręgosłupa, czy głowy. Istnieje też joga wzmacniaj±ca i regeneruj±ca, która zapobiega powstawaniu ułomno¶ci w ciele. Rzadko za to mówi się o terapii psychiki za pomoc± jogi. Joga jest cało¶ciowym systemem, nakierowanym na przemianę ciała, psychiki i ducha. Dzięki jej filozofii możliwe jest wspomożenie procesu leczenia na wielu poziomach.
Pisz±c o filozofii jogi mam na my¶li klasyczn± jogę Patańdżalego i jej o¶mioczłonow± ¶cieżkę, któr± opisał w Jogasutrach. Na ow± ¶cieżkę składaj± się jamy (praktyki moralne), nijamy (praktyki ascetyczno – mistyczne), asany (pozycje ciała), pranajama (ćwiczenia oddechowe), pratjahara (wycofanie zmysłów), dharana (przykucie uwagi), dhijana (medytacja) oraz samadhi (o¶wiecenie).
joga depresja
Ostatecznym celem praktykowania jogi klasycznej jest uzyskanie o¶wiecenia, ale praktykowanie szczebli po¶rednich pomaga w osi±gnięciu stanu harmonii. W leczeniu depresji można z powodzeniem wykorzystać pierwsze sze¶ć członów jogi. Ostatnich dwóch nie zaliczam do terapii ponieważ s± dostępne dla adeptów, którzy nie maj± żadnych dysfunkcji psychicznych i s± już prawie zrealizowanymi joginami, dlatego w dużym skrócie opiszę te szczeble jogi, które pomagaj± w leczeniu depresji oraz drogę, na jakiej ta pomoc zachodzi.
Jamy dziel± się na ahimsa – niekrzywdzenie, satya – umiłowanie prawdy, asteya – zakaz kradzieży, brahmaczarja – czysto¶ć płciowa oraz aparigraha – nieposiadanie.
Praktykowanie tych zasad można wdrażać w życie poprzez praktyki uważno¶ciowe takie jak mindfullnes, czy suficka medytacja nad 40 zasadami Inayata Khana. Jamy ucz± poszanowania dla innych i siebie. Pacjent, który pracuje nad nimi z czasem u¶wiadamia sobie jak ważn± i niezasługuj±ca na cierpienie jest istot±, powoli wyzbywa się złych nawyków i zaczyna być wrażliwym na innych oraz na samego siebie. Jednak by wyleczyć się z depresji istotne s± pozostałe elementy jogi, bo tak jak ciało i psychika, tak i joga jest cało¶ci± i by mogła pomóc należy urzeczywistnić wszystkie jej elementy. Joga jest holistycznym systemem pracy z człowiekiem i stosuj±c j± wpływamy na całego człowieka. Jest to ważne, gdyż jedn± z przyczyn depresji może być fragmentaryzacja życia we współczesnej cywilizacji.
Kolejnym szczeblem klasycznej jogi s± nijamy. Te z kolei dziel± się na: saucza – oczyszczanie, santosza – zadowolenie, tapas – umiar, swadhjaja – medytacja oraz i¶warapranidhana – oddanie się I¶warze. Nijamy opieraj± się głównie na oczyszczaniu ciała, ponieważ by psychika była zdrowa konieczne jest również zdrowe ciało, a joga oferuje całe spektrum czynno¶ci oczyszczaj±cych doprowadzaj±c je do równowagi na poziomie fizycznym. Nie należy zapominać jednak, że nijamy to również praktyki skierowane na oczyszczanie psychiki, poprzez praktykowanie niepragnienia posiadania. Ucz± one, że do bycia szczę¶liwym niepotrzebny jest dostatek materialny i należy cieszyć się tym, co się ma, bez przywi±zywania się do tego.
joga depresja
Kolejny człon to asany, czyli pozycje. W ¶wiecie Zachodnim najbardziej kojarz± się one z jog±. Asany wpływaj± na ¶wiadomo¶ć człowieka, wyzwalaj± z obaw, lęków, przywracaj± wewnętrzn± harmonię i wiarę w siebie. Po wykonaniu sesji jogi badania bioelektrycznej aktywno¶ci mózgu wykazuj±, że fale alfa (odpowiedzialne za relaksację) i fale theta (odpowiedzialne za sny i emocje) wzrastaj±. Ostatnio badacze zajęli się także kwasem GABA, czyli gamma – amino – masłowym, który w skrócie mówi±c obniża napięcia i prowadzi do odprężenia. U wielu ludzi, szczególnie cierpi±cych na depresję poziom kwasu GABA jest zaniżony. Badania wykazały, że dzięki ćwiczeniu jogi poziom tego kwasu w mózgu wzrasta nawet o 27 % (1) .Oczywi¶cie, istniej± leki na podwyższenie jego poziomu w organizmie, jednakże jak widzimy, dobrze spisuje się w tym przypadku także sesja jogi.
Pranajam± nazywa się techniki oddechowe, które maj± na celu zwiększyć poziom prany w adepcie. Prana to: „(...)to energia przenikaj±ca wszech¶wiat na wszystkich jego poziomach” (2). W terapii depresji zatem niezbędne jest pobieranie jak największej ilo¶ci prany. Pranajama jest ćwiczeniem bezpiecznym, jednak jak wielu nauczycieli słusznie zauważa, że należy j± praktykować tylko pod okiem guru. Mimo to istnieje wiele technik, które bezpiecznie może praktykować każdy. Takimi technikami s±: oddech ujjayi, Nadi Sodhana, czy Bhastrika.
Wycofanie zmysłów, czyli pratjahara, to pi±ty szczebel jogi. Jest to ¶wietne narzędzie do walki z depresj±, ponieważ każdy człowiek jest gnębiony przez ci±gle napływaj±ce do niego bodĽce zewnętrzne, co nie pozwala na uzyskanie spokoju, szczególnie za¶ podatni na nie s± ludzie chorzy. Dlatego niezwykle ważna jest umiejętno¶ć opanowania wrażeń, które przychodz± ze ¶wiata zewnętrznego. Joga uczy tego opanowania poprzez takie narzędzia jak joga nidra.
Dharana jest ostatnim ostatnim członem jogi, jaki tu omówię w kontek¶cie leczniczych wła¶ciwo¶ci jogi. Jej celem jest osi±gnięcie stanu ekagraty, czyli przykucia uwagi. Praktyka tego członu pozwala choremu odizolować się od bodĽców wewnętrznych jak i zewnętrznych, doprowadzaj±c do uspokojenia umysłu. Jest to bardzo dobry doraĽny sposób na opanowanie lęków, czy poskromienie zło¶ci, jednak więcej pożytku przynosi on, gdy adept praktykuję dharanę regularnie, dzięki czemu jest uodporniony na ewentualne ataki ze strony choroby, która go trapi.
Joga, jak widać, to nie tylko droga do o¶wiecenia, ale także sposób terapii, który wci±ż jest niedoceniany. Nie daje może tak szybkich i łatwych efektów jak wzięcie codziennie pigułki, ale jest nieszkodliwa dla zdrowia fizycznego i daje pacjentowi poczucie wolno¶ci i panowania nad samym sob±. Jednak oczywi¶cie nikt, kto cierpi na depresję kliniczn±, nie będzie w stanie pracować nad samym sob±. Dlatego nie należy unikać w przypadku silnej depresji leczenia za pomoc± farmaceutyków. Nie s± one najlepszym rozwi±zaniem, ale czasem jedynym, by móc wyj¶ć z depresji. Gdy leki zaczn± działać można próbować wdrażać w swoj± codzienno¶ć życie jogina, jednocze¶nie pozostaj±c w kontakcie z lekarzem.
Niezwykle ważne jest to, by nieustannie wsłuchiwać się w siebie samego i nigdy nie przerywać farmakologicznego leczenia bez konsultacji z lekarzem, któremu ufamy. Należy móc przyj±ć pomoc – to też czę¶ć praktyki jogicznej – ahimsa, czyli niekrzywdzenie innych, jak i siebie oraz pozwolenie sobie na bycie szczę¶liwym.
Przypisy: 
(1) Anna Szymczak, Kwas gammaaminomasłowy, http://neuropsychologia.org/kwas-gammaaminomaslowy, 01.07.2015 
(2) B. K. S. Iyengar, Pranajama, sztuka oddychania w jodze, przeł. Pechal Liliana, Warszawa 1981, s. 29
Monika KrawiecMonika Krawiec– filozofka, absolwentka studiów podyplomowych „Joga w profilaktyce i terapii” na GWSP w Chorzowie, praktykuj±ca joginka zafascynowana jej filozofi± i korzy¶ciami jakie daje jej praktykowanie szczególnie dla psychiki człowieka.
 
Opublikuj na:
Polecamy:   1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10
Jak wybrać jogiczny prezent ? Na co zwrócić uwagę ?

Jaki prezent wybrać? Jak ocenić nie znaj±c się na sprzęcie do jogi, co będzie optymalne?...

Kiedy moje nogi będ± w końcu elastyczne?

Mocne oraz elastyczne nogi to też zdrowe nogi - lekkie, sprawne i pewnie st±paj±ce po ziemi. To większa rado¶ć biegania i uprawiania wszelkich innych dyscyplin sportowych - twoich ulubionych. To wreszcie smukłe i zgrabne nogi, zrelaksowane i odprężone. Nie zwlękaj - sięgaj po więcej - również w jodz...

Jej wysoko¶ć cytryna

Królowa pochodzi z południowo-wschodnich Chin. Jej kariera rozkwitła w XVIII wieku, kiedy odkryto, że jest doskonałym remedium na wiele chorób. Dzi¶ cytryna znana jest nie tylko ze swych wła¶ciwo¶ci leczniczych, ale także jako doskonała pomoc w ekologicznym sprz±taniu domu....

10 sposobów na uproszczenie życia

Dzisiejsze tempo życia, szczególnie w dużych miastach jest przyczyn± przewlekłego stresu, przemęczenia i problemów ze zdrowiem. Prostota i minimalizm mog± nam pomóc odnaleĽć równowagę i swój własny slow life. Oto 10 sposobów na uproszczenie życia. ...

Obserwujemy obecnie prawdziwy boom na rozwój osobisty. Z czego on wynika?

Na to i wiele innych pytań odpowiadaj± Karolina i Maciej Szaciłło, eksperci od zdrowego stylu życia, entuzja¶ci ajurwedy i technik medytacyjnych....

Prezydent z kasty niedotykalnych na czele Indii. Aktywnie ćwiczy jogę.

Niedawno opisywali¶my na naszych łamach sylwetkę premiera Indii Narendry Modiego, teraz publikujemy kolejny artykuł z tej serii - dla wszystkich czytelników bliżej zainteresowanych Indiami. ...

Joga w walce z traum±, czyli jak pomóc weteranom

Zespół stresu pourazowego (PTSD) dotyka nawet 10 proc. żołnierzy, którzy brali udział w działaniach bojowych. Szeroko zakrojone badania nad tym, jak pomóc weteranom, którzy cierpi± z tego powodu prowadz± m.in. Amerykanie. Maj± w tej materii pokaĽne do¶wiadczenia, bo na przestrzeni ostatnich lat wiel...

Jak długo muszę się rozci±gać, żeby być w pełni elastycznym?

Rozczaruję Was już na samym pocz±tku tego artykułu, ponieważ muszę uczciwi przyznać, że nie ma jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie. ...

Dania gotowe. Czy mog± być zdrowe? Rozmowa z Pawłem Skrzypczakiem, prezesem firmy Primavika

Na sklepowych półkach coraz więcej miejsca zajmuj± różnego rodzaju dania gotowe. Wpisuj± się one w potrzeby współczesnego konsumenta, który żyje szybko. Czy taka wysoko przetworzona żywno¶ć może być zdrowa? Na co zwracać uwagę przy wyborze produktów typu convienience? Rozmowa z Pawłem Skrzypczakiem,...

Joga i medytacja recept± na lepsz± pamięć i orientację

W Polsce na alzheimera choruje ok. 350 tys. ludzi. Trac± pamięć, sprawno¶ć. Uczeni nie potrafi± jeszcze powiedzieć, co jest przyczyn± stopniowej i nieodwracalnej degradacji komórek nerwowych mózgu. Trwaj± intensywne poszukiwania sposobów na opóĽnienie postępów choroby i poprawę komfortu życia pacjen...

  
pokaż wszystkie
więcej
pokaż wszystkie
Partnerskie szkoły jogi
  

Partnerzy portalu
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA

  
Joga Portal - Pierwszy, ogólnopolski serwis joga-joga.pl - Kraków - Poznań - Wrocław - Trójmiasto - Lublin
Wakacje z joga, wakacyjne kursy jogi oraz wyjazdy organizowane przez szkoły Jogi z całej Polski. Wyszukiwarka szkół jogi: Kraków, Poznań, Wrocław, Trójmiasto, Lublin a także wiele innych miast z całej Polski. Pozycje jogi, joga na DVD, ksi±żki o jodze,joga-sklep, forum a także medytacja, ajurweda, kursy rozwoju oraz masaż tajski. Najnowsze wydarzenia, pytania oraz odpoweidzi, wywiady oraz joga w ci±ży i joga dla dzieci - Indie i joga w Indiach a także abc jogi i wakacje z jog± podróżowanie po Azji
likesoft